Avrupa Birliği (AB) ile ABD arasında büyük umutlarla imzalanan ticaret anlaşması, Washington’daki hukuki belirsizlikler nedeniyle rafa kalkma tehlikesiyle karşı karşıya kaldı. Avrupa Parlamentosu (AP) Uluslararası Ticaret Komitesi Başkanı Bernd Lange, şartların değiştiğini belirterek yarın yapılması planlanan kritik oylamanın ertelenmesini teklif etti.
ABD'DE GÜMRÜK VERGİSİ KAOSU VE HUKUKİ BELİRSİZLİK
Bernd Lange, ABD yönetiminde tam bir gümrük vergisi kaosu yaşandığını belirterek mevcut aşamada tarifelerin geleceğini kimsenin öngöremediğini ifade etti. Sosyal medya hesabı üzerinden değerlendirmelerde bulunan Lange, Temmuz 2025’te İskoçya’da imzalanan Turnberry Anlaşması’nın dayandığı yasal zeminin tamamen değiştiğine dikkat çekti. Özellikle ABD Başkanı Donald Trump’ın 1974 Ticaret Yasası’nın 122. maddesine dayanarak duyurduğu yeni vergilerin, imzalanan anlaşmanın ihlali olup olmadığının belirsizliğini koruduğunu vurguladı.
YASAMA ÇALIŞMALARINI ASKIYA ALMA ÖNERİSİ
ABD’den net taahhütler ve uygun bir yasal değerlendirme gelene kadar sürecin durdurulması gerektiğini savunan Lange, yarınki olağanüstü toplantıda müzakere ekibine çalışmaları askıya almayı teklif edeceğini duyurdu. 24 Şubat Salı günü onaylanması beklenen anlaşmanın, bu belirsizlik ortamında yürürlüğe girmesinin riskli olduğu değerlendiriliyor. Lange, Avrupa Birliği ve diğer ticaret ortaklarının karşı karşıya kaldığı bu soruların yanıtlanması için yasal kesinlik sağlanmasının şart olduğunu belirtti.
ANLAŞMANIN GEÇMİŞİ VE YÜKSEK MAHKEME KARARI
Turnberry Anlaşması uyarınca Avrupa Birliği ülkeleri ABD ürünlerine gümrük vergisi uygulamamayı taahhüt ederken, ABD tarafının AB ürünlerine yüzde 15 tarife koyması kararlaştırılmıştı. Ancak ABD Yüksek Mahkemesi’nin 20 Şubat’ta aldığı karar, yönetimin yetki alanını kısıtlayarak süreci çıkmaza soktu. Mahkemenin, Başkan’ın Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası (IEEPA) kapsamında tarife koyma yetkisini sınırlamasının ardından Trump’ın küresel ölçekte yeni bir vergi paketi duyurması, Avrupa kanadında anlaşmanın şartlarının yeniden gözden geçirilmesi ihtiyacını doğurdu.
Kaynak: AA
