Bir önceki haberde biyometanın şebekeye verilmesinin mevcut mevzuat tarafından açıkça yasaklanmadığını, fakat lisans ve faaliyet türünün netleşmesi gerektiğini aktarmıştık. Hukuki çerçeve tartışılırken, yatırım tarafında asıl belirleyici unsurun gelir modeli olduğu görülüyor.
Şebekeye giriş mümkün olsa bile, yatırım kararını belirleyecek soru şu: Üretilen biyometan hangi fiyatla ve hangi modelle satılacak?
ELEKTRİK TARAFINDA YEKDEM VARDI, GAZ TARAFINDA BENZERİ YOK
Biyogaz tesisleri bugüne kadar ağırlıklı olarak elektrik üretimi kapsamında faaliyet gösterdi. Elektrik tarafında üretim lisansı ve YEKDEM mekanizması bulunuyor. Bu yapı, yatırımcı açısından öngörülebilir bir gelir modeli sundu.
Doğal gaz piyasasında ise yenilenebilir gaz için benzer bir destek mekanizması bulunmuyor. Bu durum, biyometan yatırımlarının ölçeklenmesi açısından belirsizlik yaratıyor.
ALIM GARANTİSİ GÜNDEME GELECEK Mİ?
Sektör temsilcileri, biyometan üretiminin yaygınlaşabilmesi için alım mekanizmasının netleşmesi gerektiğini belirtiliyor. Üretilen gazın serbest piyasa koşullarında mı satılacağı, uzun vadeli kontrat modelinin mi uygulanacağı ya da belirli bir tarife yapısının mı oluşturulacağı soruları gündemde bulunuyor.
Gelir modeli netleşmeden de yatırım kararlarının sınırlı kalabileceği değerlendiriliyor.
TARİFE VE FİYATLANDIRMA NASIL BELİRLENECEK?
Biyometanın doğal gaz piyasasında nasıl fiyatlanacağı konusu da ayrı bir başlık olarak ön plana çıkıyor. Elektrik tarafında destek mekanizmaları belirli süre ve fiyat garantisi içerirken, gaz piyasasında benzer bir yapı bulunmuyor.
Bu sebeple biyometanın piyasa fiyatı üzerinden mi işlem göreceği, sertifikasyon sistemiyle mi destekleneceği ya da özel bir düzenleme mi getirileceği henüz netlik kazanmadı.
YATIRIMCI AÇISINDAN BELİRLEYİCİ NOKTA
Biyometan üretimi teknik olarak mümkün ve şebekeye entegrasyonu mevzuat açısından değerlendirilebilir durumdayken yanı sıra yatırımın hız kazanması için gelir akışının öngörülebilir olması gerekiyor.
Sektörde beklenti, biyometanın doğal gaz piyasasında ayrı bir statüyle ele alınması ve ticari modelin netleştirilmesi yönünde.
SÜREÇ HANGİ BAŞLIKTA KİLİTLENİYOR?
Mevzuat zemini ve teknik standartlar kadar önemli olan bir diğer başlık da şebekeye verilecek gazın ticari karşılığının nasıl hesaplanacağı. Bu noktada alım garantisi, tarife yapısı ve sözleşme modeli gibi başlıkların netleşmesi bekleniyor.
Biyometan dosyasında bir sonraki aşama, gazın teknik kabul kriterlerinin uygulamada nasıl şekilleneceği ve şebeke bağlantı sürecinin nasıl işleyeceği olacak.
Haber Merkezi: Beyza Kum
