Şiddetli yağışlarda sel ve su baskınlarına karşı alınacak basit önlemler, can kaybı ve yaralanma riskini azaltabiliyor. Uzmanların uyarıları doğrultusunda dere yataklarından uzak durmak, güvenli bölgelere geçmek ve suyla kaplanan yollara girmemek hayati önem taşıyor.
SELDEN NASIL KORUNABİLİRİZ?
Sel ve su baskınları, kısa sürede yükselen su seviyesi nedeniyle evlerde, iş yerlerinde ve ulaşım güzergâhlarında tehlike oluşturabiliyor. Sel riskine karşı en etkili yöntem, yağış başlamadan hazırlık yapmak ve tehlike anında yetkililerin uyarılarını takip etmek.
Özellikle dere yatakları, alçak bölgeler, alt geçitler ve su birikme ihtimali bulunan yollar, yoğun yağışlarda riskli alanlar arasında yer alıyor.
SEL ÖNCESİNDE HANGİ ÖNLEMLER ALINMALI?
Sel tehlikesini azaltmak ve acil durumda güvenli hareket edebilmek için şu önlemler alınabilir:
-
Hava durumu uyarılarını takip edin: Meteoroloji ve yerel yetkililerin duyurularını düzenli kontrol edin.
-
Acil durum çantası hazırlayın: Su, dayanıklı gıda, el feneri, yedek pil, ilk yardım malzemeleri, gerekli ilaçlar ve önemli belgelerin su geçirmez kopyalarını bulundurun.
-
Giderleri kontrol edin: Bina çevresindeki yağmur suyu giderlerinin ve mazgalların tıkalı olup olmadığını kontrol edin. Ancak su basmış veya tehlikeli alanlara girmeyin.
-
Önemli eşyaları yukarı taşıyın: Sel riski bulunan yapılarda elektrikli cihazları ve değerli eşyaları mümkünse daha yüksek seviyelere alın.
-
Tahliye planı yapın: Aile üyeleriyle buluşma noktasını ve güvenli tahliye güzergâhını önceden belirleyin.
-
Aracınızı riskli yerlere park etmeyin: Dere yataklarına, alt geçitlere ve su birikebilecek çukur alanlara araç bırakmayın.
SEL ANINDA NE YAPILMALI?
Sel başladığında öncelik, suyun içinden geçmeye çalışmak yerine güvenli bir yere ulaşmak olmalı.
-
Yüksek ve güvenli bir bölgeye geçin. Yetkililerin tahliye uyarılarına uyun.
-
Sel suyuna yürüyerek girmeyin. Suyun derinliği ve akıntının gücü dışarıdan anlaşılamayabilir.
-
Araçla su basmış yoldan geçmeyin. Az miktarda görünen su bile aracı sürükleyebilir veya motorun durmasına neden olabilir.
-
Alt geçitlerden ve bodrumlardan uzak durun. Bu alanlar kısa sürede suyla dolabilir.
-
Elektrik hatlarına yaklaşmayın. Su basmış binalarda elektrik çarpması riski bulunabilir.
-
Acil yardım çağırın. Hayati tehlike varsa 112 Acil Çağrı Merkezi'ne ulaşın.
Sel sularına kapılma tehlikesi varsa karşı kıyıya ulaşmaya çalışmak yerine güvenli bir noktaya yönelmek ve yardım istemek gerekir.
SEL SIRASINDA ELEKTRİK VE DOĞAL GAZA DİKKAT
Su basan ev ve iş yerlerinde elektrik çarpması riski oluşabilir. Elektrikli cihazlara, prizlere ve panolara ıslak elle dokunulmamalı; suyun içinde dururken elektrik bağlantılarını kesmeye çalışılmamalı.
Gaz kokusu alınması veya tesisatta hasar görülmesi durumunda ateş yakılmamalı, elektrik düğmeleri kullanılmamalı ve güvenli bir alana çıkılmalı. Gaz ve elektrik tesisatına müdahale, tehlike ortadan kalktıktan sonra yetkili ekiplerce yapılmalı.
SEL SONRASINDA NELERE DİKKAT EDİLMELİ?
Suyun çekilmesi, tehlikenin tamamen geçtiği anlamına gelmez. Binalarda yapısal hasar, elektrik kaçağı, kirlenmiş su ve kanalizasyon kaynaklı sağlık riskleri devam edebilir.
-
Yetkililer güvenli olduğunu açıklamadan eve veya binaya girmeyin.
-
Sel suyuyla temas etmiş içme ve kullanma sularını güvenli olduğundan emin olmadan tüketmeyin.
-
Sel suyuna temas eden gıdaları, ambalajları zarar görmüşse veya kirlenmişse kullanmayın.
-
Hasarlı elektrik ve gaz tesisatını kendiniz onarmaya çalışmayın.
-
Temizlik sırasında eldiven, çizme ve uygun koruyucu ekipman kullanın.
SEL VE SU BASKINLARINDA EN ÇOK YAPILAN HATALAR
Sel sırasında yapılan bazı hatalar, tehlikeyi daha da büyütebilir. Su basmış yollardan araçla geçmeye çalışmak, sel suyunda yürümek, taşkınları yakından görüntülemek için dere kenarlarına yaklaşmak ve yetkililerin tahliye uyarılarını dikkate almamak bunların başında geliyor.
Selden korunmanın temel kuralı, suyun gücünü hafife almamak ve tehlikeli bölgeden erken uzaklaşmaktır. Acil durumlarda resmî uyarıları takip etmek ve güvenli bölgeye yönelmek hayati önem taşır.
