İsrail merkezli bağımsız haber platformu +972 Magazine, son yıllarda ülkedeki silah fuarlarının kapsamının daralmasına rağmen İsrail’in savunma ihracatını artırdığını ileri sürdü. Haberde, ambargo uyguladığını açıklayan bazı Avrupa ülkelerine yönelik satışların yan kuruluşlar ve ortak girişimler üzerinden sürdürüldüğü iddia edildi.
FUARLAR KÜÇÜLDÜ, İHRACAT BÜYÜDÜ
+972 Magazine’de yer alan haberde, geçen hafta Tel Aviv’de düzenlenen “Savunma Teknolojisi Fuarı”nın, Gazze’deki saldırıların başlangıcından bu yana gerçekleştirilen en büyük etkinlik olduğu ancak 2023 öncesindeki fuarlara kıyasla daha küçük ölçekli kaldığı belirtildi.
İsrail’in savunma sanayi alanındaki en büyük organizasyonlarından biri olan ISDEF’in 2022’de 36 ülkeden 12 bin ziyaretçiye ev sahipliği yaptığı hatırlatılırken, bu yılki fuarın resmi katılımcı sayılarının açıklanmadığı, etkinliğe ev sahipliği yapan alanın yaklaşık 450 katılımcıyı ağırlayabilecek kapasitede olduğu kaydedildi.
Haberde, sızdırıldığı belirtilen bir belgeye dayandırılarak yaklaşık 20 uluslararası heyetin davet edildiği ancak bunların bir kısmının fuara katılmadığı öne sürüldü. Sergi alanındaki gözlemlere göre katılımcıların büyük bölümünün İsrailli olduğu ifade edildi.
AVRUPA SATIŞLARI DİKKAT ÇEKTİ
Haberde, çeşitli ülkelerin İsrail ile silah ticaretini askıya aldığını veya kısıtladığını açıklamasına rağmen savunma ihracatının 2022’de 12,5 milyar dolardan 2024’te 14,7 milyar dolara yükseldiği belirtildi. 2025 yılına ilişkin resmi verilerin henüz yayımlanmadığı ancak artış trendinin sürdüğünün beklendiği kaydedildi.
İsrail Askeri ve Güvenlik İhracatları Veritabanı’na (DIMSE) dayandırılan bilgilerde, ihracatın yüzde 54’ünün Avrupa ülkelerine yapıldığı, Almanya’nın geçen yıl İsrail silah sistemleri için 7 milyar avro değerinde tedarik anlaşması imzaladığı aktarıldı.
“SİLAH TİCARETİ YERALTI’NA İNDİ” İDDİASI
Haberde, kamuya açık fuarların küçülmesine rağmen satışların devam ettiği, hatta arttığı öne sürülerek “İsrail ile silah ticareti ne durdu ne de azaldı, sadece yeraltına indi.” değerlendirmesine yer verildi.
İsrail’in en büyük üç savunma şirketinden ikisinin son yıllarda düzenlenen büyük fuarlarda stant açmadığına dikkat çekilen haberde, ana alıcıların da bu tür etkinliklerde görünmek istemediği iddia edildi. Ayrıca Avrupa ülkelerinde İsrail silah sistemlerinin satın alınmasını kolaylaştıracak yan kuruluşlar ve ortak girişimlerin sayısının arttığı ileri sürüldü.
ORTAK GİRİŞİMLER ÜZERİNDEN SATIŞ İDDİASI
Haberde, İspanya’nın 3 Haziran 2025’te İsrail şirketi Rafael’den Spike füzeleri almak için yaptığı 285 milyon avroluk anlaşmayı iptal ettiği ancak daha sonra Rafael’in yüzde 20 hissedarı olduğu Alman-İsrail ortak girişimi EuroSpike üzerinden alım planladığı ifade edildi.
Benzer şekilde Hırvatistan ve Sırbistan’ın İsrail ile silah anlaşmalarını askıya aldıklarını duyurmalarına rağmen Spike füzelerini satın almaya devam ettikleri, Hırvatistan’ın ayrıca Rafael üretimi Trophy sistemini de tedarik ettiği iddia edildi. Haberde, bu örneklerin çoğunlukla Avrupa’dan olduğu ancak Kolombiya’nın da İsrail bağlantılı Cellebrite firmasının teknolojilerini kullanmayı sürdürdüğü ileri sürüldü.
