ABD ile İran arasında yeniden yükselen gerilim, Lübnan'da yeni bir savaş yaşanabileceği endişesini artırdı. Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam, ülkesinin başka devletlerin çıkarları için çatışmalara sürüklenmemesi gerektiğini vurguladı. Lübnanlı uzmanlar ise olası bir ABD-İran savaşının Lübnan'a yayılma ihtimalinin çatışmaların kapsamına bağlı olduğunu belirtti.
LÜBNAN'DA YENİ SAVAŞ ENDİŞESİ
ABD ile İran arasındaki diplomatik temasların henüz anlaşmayla sonuçlanmaması, Orta Doğu'da yeni bir savaş ihtimalini gündemde tutuyor.
İsrail saldırıları nedeniyle ağır yıkım yaşayan Lübnan'da, olası çatışmaların ülkeye sıçramasından endişe ediliyor.
Hizbullah'ın 2 Mart'ta İsrail'e 6 roket fırlatarak savaşa katılmasının ardından İsrail ordusu Lübnan'a yönelik saldırılar düzenlemişti. Ülkenin güneyindeki onlarca yerleşim yeri işgal edilirken çok sayıda kişi evini terk etmek zorunda kalmıştı.
Lübnan yönetimi, benzer bir sürecin yeniden yaşanmaması için diplomatik girişimlerini sürdürüyor.
BAŞBAKAN SELAM'DAN YENİ SAVAŞ UYARISI
Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam, 4 Kasım'daki açıklamasında ülkesinin başka devletlerin çıkarlarına hizmet eden yeni bir savaşa çekilmemesi gerektiğini söyledi.
Selam, savaş ve barış kararlarının yalnızca Lübnan devletinin anayasal kurumları tarafından alınması gerektiğini vurguladı.
Lübnan yönetimi, bölgesel çatışmalara katılım konusunda devlet dışındaki aktörlerin tek başına karar vermesine karşı çıkıyor.
UZMANLARDAN İKİ FARKLI SAVAŞ SENARYOSU
Lübnanlı siyasi analist Ahmed el-Eyyubi, olası bir ABD-İran savaşının Lübnan'a etkilerini değerlendirdi.
Eyyubi, çatışmaların sınırlı kalması halinde Hizbullah'ın İsrail'in ağır saldırılarına maruz kalmamak için savaşa katılmayabileceğini belirtti.
İran yönetiminin geleceğinin tehdit edilmesi durumunda ise farklı bir senaryonun ortaya çıkabileceğini söyledi.
Eyyubi, şu ifadeleri kullandı:
"Sınırlı ve dar kapsamlı bir çatışma olması halinde Hizbullah, İsrail'in ağır darbelerine maruz kalmaktan kaçınmak için savaşa katılmayacaktır; çünkü bu darbeleri caydıramayacağını biliyor. Çatışmalar derinleşir ve İran rejiminin geleceğini tehdit eder hale gelirse Hizbullah'ın İranlılarla eş zamanlı savaşa katılacağı kesindir."
Eyyubi, savaşın Lübnan'a yayılması durumunda yeni yerinden edilmelerin yaşanabileceği uyarısında da bulundu.
SAVAŞA KATILMAMA GÜVENCESİ İDDİASI
Lübnan merkezli LBCI televizyonunun 26 Ekim tarihli haberinde, Hizbullah'ın Meclis Başkanı Nebih Berri aracılığıyla yeni bir savaşa katılmayacağı yönünde güvence verdiği öne sürüldü.
Ancak haberde, Hizbullah'ın bu iddiaya ilişkin doğrudan bir açıklama yapmadığı belirtildi.
Bu nedenle örgütün olası bir ABD-İran çatışmasında nasıl hareket edeceği konusunda kesinleşmiş bir karar bulunmuyor.
YENİ ÇATIŞMALARIN SİVİLLER İÇİN AĞIR SONUÇLARI OLABİLİR
Siyasi analist ve gazeteci Maysa Abdulhalik de gerilimin yeniden yükselmesi halinde Lübnan'ın çatışmalardan etkilenebileceğini söyledi.
Abdulhalik, "İran ile ABD arasındaki gerilimin yeniden tırmanması halinde Hizbullah'ın karşılık vereceğini düşünüyorum. Bu olası senaryolardan biri." dedi.
Lübnan'ın önceki savaşlarda ağır yıkıma uğradığını hatırlatan Abdulhalik, yeni bir İsrail saldırısının özellikle siviller açısından yıkıcı sonuçlar doğurabileceğini belirtti.
Başbakan Selam'ın 2023-2024 ve 2026 yıllarında yaşanan iki savaşın toplam maliyetinin 27 milyar doları aşabileceğine ilişkin tahminini de aktardı.
Abdulhalik, Lübnan yönetiminin yeni bir savaşı önlemek için diplomasiye bağlı kaldığını vurguladı.
İSRAİL İLE MÜZAKERELER ASKIDA
Lübnan ile İsrail arasındaki siyasi görüşmelerde de henüz ilerleme sağlanamadı.
Abdulhalik, geçen ay ABD'nin Tampa kentinde gerçekleştirilen toplantıların askeri konularla sınırlı kaldığını belirtti.
Lübnan yönetiminin öncelikleri arasında ateşkesin sağlanması, İsrail'in işgal ettiği bölgelerden çekilmesi, esirlerin geri dönmesi, sınırların belirlenmesi ve yeniden imar bulunuyor.
Ancak Abdulhalik, görüşmelerin halen belirsizlik içinde olduğunu söyledi.
ASKERİ UZMAN: ÇATIŞMALARIN KAPSAMI BELİRLEYİCİ OLACAK
Lübnanlı askeri uzman Tuğgeneral Andre Bou Maachar, Hizbullah'ın olası bir savaşta İran'ın tutumuyla uyumlu hareket edebileceğini değerlendirdi.
Bou Maachar, "Hizbullah, İran'ın yönelimleriyle uyumlu seçeneklere daha yakın duruyor. İsrail operasyonları, hesaplarını yeniden gözden geçirmesini gerektirecek ölçüde genişlemediği sürece Hizbullah karşılık vermekten kaçınmayı sürdürebilir." dedi.
Olası bir müdahalenin sınırlı askeri karşılıklarla gerçekleşebileceğini belirten Bou Maachar, çatışmaların genişlemesinin bölgedeki dengeleri yeniden etkileyebileceğini ifade etti.
Lübnanlı uzmanların değerlendirmeleri, ABD ile İran arasındaki olası savaşın kapsamının ve diplomatik girişimlerin sonucunun Lübnan açısından belirleyici olabileceğine işaret ediyor.
