Japonya Başbakanı Takaiçi Sanae, Çin’i “önemli bir komşu” olarak nitelendirerek Pekin yönetimiyle “yapıcı ve istikrarlı” ilişkiler kurmayı hedeflediklerini açıkladı. Takaiçi’nin mesajı, iki ülke arasında Tayvan, Doğu Çin Denizi, ticaret ve güvenlik başlıklarında yaşanan gerilimlerin ardından geldi.
TAKAİÇİ’DEN ÇİN İLE DİYALOG MESAJI
Parlamentoda Japonya’nın dış politikasına ilişkin konuşan Takaiçi, Çin ile uzun yıllara dayanan ilişkilere dikkati çekti. “Çin önemli bir komşumuz. Zorluklara rağmen yıllar içinde köklü bir ilişki geliştirdik.” diyen Takaiçi, Pekin ile ilişkilerde iletişim kanallarının açık tutulacağını belirtti. Takaiçi, “(Çin ile ilişkilerde) Ortak sınamalar konusunda iletişimi sağlamak, ulusal çıkarlarımızı korumak adına diyaloğu teşvik etmek için çalışacağız.” ifadelerini kullandı. Japonya Başbakanı ayrıca ülkesinin kendi pozisyonunu kararlılıkla ortaya koyacağını ve Çin’e sorumlu davranış sergilenmesi yönünde çağrıda bulunacağını söyledi.
İKİ ÜLKE ARASINDA TAYVAN GERİLİMİ
Takaiçi’nin diyalog mesajı, Japonya-Çin ilişkilerinin son dönemde yaşadığı gerilim nedeniyle öne çıkıyor. İlişkiler, Takaiçi’nin Kasım 2025’te Çin’in Tayvan’a yönelik olası askeri müdahalesinin Japonya’yı da tehdit etmesi durumunda Tokyo’nun askeri karşılık verebileceğini belirtmesinin ardından gerilmişti. Pekin ise Tayvan’ı kendi toprağının parçası olarak görüyor. Reuters’ın mart ayındaki haberine göre gerilimin ardından Pekin, Japon deniz ürünlerine yönelik kısıtlamaları yeniden uygulamaya koydu, vatandaşlarına Japonya’ya seyahat etmemeleri yönünde çağrı yaptı ve nadir toprak elementleri ile bazı önemli minerallere yönelik kısıtlamalar açıkladı. Takaiçi ise Tayvan konusundaki açıklamalarının Japonya’nın mevcut güvenlik yasalarıyla uyumlu olduğunu savundu.
DOĞU ÇİN DENİZİ DE ANLAŞMAZLIK KONULARINDAN
Tokyo ile Pekin arasındaki önemli anlaşmazlıklardan biri de Doğu Çin Denizi’ndeki adalar üzerinde yaşanıyor.
Japonya’nın Senkaku, Çin’in ise Diaoyu adını verdiği adalar üzerinde iki ülke de hak iddia ediyor. Temmuz 2026’da bölgede Çin ve Japon sahil güvenlik unsurlarının dahil olduğu yeni bir gerilim yaşandı. Taraflar olayın nasıl gerçekleştiğine ilişkin farklı açıklamalar yaptı. Takaiçi’nin 5 Ekim’deki parlamento konuşmasında da Japonya’nın Doğu ve Güney Çin Denizi, Japonya çevresindeki Çin askeri faaliyetleri, Japon vatandaşlarının güvenliği ve diğer anlaşmazlık başlıklarında kendi tutumunu ortaya koymayı sürdüreceği belirtildi.
EKONOMİK İLİŞKİLERDE NADİR TOPRAK ELEMENTLERİ BAŞLIĞI
Siyasi ve güvenlik alanındaki anlaşmazlıklar ekonomik ilişkilere de yansımış durumda. Çin’in uyguladığı ticari kısıtlamaların Japon şirketleri açısından önem taşıyan nadir toprak elementlerinin tedarikinde ciddi düşüşlere yol açtığı bildirildi. Tokyo yönetimi bu süreçte kritik mineral ve nadir toprak elementi tedarik zincirlerini çeşitlendirmeye yönelik adımlar da attı. Japonya ve ABD, alternatif tedarik zincirlerinin geliştirilmesine yönelik ortak bir eylem planı açıklamıştı.
TOKYO: DİYALOĞA AÇIĞIZ
Gerilime rağmen Japon hükümeti son aylarda Çin ile iletişim kanallarını açık tutacağı mesajını tekrarlıyor. Takaiçi mart ayında Japonya’nın Çin ile diyaloğa sürekli açık olduğunu ve ilişkileri sakin biçimde ele aldığını söylemişti. Japonya Dışişleri Bakanlığı da geçen hafta iki ülke arasında sorunlar bulunduğu için farklı düzeylerde iletişimin sürdürülmesinin önemli olduğunu açıkladı. Takaiçi’nin son açıklaması da bu çizgiyi sürdürdü. Japonya Başbakanı bir taraftan Çin’i “önemli bir komşu” olarak tanımlayıp yapıcı ve istikrarlı ilişki mesajı verirken, diğer taraftan Tokyo’nun ulusal çıkarları ve anlaşmazlık yaşanan konulardaki pozisyonunu savunmaya devam edeceğini belirtti.
