New York Times’ın ABD’li kaynaklara dayandırdığı haber, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılar sırasında eski İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad’a ilişkin dikkat çeken bir plan üzerinde durduğunu öne sürdü. İddiaya göre süreç, yalnızca askeri operasyonlarla sınırlı kalmayıp İran’daki siyasi dengeyi de hedef alan çok katmanlı bir strateji içeriyordu.
“AHMEDİNEJAD’I KURTARMA OPERASYONU” İDDİASI
Haberde, Ahmedinejad’ın evinin bulunduğu bölgeye yönelik saldırının doğrudan kendisini hedef almadığı ileri sürüldü. Saldırının, Ahmedinejad’ın ev hapsi sürecini izleyen İran Devrim Muhafızları unsurlarına yönelik olduğu iddia edildi.
Bu operasyonda bazı güvenlik görevlilerinin hayatını kaybettiği, eski liderin ise yaralandığı öne sürülürken, Ahmedinejad’a yakın kaynaklar olayları “Ahmedinejad’ı kurtarma operasyonu” şeklinde nitelendirdi. Bu ifade, iddiaların en çok tartışılan başlıklarından biri oldu.
ABD’NİN “GEÇİŞ SENARYOSU” ARAYIŞI İDDİASI
New York Times haberinde, Ahmedinejad’ın İran’daki mevcut siyasi yapıyla yaşadığı gerilimler ve devlet tecrübesi nedeniyle “geçiş dönemi için uygun bir figür” olarak değerlendirildiği ileri sürüldü. ABD’nin bazı İranlı ılımlı aktörlerle temas kurduğu iddiaları da haberde yer aldı.
Bu senaryoya göre, askeri baskının ardından İran’da yeni bir siyasi düzenin şekillendirilmesi hedeflenmiş olabilir.
AHMEDİNEJAD’IN SON YILLARDAKİ DÖNÜŞÜMÜ
Haberde ayrıca Ahmedinejad’ın geçmişte ABD ve İsrail’e yönelik sert söylemlerine karşın son yıllarda daha farklı bir siyasi çizgiye yöneldiği yorumlarına dikkat çekildi. Özellikle 2019’da Donald Trump hakkında yaptığı “maliyet-fayda hesabı yapar” değerlendirmesi hatırlatıldı.
Bu değişim, uluslararası analizlerde eski liderin siyasi konumunun yeniden yorumlanmasına yol açan bir unsur olarak gösterildi.
MACARİSTAN TEMASI VE DİPLOMATİK HAREKETLİLİK
Haberde yer alan bir diğer dikkat çekici detay ise Ahmedinejad’ın Macaristan temasları oldu. Eski İran liderinin, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’ya yakınlığıyla bilinen Viktor Orban çevresine yakın kurumlarda programlara katıldığı aktarıldı.
Bu temaslar, Ahmedinejad’ın uluslararası siyasi çevrelerle ilişkilerinde yeni bir dönem tartışmasını da beraberinde getirdi.