ABD Hazine Bakanlığı, İran petrolünün üretimi, teslimatı ve satışına izin veren genel lisansın iptal edildiğini açıkladı. Karar kapsamında daha önce izin verilen İran petrol işlemleri için 17 Temmuz’a kadar geçiş süreci tanındığı aktarıldı. Söz konusu lisans, ABD ile İran arasında yürütülen görüşmeler kapsamında geçici bir muafiyet olarak duyurulmuştu.
HÜRMÜZ BOĞAZI’NDAKİ GERİLİM GEREKÇE GÖSTERİLDİ
Kararın ardından açıklama yapan ABD’li bir yetkili, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki eylemlerini “kabul edilemez” olarak nitelendirdi. Yetkili, İran’ı ticari gemilere yönelik saldırılar düzenlemekle suçlayarak bu saldırıların sonuçları olacağını söyledi. Birleşik Krallık Deniz Ticaret Operasyonları Ajansı’nın son günlerde Hürmüz Boğazı ve çevresinde petrol tankerlerinin belirlenemeyen mühimmatlarla vurulduğuna ilişkin raporları, kararın arka planındaki gelişmeler arasında yer aldı.
PETROL FİYATLARI YÜKSELDİ
Uluslararası kaynaklara göre ABD’nin kararının duyurulmasının ardından petrol fiyatları yüzde 5’ten fazla yükseldi. Hürmüz Boğazı’nın küresel enerji sevkiyatı açısından kritik bir geçiş noktası olması, bölgede yaşanan her gerilimin petrol piyasalarında hızlı fiyat hareketlerine neden olmasına yol açıyor. Lisansın iptaliyle birlikte İran petrolünün uluslararası piyasalara çıkışına yönelik belirsizlik de arttı.
MÜZAKERELERİN SÜRDÜĞÜ BELİRTİLDİ
ABD’li yetkili, gerilimin artmasına rağmen İran ile yürütülen müzakerelerde tarafların nihai anlaşmaya ulaşmak için çalışmayı sürdürdüğünü söyledi. Yetkili, Başkan Donald Trump yönetiminin İran ile yürürlükte olan mutabakat zaptını tamamen “faaliyetlere dayalı” gördüğünü belirterek, İran’ın ancak iyi davranış sergilemesi hâlinde bundan fayda sağlayabileceğini ifade etti.
GEÇİCİ LİSANSI BESSENT DUYURMUŞTU
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, 22 Haziran’da İran’a 21 Ağustos’a kadar petrol üretimi, teslimatı ve satışına izin veren 60 günlük geçici genel lisans yayımlandığını duyurmuştu. Bessent, kararın İsviçre’de sürdürülen görüşmeler ve İran’ın Hürmüz Boğazı’nda serbest geçiş ile Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı müfettişlerinin ülkeye girişine yönelik taahhütleri çerçevesinde alındığını belirtmişti. Son iptal kararı ise bu geçici muafiyetin planlanan süreden önce sonlandırılması anlamına geldi.
