ABD Başkanı Donald Trump, NATO Liderler Zirvesi için geldiği Ankara’da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından resmî törenle karşılandı. İki lider, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde basın mensuplarının sorularını yanıtladı. Trump, Türkiye’ye uzun süredir uygulanan CAATSA yaptırımlarına ilişkin soruya, yaptırımların kalkacağı mesajını vererek, “Zamanı geldi. Dostlarımı yaptırımlarla boğmak istemiyorum” ifadelerini kullandı.
KONGRE ONAYI TARTIŞMASI
Trump’ın açıklamasının ardından yaptırımların kaldırılması için izlenecek süreç merak konusu oldu. Haberler.com’un aktardığına göre, CAATSA yaptırımlarının kaldırılması için ABD Kongresi’nde ayrıca bir onay sürecine ihtiyaç bulunmuyor. Ancak Başkan’ın yasa kapsamındaki şartları yerine getirdiğini ilgili kongre komitelerine yazılı olarak bildirmesi gerekiyor. Bu çerçevede Türkiye’nin S-400 sistemiyle ilgili durumu, ABD’nin ulusal güvenlik çıkarları, NATO ittifakının bütünlüğü ve savunma iş birliği gibi başlıkların sürecin temel unsurları arasında yer alması bekleniyor.
F-35 PROGRAMI İÇİN YENİ KAPI
CAATSA yaptırımlarının kaldırılması, Türkiye’nin F-35 programına dönüşü açısından da kritik bir adım olarak değerlendiriliyor. Türkiye, Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi almasının ardından F-35 programından çıkarılmış ve CAATSA yaptırımlarına tabi tutulmuştu. Trump, F-35 konusunun ABD’nin vereceği bir karar olduğunu belirterek, Türkiye ile iyi ilişkilere sahip olduklarını ve konuyu değerlendireceklerini söyledi. Yaptırımların kalkması hâlinde Ankara’nın F-35 programına dönüş sürecinin hızlanabileceği ifade ediliyor.
“DOSTLARIMIZA YAPTIRIM UYGULAMAK İSTEMİYORUZ”
Trump, Beştepe’deki açıklamasında Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve ekibiyle bu konuda çalıştıklarını belirtti. ABD Başkanı, “Dostlarımıza yaptırım uygulamak istemiyoruz. Yaptırım uygulanacak bir sürü insan var” diyerek Türkiye’ye yönelik yaptırımların kaldırılması konusunda olumlu mesaj verdi. Trump ayrıca F-35 için “Dünyanın en iyi uçağı” değerlendirmesinde bulunarak, Türkiye’ye satış konusunu düşüneceklerini ifade etti.
CAATSA YAPTIRIMLARI NEDİR?
CAATSA, ABD’nin Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Etme Yasası olarak biliniyor. 2017’de yürürlüğe giren yasa, İran, Rusya ve Kuzey Kore’ye yönelik yaptırımları kapsıyor. Türkiye’ye uygulanan CAATSA yaptırımlarının gerekçesi ise Ankara’nın Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi satın alması olmuştu. Yasanın 231. maddesi, Rusya’nın savunma veya istihbarat sektörüyle önemli düzeyde işlem yapan kişi ve kurumlara yaptırım uygulanmasını öngörüyor.