Türkiye'nin ihracatında kilogram başına elde edilen gelir artarken yüksek teknolojili ürünlerin toplam ihracattaki payı da yükseldi.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, 2026'nın ilk dokuz ayında orta yüksek ve yüksek teknolojili ürün ihracatının 86,5 milyar dolara ulaştığını belirtti.
Bolat, Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) tarafından Ticaret Bakanlığının desteğiyle İstanbul Haliç Kongre Merkezi'nde düzenlenen Türkiye Innovation Week 2026'nın ikinci gününde konuştu. Bu yıl 13'üncüsü gerçekleştirilen etkinlik, "Humanity 6.0-İnsanlığın Yeni Evresi" temasıyla düzenleniyor.
KİLOGRAM BAŞINA İHRACAT DEĞERİ 1,73 DOLARA ÇIKTI
Türkiye'nin ihracatında katma değerli üretimin önemine dikkat çeken Bolat, kilogram başına ortalama ihracat değerindeki artışı değerlendirdi.
Bolat, "Geçen yıl ortalama kilogramı 1 dolar 53 sent olan ihracatımız bu yıl ilk 9 ay sonunda 1 dolar 73 sente yükseldi. Çimento, mermer gibi tonajda çok büyük ama daha düşük değerde olan ihracat kalemlerini düştüğümüzde kilogram ihracatımız 2 dolar 11 sente yükselmiş oldu." dedi.
Sektörlere göre kilogram başına ihracat değerlerinin farklılaştığını belirten Bolat, savunma sanayisinde bu rakamın 61,5 dolar, ilaç sektöründe 25 dolar, gemi ve yat sektöründe 14 dolar, otomotivde ise 9 dolar olduğunu açıkladı.
Hazır giyim sektöründe kilogram başına ihracat değerinin bazı ürünlerde 80 ila 100 dolara kadar çıkabildiğini ifade etti.
YILLIKLANDIRILMIŞ İHRACAT 283,7 MİLYAR DOLARA ULAŞTI
Eylül ayı itibarıyla yıllıklandırılmış mal ihracatının yüzde 5,2 artarak 283,7 milyar dolara yükseldiğini belirten Bolat, 282 milyar dolarlık yıl sonu hedefinin 1,7 milyar dolar üzerine çıkıldığını söyledi.
Bolat, "Yılın 9 ayının 5'inde aylık rekorlar kırdık ve 6 ayında artışlarımız oldu." ifadelerini kullandı.
Mal ve hizmet ihracatında yıl sonu hedefinin 410 milyar dolar olduğunu hatırlatan Bolat, eylül itibarıyla yıllıklandırılmış toplam ihracatın 409 milyar dolara ulaştığını bildirdi.
YÜKSEK TEKNOLOJİLİ ÜRÜNLERİN PAYI YÜZDE 43,7
Orta yüksek ve yüksek teknolojili ürün ihracatının 2026'nın ilk dokuz ayında 86,5 milyar dolara ulaştığını açıklayan Bolat, bu ürünlerin toplam mal ihracatındaki payının yüzde 43,7 olduğunu belirtti.
Bolat, söz konusu ihracatın 2002'de 10 milyar dolar seviyesinde olduğunu, geçen yıl sonunda ise 112 milyar dolara ulaştığını söyledi. Türkiye'nin geleneksel ve emek yoğun sektörlerdeki ihracatını sürdürürken teknoloji, inovasyon ve marka değeri yüksek ürünlere de ağırlık vermeyi hedeflediğini ifade etti.
YAPAY ZEKÂNIN KÜRESEL TİCARETE ETKİSİ
Türkiye Innovation Week 2026'nın ana temasına değinen Bolat, yapay zekânın üretim ve ticaret üzerindeki etkilerinin giderek arttığını söyledi.
Bolat, teknolojinin insanın yerini almasının değil, insanın teknolojiyi kullanarak daha üretken hâle gelmesinin hedeflendiğini belirtti.
Yapay zekânın 2040 yılına kadar küresel ticareti yüzde 40 artırabileceğinin öngörüldüğünü aktaran Bolat, teknolojik dönüşümün tedarik zincirlerini de değiştirdiğini ifade etti.
TEKNOLOJİ YATIRIMLARINA 30 MİLYAR DOLARLIK KAYNAK
Türkiye'de AR-GE, patent, tasarım ve teknoloji yatırımlarının artırılmasına yönelik çalışmalara değinen Bolat, Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi Programı ile HIT-30 Yüksek Teknoloji Yatırım Programı hakkında bilgi verdi.
Bolat, "Vergi teşvikleri, hibe destekleri, düşük maliyetli finansman destekleriyle 30 milyar dolarlık bir kaynak Türkiye'nin teknolojisini ve katma değerli üretimini geliştirmeyi hedefleyen yatırımlara tahsis edilmektedir." dedi.
İhracatçılara sağlanan finansman desteklerine de değinen Bolat, son 20 ayda 1,8 trilyon liralık ihracat reeskont kredisi ve ihracat sigortası desteğiyle 480 milyar liralık kolaylık sağlandığını belirtti.
BOLAT'TAN EKONOMİK İSTİKRAR AÇIKLAMASI
Küresel ticarette korumacı politikalar, bölgesel çatışmalar ve emtia fiyatlarındaki artışlara değinen Bolat, Türkiye ekonomisinin bu gelişmelere rağmen büyümesini sürdürdüğünü savundu.
Bolat, "Türkiye'miz siyasi sıcak savaşların ortasında yer almasına ve 44 yıldır çok büyük kayıplara yol açan bir terörle mücadele sürecinde olmasına rağmen terörle mücadeleyi kazandı, ekonomik istikrarını korudu ve ekonomik gelişmesini devam ettirdi." ifadelerini kullandı.
Türkiye'nin 16 yıldır kesintisiz büyüdüğünü belirten Bolat, millî gelirin 1,7 trilyon dolara, kişi başına millî gelirin ise 18 bin 300 dolara ulaştığını söyledi.
Programda konuşmaların ardından İnovaLİG Ödül Töreni ve Stratejik Partnerler Plaket Takdim Töreni gerçekleştirildi.
