Van'ın Erciş ilçesindeki Zilan Bölgesi'nde yapımı devam eden Pay Sulama Kanalı Projesi, doğal yaşam alanlarına etkisi nedeniyle tartışma konusu oldu. Türkiye Çevre Platformu (TÜRÇEP) ve bölgedeki ekoloji bileşenleri, Koçköprü Kanyonu ile Dücane Şelalesi çevresindeki çalışmaların geri dönüşü olmayan sonuçlara yol açabileceğini belirterek yetkililere dört soru yöneltti.
TÜRÇEP'TEN PAY SULAMA KANALI TEPKİSİ
TÜRÇEP Genel Yürütmesi, Pay Sulama Kanalı Projesi'ne ilişkin yazılı açıklama yayımladı.
Açıklamada tarımsal sulamaya ve çiftçilerin suya erişimine karşı olunmadığı belirtilirken, üretim amacıyla doğal yaşam alanlarının ve biyolojik çeşitliliğin zarar görmesinin kabul edilemeyeceği ifade edildi.
KOÇKÖPRÜ KANYONU'NDA 141 KUŞ TÜRÜ TESPİT EDİLDİ
Platform, bölgedeki bilimsel saha araştırmalarından elde edilen verilere de açıklamasında yer verdi.
Buna göre Koçköprü Kanyonu ve çevresinde 141 kuş türü tespit edildi. Bu türlerden birinin IUCN kriterlerine göre "Tehlikede", ikisinin "Hassas", üçünün ise "Tehdide Yakın" kategorisinde bulunduğu belirtildi.
Açıklamada bölgenin su samurları ve endemik semender türleri açısından da önemli bir yaşam ve üreme alanı olduğu savunuldu.
ZİLAN VADİSİ İÇİN “ORTAK MİRAS” VURGUSU
TÜRÇEP, Zilan Vadisi ve Koçköprü Kanyonu'nun yalnızca biyolojik çeşitlilik açısından değil, tarihsel ve kültürel özellikleri nedeniyle de korunması gereken alanlar olduğunu belirtti.
Vadide meydana gelebilecek tahribatın doğal kayıpların yanı sıra bölgenin toplumsal hafızasını da etkileyebileceği ifade edildi.
“SUYUN OLDUĞU YERE NEDEN SU TAŞINIYOR?”
Platformun açıklamasında projenin en önemli tartışma başlıklarından biri, Morgedik Barajı'ndan bölgeye kilometrelerce çelik boru hattıyla su taşınması oldu.
TÜRÇEP, Zilan Çayı, Koçköprü Barajı ve mevcut su altyapısının bulunduğu bir bölgede Morgedik Barajı'ndan yeni bir hatla su taşınmasının teknik ve ekolojik gerekçesinin açıklanmasını istedi.
TÜRÇEP'TEN YETKİLİLERE 4 SORU
Platform tarafından projenin teknik gerekliliği ve ekolojik etkileri konusunda yöneltilen soruların yanıtlanması istendi:
Mevcut su kaynakları ve altyapı varken Morgedik Barajı'ndan kilometrelerce çelik boru hattıyla su taşınmasının teknik ve ekolojik gerekçesi nedir?
Daha kısa, ekonomik ve doğaya daha az müdahale eden alternatif güzergâhlar değerlendirildi mi?
Projenin yol açtığı belirtilen ekolojik tahribat ve maliyet karşılığında tarım, hayvancılık ve yöre halkı açısından somut kamu yararı nedir?
Taşınacak suyun nihai kullanım amacı ve kullanım önceliğine ilişkin belirsizlikler nasıl açıklanıyor?
ÇALIŞMALARIN DURDURULMASI ÇAĞRISI
TÜRÇEP Genel Yürütmesi, devam eden yargı süreçlerinin dikkate alınmasını ve telafisi mümkün olmayan müdahalelerin durdurulmasını istedi.
Açıklamada, Koçköprü çevresindeki sorunların yalnızca Erciş ve Van'ı ilgilendirmediği, Türkiye'nin ortak çevre meselelerinden biri olduğu savunuldu.
Platform, tarımsal üretim ile doğal yaşamı karşı karşıya getirmeyen, bilimsel verilere ve katılımcı süreçlere dayalı alternatif çözümler geliştirilmesi çağrısında bulundu.