Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından kamuoyuna duyurulan ve “Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi” olarak tanımlanan yeni sosyal destek modeli için kapsam ve takvim netleşmeye başladı. Kamuoyunda “vatandaşlık maaşı” olarak anılan sistemle, belirlenen gelir kriterinin altında kalan hanelere aylık 5 bin 615 TL’ye kadar destek sağlanması planlanıyor. Uygulamanın 2026 yılının ikinci yarısında pilot illerde başlatılması, 2027’de ise ülke genelinde yaygınlaştırılması amaçlanıyor.
VATANDAŞLIK MAAŞI NEDİR, KİMLERİ KAPSAYACAK?
Yeni model, düşük gelirli ailelerin aylık kazancını tamamlamaya yönelik düzenli ve dijital temelli bir sosyal destek mekanizması olarak kurgulandı. Hedef; temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanan hanelerin gelir seviyesini belirli bir eşik düzeyine taşımak.
Sisteme göre:
-
Hane içi toplam aylık gelir 9.358 TL’nin altında olacak.
-
Gelir, asgari ücretin üçte biri kriterini aşmayacak.
-
Şartları sağlayan haneler azami 5.615 TL destek alabilecek.
Gelir seviyesi bu sınırın üzerine çıkanlar sistem dışında kalacak.
DESTEK TUTARI NE KADAR OLACAK?
Yapılan etki analizlerinde üç farklı senaryo üzerinde duruldu. En uygulanabilir modelin, asgari ücretin yüzde 20’sini aşmayan destek oranı olduğu belirtiliyor. Bu duruma göre azami ödeme tutarı 5.615 TL olarak ön plana çıkıyor.
Destek kalemleri arasında şunlar yer alacak:
-
Kira yardımı
-
Elektrik ve doğalgaz desteği
-
Yakacak yardımı
-
Çocuk yardımı
Bu kalemlerin belirli oranlarda birleştirilerek toplam destek tutarının oluşturulması planlanıyor.
GELİR TESPİTİ NASIL YAPILACAK?
Yeni sistemde kapı kapı inceleme yerine merkezi dijital veri entegrasyonu esas alınacak. Gelir tespiti; farklı kamu kurumlarının veri paylaşımıyla otomatik olarak yapılacak.
Entegrasyona dahil olması planlanan kurum ve veriler şu şekilde:
-
Hazine ve Maliye Bakanlığı
-
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
-
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı
-
Sosyal Güvenlik Kurumu
-
Gelir İdaresi Başkanlığı
-
Banka hesap hareketleri
-
Tapu ve taşınmaz kayıtları
Başvuruların e-Devlet üzerinden alınması ve sistemin otomatik değerlendirme yapması planlanıyor.
PİLOT UYGULAMA NE ZAMAN BAŞLAYACAK?
Takvime göre pilot iller 2026 yılı Haziran ayına kadar belirlenecek. Uygulama sonuçları analiz edildikten sonra sistemdeki eksiklikler giderilecek ve 2027’de Türkiye genelinde yaygınlaştırılacak.
Düzenlemenin hayata geçebilmesi için Meclis’e yasa teklifinin sunulması öngörülüyor. Sistem, iş gücüne katılımı azaltmayacak ve istihdamı teşvik edecek şekilde tasarlanacak.
EMEKLİLER VE YAŞLILAR SİSTEMDEN YARARLANABİLECEK Mİ?
Gelir kriterini sağlayan emekliler de destek kapsamına dahil edilebilecek. Artan yaşlı nüfus dikkate alınarak, gelir şartını karşılayan yaşlı vatandaşlara öncelik tanınması planlanıyor.
VATANDAŞLIK MAAŞI KARTI NASIL ÇALIŞACAK?
Destek ödemeleri için özel bir “vatandaşlık maaşı kartı” verilmesi gündemde.
-
Ödemeler bu kartta toplanacak.
-
Belirli bir kısmı nakit olarak çekilebilecek.
-
Gıda ve temizlik ürünlerinde indirimli kullanım imkânı sunulabilecek.
Haber Merkezi
