Akdeniz'deki deniz kaplumbağaları, iklim değişikliği ve insan faaliyetlerinin etkisiyle birden fazla tehditle karşı karşıya bulunuyor. Balıkçı ağlarına takılma, plastik kirliliği ve yuvalama alanlarının daralması, caretta caretta ile yeşil deniz kaplumbağalarının yaşamını olumsuz etkiliyor.
Pamukkale Üniversitesi Deniz Kaplumbağaları Araştırma, Kurtarma ve Rehabilitasyon Merkezi (DEKAMER) Müdürü Prof. Dr. Yakup Kaska, Akdeniz'de her yıl yaklaşık 132 bin deniz kaplumbağasının balıkçılık faaliyetleri sırasında ağlara takıldığını bildirdi. Kaska, bu canlılardan 30 bin ila 40 bininin yaşamını yitirdiğinin tahmin edildiğini belirtti.
COP31 kapsamında düzenlenen panelde açıklamalarda bulunan Kaska, küresel sıcaklık artışının deniz kaplumbağalarının üreme süreçlerini de etkilediğini söyledi. Akdeniz'deki kaplumbağa popülasyonunun yaklaşık yüzde 80'inin dişilerden oluştuğunu aktardı.
BALIKÇILIK FAALİYETLERİ DENİZ KAPLUMBAĞALARINI TEHDİT EDİYOR
Prof. Dr. Yakup Kaska, COP31 kapsamında Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Pavilyonu'nda düzenlenen "Küresel İklim Değişikliği ve Deniz Kaplumbağaları" paneline katıldı.
Kaska, Akdeniz'de yaşayan deniz kaplumbağalarının ekosistemin korunmasında önemli bir rol üstlendiğini belirterek türlerin karşı karşıya olduğu tehlikeleri anlattı.
Balıkçılık faaliyetlerinin deniz kaplumbağaları üzerindeki etkilerine değinen Kaska, her yıl yaklaşık 132 bin kaplumbağanın ağlara takıldığını ifade etti.
Bu olaylar sonucunda yılda 30 bin ila 40 bin deniz kaplumbağasının öldüğünün tahmin edildiğini açıkladı.
DENİZ KAPLUMBAĞALARI İÇİN YENİ KORUMA YÖNTEMLERİ
Balıkçılık sırasında yaşanan kaplumbağa kayıplarını azaltmak için farklı yöntemler uygulanıyor.
Kaska, balıkçı ağlarında LED ışık kullanımının bu uygulamalar arasında yer aldığını söyledi.
Paragat balıkçılığında dairesel iğnelerin tercih edilmesi ve trol ağlarına kaplumbağa dışlama cihazlarının takılması da koruma yöntemleri arasında bulunuyor.
Deniz kaplumbağalarının uydu vericileriyle izlenmesinin önemine değinen Kaska, bu çalışmaların türlerin korunmasına katkı sağladığını belirtti.
YÜKSELEN SICAKLIKLAR CİNSİYET DAĞILIMINI DEĞİŞTİRİYOR
Akdeniz'de yuvalayan caretta caretta ve yeşil deniz kaplumbağaları, iklim değişikliğine bağlı sıcaklık artışlarından da etkileniyor.
Prof. Dr. Kaska, deniz kaplumbağalarının yavrularında cinsiyetin kuluçka dönemindeki kum sıcaklığına göre belirlendiğini anlattı.
Sıcaklıklardaki değişimin yavruların cinsiyet oranlarını etkilediğini ifade eden Kaska, Akdeniz'deki deniz kaplumbağası popülasyonunun yaklaşık yüzde 80'inin dişilerden oluştuğunu kaydetti.
KIYI EROZYONU VE PLASTİK KİRLİLİĞİ DE TEHDİT OLUŞTURUYOR
Deniz kaplumbağalarının yaşam alanları, iklim değişikliğinin kıyılarda yol açtığı etkiler nedeniyle de baskı altında bulunuyor.
Kaska, deniz seviyesinin yükselmesi ve kıyı erozyonunun kaplumbağaların yumurtalarını bıraktıkları alanları daralttığını belirtti.
Denizlerde biriken plastik atıklar ve mikroplastiklerin de bu canlıların yaşamını olumsuz etkilediğini söyledi.
Kaska'nın açıklamalarına göre deniz kaplumbağalarının korunması için hem yuvalama alanlarının hem de deniz ortamının karşı karşıya olduğu tehditlerin dikkate alınması gerekiyor.
YAVRU KAPLUMBAĞALARA MÜDAHALE EDİLMEMELİ
Prof. Dr. Yakup Kaska, yeni yumurtadan çıkan deniz kaplumbağalarının denize ulaşma sürecine ilişkin de uyarıda bulundu.
Yavruların denize kendi başlarına ilerlemesinin hayatta kalma şanslarını artırdığını belirtti.
Bu nedenle yavru kaplumbağaların insanlar tarafından doğrudan denize taşınmaması gerektiğini ifade etti.
Kaska, doğal sürecin korunmasının yavru kaplumbağaların yaşamını sürdürmesi açısından önem taşıdığını vurguladı.
DENİZ KAPLUMBAĞALARI 25 YILDA ÜREMEYE BAŞLIYOR
Deniz kaplumbağalarının üreme olgunluğuna ulaşması uzun yıllar sürüyor.
Prof. Dr. Kaska, bu canlıların yaklaşık 25 yaşında üreme olgunluğuna eriştiğini belirtti.
Bu nedenle deniz kaplumbağalarına yönelik koruma çalışmalarının uzun vadeli ve kararlı biçimde sürdürülmesi gerektiğini ifade etti.
TÜRKİYE'DE KAPLUMBAĞA YUVALARINDA ARTIŞ
Deniz kaplumbağalarının karşı karşıya olduğu tehditlere rağmen Türkiye'deki koruma çalışmalarından olumlu sonuçlar elde edildi.
Kaska, ilgili bakanlıklar ve uluslararası ortaklarla yaklaşık 30 yıldır çalışmalar yürütüldüğünü anlattı.
Bu çalışmalar sayesinde Türkiye'deki deniz kaplumbağası yuva sayılarının son 10 yılda yüzde 10 ila 20 arasında arttığını açıkladı.
Prof. Dr. Kaska, yuva sayılarındaki yükselişin uzun süreli doğa koruma çalışmalarının önemini ortaya koyduğunu belirtti.