Manisa Büyükşehir Belediye Başkanı Ferdi Zeyrek’in evindeki havuzun makine dairesinde elektrik çarpması sonucu hayatını kaybetmesine ilişkin davada yeni bilirkişi raporu mahkemeye sunuldu. Raporda, kazanın tek bir arızadan değil, birbirini takip eden ihmallerden kaynaklandığı değerlendirilirken 4 kişi asli, 9 kişi tali kusurlu bulundu.
5 KİŞİLİK BİLİRKİŞİ HEYETİ RAPOR HAZIRLADI
İzmir Dokuz Eylül Üniversitesi tarafından hazırlanan rapor, yüksek makine, elektrik-elektronik ve inşaat mühendisleri ile iş sağlığı ve güvenliği uzmanının bulunduğu 5 öğretim üyesinden oluşan heyet tarafından tamamlandı.
Heyetin 15 Eylül’de tamamladığı rapor, Manisa 2. Ağır Ceza Mahkemesi’ne sunuldu.
HAVUZ VE MAKİNE ODASIYLA İLGİLİ TESPİTLER
Rapora göre, sitenin 20 Kasım 2020’de onaylanan mimari tadilat projesinde eklenen süs havuzlarının derinliğine ilişkin herhangi bir bilgiye rastlanmadı.
Bilirkişi heyetinin 2 Şubat 2026’da yaptığı incelemede ise süs havuzu olarak gösterilen alanın derinliği 160 santimetre olarak ölçüldü. İzinsiz ve projesiz makine odasıyla birlikte alanın süs havuzu niteliğinden çıktığı değerlendirildi.
Heyet ayrıca havuzun tadilat projesi onaylanmadan önce inşa edildiğini, makine odasının ise daha sonra onaylanan projede dahi bulunmadığını belirledi.
“DENETİM ZİNCİRİNİN KOPMASINA” NEDEN OLDUĞU DEĞERLENDİRİLDİ
Raporda, yapının müteahhidinin havuz imalatları tamamlandıktan sonra havuzların üzerini kapattığını, yapı kullanma izin belgesi alındıktan sonra yeniden açtığını ifadesinde kabul ettiği aktarıldı.
Bilirkişi heyeti, derin havuz ile izinsiz ve projesiz makine odasının bu şekilde gizlenmesinin “denetim zincirinin kopmasına” neden olduğu değerlendirmesinde bulundu.
BELEDİYE VE YAPI DENETİM PERSONELİNE İLİŞKİN TESPİTLER
11-18 Kasım 2020 tarihli Seviye Tespit Tutanağı'ndaki fotoğrafta havuzun su dolu halde görüldüğü belirtildi. Heyet, tutanağı imzalayan Yunusemre Belediyesi personelinin henüz projede bulunmayan havuzu görmelerine rağmen gerekli görev ve sorumlulukları yerine getirmediği değerlendirmesini yaptı.
Yapı denetim firmasının 23 Şubat 2021 tarihli İş Bitirme Tutanağı'nı imzalayan 3 kişinin de havuz ve makine odasının mevcut durumunu tespit edememesine rağmen işin tamamen bitirildiği ve imalatların mevzuata uygun olduğu yönündeki tespitleri nedeniyle kusurlu bulunduğu aktarıldı.
TOPRAKLAMA VE DENGELEME SİSTEMİNE DİKKAT ÇEKİLDİ
Bilirkişi raporunda, havuz ve makine odasının elektrik tesisatı için gerekli topraklama ve potansiyel dengeleme projesinin hazırlanmadığı belirtildi.
Standartlara uygun bir sistem bulunması halinde pompa, metal merdiven ve diğer iletken parçalar arasında insan hayatını tehdit edecek düzeyde gerilim farkının oluşmayacağı ifade edildi.
Raporda, havuz çevresindeki metal parçaların koruyucu topraklama ve potansiyel dengeleme sistemine bağlanması gerektiği ancak bunun standartlara uygun şekilde yapıldığını gösteren bir belgenin bulunmadığı kaydedildi.
ELEKTRİK KAÇAĞININ KAYNAĞI JAKUZİ MOTORU OLARAK GÖSTERİLDİ
Rapora göre Zeyrek’in ölümüne neden olan elektrik kaçağı, 750 watt gücündeki jakuzi motorundan kaynaklandı.
Motorun 2022’deki tamiratının ardından su sızdırmazlığının bozulduğu, bağlantı noktalarına su ve nem girdiği ve izolasyonun zarar gördüğü tespit edildi.
Motorun plastik bir sehpa üzerine yerleştirildiği ve zemine sabitlenmediği, metal merdiven ile diğer iletken parçaların topraklanmadığı ve kaçak akım rölesinin arızalı olduğu da raporda yer aldı.
VÜCUDUNDAN GEÇEN AKIM HESAPLANDI
Bilirkişiler, olay günü metal merdivende yaklaşık 67 voltluk gerilim oluştuğunu belirledi. Farklı temas senaryolarına göre Zeyrek’in vücudundan 170 ila 203 miliamper arasında akım geçmiş olabileceği hesaplandı.
Raporda dikkat çeken bir başka hesaplama ise standartlara uygun sistem kurulması durumuna ilişkin oldu. Buna göre topraklama ve potansiyel dengeleme sistemi standartlara uygun şekilde kurulmuş olsaydı Zeyrek’in vücudundaki temas gerilimi yaklaşık 6 volta düşecek ve hayati tehlike oluşmayacaktı.
BİLİRKİŞİ: KAZA TEK BİR NEDENDEN KAYNAKLANMADI
Heyet, kazanın tek bir arızanın sonucu olmadığı değerlendirmesinde bulundu. Elektrik güvenliği standartlarına uyulmaması, kaçak akım rölesinin çalışmaması, gerekli projelerin hazırlanmaması, makine dairesinin havuza çok yakın yapılması ve jakuzi motorunun zemine sabitlenmemesi başlıca eksiklikler arasında gösterildi.
Olay sabahı makine dairesindeki su birikintisi ve elektrik sistemindeki arızanın fark edilmesine rağmen Zeyrek’e bilgi verilmemesi de raporda sıralanan ihmaller arasında yer aldı.
4 KİŞİ ASLİ, 9 KİŞİ TALİ KUSURLU BULUNDU
Bilirkişi raporunda müteahhit, elektrik teknisyeni, motor tamircisi ve montaj elemanı asli kusurlu olarak değerlendirildi.
Dokuz kişi tali kusurlu bulunurken Ferdi Zeyrek’in de aralarında bulunduğu 4 kişinin kusurunun olmadığı belirtildi.
Davada bir sonraki duruşmanın 9 Ekim Cuma günü Manisa 2. Ağır Ceza Mahkemesi’nde yapılacağı bildirildi.
