11. yargı paketinden gelen tepkiler üzerine çıkarıldığı belirtilen LGBTİ+’lere yönelik düzenlemenin, bu kez “aile hukukuna ilişkin düzenlemeler” başlığı altında yeniden taslağa girdiği öne sürüldü. Henüz yasalaşmış bir metin olarak değil, taslak düzeyinde tartışılan düzenleme; cinsiyet değişikliği başvurularından tıbbi müdahalelere, aynı cinsiyetteki kişilerin törenlerinden “hayasızca hareketler” suçunun cezasına kadar geniş bir alanı kapsıyor. Kamuoyuna yansıyan bilgilere göre teklifin mevcut hâliyle Meclis gündemine gelmesi durumunda, özellikle LGBTİ+ bireylerin medeni hakları ve özel hayatlarına ilişkin yeni bir tartışma başlığı açılması bekleniyor.
CİNSİYET DEĞİŞİKLİĞİ SÜRECİ ZORLAŞTIRILACAK
Taslakta en dikkat çeken başlıklardan biri, cinsiyet değişikliği başvurularına ilişkin şartların ağırlaştırılması oldu. Mevcut uygulamada cinsiyet değişikliği için 18 yaşını doldurmuş olmak ve evli olmamak temel koşullar arasında yer alırken, taslakla yaş sınırının 25’e çıkarılması ve evli olmama şartına “çocuk sahibi olmama” koşulunun eklenmesi planlanıyor. Ayrıca sağlık kurulu raporlarının yalnızca Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenen tam teşekküllü eğitim ve araştırma hastanelerinden alınması, sürecin de en az üçer ay arayla yapılacak dört ayrı değerlendirme sonucunda tamamlanması öngörülüyor. Taslakta, kişinin üreme yeteneğinden kalıcı olarak yoksun olup olmadığına ilişkin tıbbi değerlendirme şartının yeniden gündeme gelmesi ise Anayasa Mahkemesi’nin geçmiş iptal kararı nedeniyle hukuki tartışmaları artırabilecek bir başlık olarak öne çıkıyor.
TIBBİ MÜDAHALELERE HAPİS CEZASI ÖNGÖRÜLÜYOR
Düzenleme taslağında, yasal şartlara aykırı şekilde gerçekleştirilen cinsiyet değişikliğine yönelik tıbbi müdahalelerin ayrı bir suç olarak tanımlanması planlanıyor. Buna göre, söz konusu müdahaleyi yapan kişilere 3 yıldan 7 yıla kadar hapis ve adli para cezası verilmesi öngörülüyor. Sürece izin verenler için ise 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası gündemde. Fiilin çocuklara karşı işlenmesi veya yetkisiz kişilerce gerçekleştirilmesi hâlinde cezaların artırılması planlanıyor. Bu başlık, hem hekimlerin mesleki sorumluluğu hem de trans bireylerin sağlık hizmetlerine erişimi açısından taslağın en kritik maddeleri arasında değerlendiriliyor.
GENEL AHLAK VE TÖREN DÜZENLEMESİ TARTIŞMA YARATTI
Taslakta yalnızca cinsiyet değişikliği süreci değil, “genel ahlak” başlığı altında değerlendirilen bazı fiiller de suç kapsamına alınmak isteniyor. Şarkıcı Murat Övüç’ün tutuklanmasının ardından yeniden gündeme gelen “hayasızca hareketler” suçunun cezasının 6 aydan 3 yıla çıkarılması planlanıyor. Ayrıca “biyolojik cinsiyete aykırı” olarak tanımlanan davranışların alenen sergilenmesi, teşvik edilmesi veya övülmesi de suç kapsamına alınabilecek. Taslakta aynı cinsiyetteki kişilerin nişan veya evlilik töreni yapması da ayrıca suç sayılıyor ve bu fiiller için 1 yıl 6 aydan 4 yıla kadar hapis cezası öngörülüyor. Düzenleme bu yönüyle, yasalaşması hâlinde yalnızca ceza hukuku bakımından değil, ifade özgürlüğü, özel hayatın korunması ve eşitlik ilkesi açısından da geniş çaplı tartışmalara neden olacak.
