İkinci el araç piyasasında son dönemde sıkça rastlanan ve vatandaşları binlerce liralık zarara uğratan "change araç" dolandırıcılığı yayılmaya devam ediyor. İki ağır hasarlı aracın sağlam parçalarının birleştirilmesi ve şasi numaralarının değiştirilmesiyle gerçekleştirilen bu yöntem, vatandaşlar tarafından kolaylıkla tespit edilemiyor.
Manşet Haber’e özel açıklamalarda bulunan Otomotiv Uzmanı Mehmet Fatih Ayrancı, basit bir hasar kaydı sorgulamasıyla bu dolandırıcılığın anlaşılamayacağını vurgulayarak hayati uyarılarda bulundu.
İKİ HASARLI ARAÇTAN BİR "SAĞLAM" GÖRÜNÜMLÜ ARAÇ ÇIKARIYORLAR
Change araç yönteminin nasıl uygulandığını detaylarıyla anlatan Mehmet Fatih Ayrancı, bu dolandırıcılığın teknik kısmını şu sözlerle açıkladı:
"Diyelim ki sizin bir aracınız var ve arkadan aldığı hasar nedeniyle kullanılmaz durumda. Aynı marka ve modelde bir başka araç da önden kaza yapmış olsun. Bu iki aracı da ortadan ikiye bölüyorlar. Sizin aracınızın sağlam olan ön kısmıyla, diğer aracın sağlam olan arka kısmını birleştirip kaynak yaparak tek bir araç gibi trafiğe çıkarıyorlar. İşte 'change' araç tam olarak budur."
ŞASİ NUMARASIYLA ALDATIYORLAR
Ayrancı, sadece aracın fiziksel birleştirilmesi değil, numara oyunlarıyla da tüketicinin kandırıldığını bir örnekle aktardı:
"Geçen gün bir arkadaşımız araç almak için Ankara’ya geldi. Galerinin gönderdiği ruhsattaki şasi ve motor numarasını sorgulattığında araç hasarsız görünüyordu. Ancak araç ekspertize girdiğinde tamamen hasarlı olduğu ortaya çıktı. Dolandırıcılar, size sağlam bir aracın şasi numarasını yollayıp sorgulama yaptırıyor ama satmaya çalıştıkları araç farklı çıkıyor. Bu da bir çeşit change yöntemidir."
HASAR KAYDI SORGULAMASI YETERLİ DEĞİL
Vatandaşların hasar kaydı sorgulatarak yanılabileceğine dikkat çeken Ayrancı, dolandırıcıların sistemin boşluklarını kullandığını belirtti. Ayrancı, "Örneğin bir sürücü alkollü kaza yaptığı zaman bunu sigortaya bildirmiyor, tamiri kendi cebinden yaptırıyor. Bu durumda 5664'e mesaj atıp hasar sorgulattığınızda o ağır işlem kayıtlarda çıkmıyor. Bu işlemleri ancak ve ancak detaylı bir ekspertiz raporuyla görebilirsiniz" dedi.
NOTERDEN ÖNCE TSE BELGELİ EKSPERTİZ ŞART
Dolandırıcılık mağduru olmamak için tek çözümün profesyonel kontrol olduğunu vurgulayan Mehmet Fatih Ayrancı, güvenilir olmayan ustalara ve merdiven altı işletmelere karşı da uyardı. "Piyasada merdiven altı çok fazla ekspertiz firması var. Tanıdık usta diyerek götürdüğünüz kişi size 'araçta bir şey yok' diyebilir ancak 20 gün sonra ağır hasarlı olduğu ortaya çıktığında mağdur olursunuz" diyen uzman, şu tavsiyede bulundu:
"Noterden satışı gerçekleştirmeden hemen önce mutlaka TSE belgeli bir ekspertiz firmasından rapor alınmalı. Çünkü bu rapor notere işleniyor ve taraflar aracın o durumunu karşılıklı olarak taahhüt etmiş oluyor. Eğer ekspertiz raporu olmadan araç alırsanız, sonradan dava açsanız bile mağduriyetinizin giderilmesi çok zorlaşır; sorumluluk tüketiciye kalır."
ARACI SATIN ALDIKTAN SONRA ORTAYA ÇIKARSA NE OLUR?
Change araç satın alındığının sonradan anlaşılması halinde vatandaşın Cumhuriyet Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulunması gerektiğini belirten Ayrancı, sürecin ise uzun ve yıpratıcı olabileceğini söyledi. Ayrancı, mağduriyet yaşamamak için satış öncesinde ekspertiz raporunun alınmasının hayati önem taşıdığını vurguladı.
SADECE CHANGE DEĞİL, KİLOMETRE VE VERGİ OYUNLARINA DİKKAT
Ayrancı ayrıca, kilometre düşürme ve "Grey Market" olarak bilinen vergi kaçakçılığı yoluyla trafiğe giren araçlar konusunda da uyarıda bulundu. Özellikle lüks segment araçlarda yurt dışından getirilen sağlam araçlarla, Türkiye'deki hasarlı araçların plakalarının değiştirilerek vergi kaçırıldığını belirten uzman, bu araçlara emniyet güçleri tarafından el konulduğunu hatırlattı.
