DEÜ Bilim Kafe Sohbetleri kapsamında 'Deprem ve İzmir' etkinliği gerçekleştirildi.
Dokuz Eylül Üniversitesi Deprem Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Hasan Sözbilir, İzmir’i yakından ilgilendiren yeni fay analizlerini paylaşarak dikkatleri yeniden kentin kırılmaya hazır fay hatlarına çevirdi.
BİNALAR 1999'DAN ÖNCE YAPILMIŞ
Etkinlikte konuşan DEÜ Deprem Araştırma ve Uygulama Merkezi (DAUM) Müdürü Prof. Dr. Hasan Sözbilir, "Türkiye'de 1975-1999 yılları arasında yapılan binalar zemini tanımadan yapılmış. Deprem olduğunda o dönemde yapılan binalar hasar görüyor ve yıkılıyor. Geldiğimiz mevcut yapı stokumuz depreme dayanıksız. Çünkü binaların büyük çoğunluğu 1999'dan önce yapılmış. Günümüzde kentsel dönüşüm konusu var, başta gecekonduyu dönüştürme mantığı ön plandaydı, daha sonra 2020'li yıllardan sonra kentsel dönüşümün doğal afet eksenli olması gerektiği ortaya çıktı.” ifadesini kulandı.
10 YILLIK SÜREDE FAY SAYISINDA ARTIŞ
Prof. Dr. Hasan Sözbilir, 21 yılda birçok yeni fay oluştuğuna dikkati çekerek, “1992'de Türkiye'de 150 fay vardı, 2013 yılında bu sayı 485’e çıktı. Yaklaşık 2025 yılındayız, 10 yıllık sürede fay sayımız arttı, o nedenle fay haritası güncelleniyor, bu yılın sonunda açıklanacak. 'Türkiye ölçeğinde deprem tehlikesi hangi seviyeye çıktı' sorusu sıfırdan tekrar gündeme gelecek" dedi.
DEPREM ÜRETEBİLECEK YERDE FAY ÜSTÜ KAPATILIR
"Her türlü yere bina yapılabilir belli standartları korumak şartıyla" diyen Prof. Dr. Sözbilir, "Oturmadığımız bir yer fayın üstü. Çünkü fay deprem sırasında yeryüzünü yırtıyor. Üzerinde çelikten de olsa bina devriliyor. Fayın üstü yapılaşmaya kapatılır ama bütün fayların değil, yakın gelecekte deprem üretebilecek yerde fayın üstü kapatılır.
İZMİR'DE 40 TANE FAY VAR
Bornova, Karşıyaka, Seferihisar, Balçova'da mikrobölgeleme, yapı envanteri çalışmaları yapılıyor. Türkiye için de yüzde 60 civarında depreme dayanıklı olmayan yapı stokuna sahibiz. İzmir'de faylar her tarafa dağılmış durumda. 17 fayımız var. Aktifliği ispatlanmamış 4 fayı da katarsak kara kısmında 21 fayımız var. Deniz kısmında da bir o kadar var. Toplamda 40 tane fay var. Faylar ölebiliyor ama ölü fay yeniden canlanabiliyor. Sındırgı'da fay haritasında olmayan faylar deprem üretiyor " ifadelerinde bulundu.
‘SINDIRGI’DA ARTÇILAR 20 BİNİ AŞTI’
Sındırgı'da yaşanan 2 depremde de fayın yeryüzüne kadar geldiğini aktaran Prof. Dr. Sözbilir, "Fay yeraltında kalınca sıkıntı olmuyor ancak deprem yeryüzünü parçalarsa biz ölmeye başlıyoruz. Sındırgı'da artçılar 20 bini aşmış durumda, son 3-4 gündür durağanlık var. 3-4 büyüklüğünde olan artçılar durdu, bu iyi bir şey değil, fayın stres biriktirdiği, gerilimin arttığı anlamına gelir" diye konuştu.
İZMİR'İN FAYLARI TEMBEL
Türkiye'de farklı bölge ve illerde 30'a yakın yerde deprem üretme zamanı gelmiş fay olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Sözbilir, “Marmara gibi 29 tane daha yer var, bir tanesi de İzmir. İzmir'in fayları tembel faylar. Çok uzun sürede stres biriktiren uzun dönemde deprem üreten faylar, bu bir şans" dedi.
‘12 DEPREM UYARI İSTASYONU KURULACAK’
Prof. Dr. Sözbilir, İzmir'de bütün EVKA'ların sağlam olduğunu ifade etti. Prof. Dr. Sözbilir, İzmir'de 1-2 ay içerisinde 12 tane deprem uyarı istasyonu kuracaklarını söyledi.
Muhabir: Elika DOĞRU
