Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Başkanı Şemsi Bayraktar, Ramazan ayının başında son bir yılda gıda fiyatlarında yaşanan değişimi rakamlarla açıkladı. Meclis kürsüsünde iki yıl önce yankılanan eleştiriler, bugün mutfaktaki fiyatlarla yeniden gündeme geldi.
Milletvekili Salih Uzun’un sivil toplum liderlerini "sessiz kalmakla" suçladığı konuşmasının üzerinden çok zaman geçse de tartışmalar tazeliğini koruyor. Bayraktar’ın açıkladığı son rakamlar, hem üreticinin hem de tüketicinin zor bir dönemden geçtiğini bir kez daha gözler önüne serdi.
HEM ÜRETİCİ HEM TÜKETİCİ ZORDA
TZOB’un paylaştığı rakamlara göre, bu yıl Ramazan sofrasının maliyeti geçen yıla göre oldukça arttı. Özellikle limon, kabak ve fındık gibi ürünlerde fiyatlar iki-üç katına çıktı. Geçen yıla oranla 39 ürünün 32’sinde ciddi fiyat artışları yaşandı. En dikkat çeken artış ise yüzde 197,4 ile limonda görüldü. Limonu yüzde 149 ile kabak takip etti. Vatandaş, geçen yıla göre limonu 3 kat, kabağı ise 2,5 kat daha pahalıya almak zorunda.
Üretici tarafında da durum farklı değil. Limon üreticide de yüzde 212 zamlanırken, Antep fıstığı ve kuru kayısı gibi ürünlerdeki artışlar da çiftçinin maliyet yükünü ortaya koydu.
AYNI ÜRÜN, FARKLI MARKET, FARKLI FİYAT
Vatandaşı asıl şaşırtan ise aynı marka ürünün bir markette ucuz, diğerinde çok pahalı olması. Örneğin, ayçiçek yağının farklı marketlerdeki fiyat farkı yüzde 68’i buluyor. Nohutun bir paketi bir markette 110 lirayken, diğerinde 155 lira. Süt ve yoğurtta yüzde 20’lere varan uçurumlar mevcut.
TZOB ise, bu manzara karşısında “Son yıllarda önemli ölçüde artan üretim maliyetleri ve yaşanan doğal afetler nedeniyle üreticilerimiz yeterli geliri elde edemiyor ve üretmekte zorlanıyorlar. Buna rağmen üreticilerimizin ürettiği ürünlerin marketlerde birbirinden farklı yüksek fiyatlara satılması kabul edilebilir değildir” demekle yetindi.
"GIKI ÇIKMADI" DEMİŞTİ
Tüm bu verileri açıklayan Şemsi Bayraktar, 2003 yılında TZOB Başkanı seçildi. 23 yıllık görev süresince Türkiye’nin tarım politikalarına yön veren 11 farklı Tarım Bakanı ile çalıştı.
Bu tablo akıllara Milletvekili Salih Uzun’un iki yıl önce TBMM kürsüsünden yaptığı konuşmayı getirdi. Uzun, "Çiftçinin mahsulü tarlada kaldı, Ziraat Odaları Başkanı’nın gıkı çıkmadı" demişti.
"BABANIZDAN MİRAS KALSA 29 YIL YÖNETEMEZSİNİZ"
Salih Uzun’un iki yıl önce meclis tutanaklarına geçen ve bugün hala tazeliğini koruyan eleştirileri, sisteminin krizini şu sözlerle özetliyordu:
"Babanızdan bir şirket miras kalsa 29 yıl kesintisiz yönetemezsiniz. Aşağıdan çocuklar gelir, ortak olurlar yönetime. TÜRK-İŞ Başkanı, Ziraat Odaları Birliği Başkanı, Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanı da öyle. Nasıl koruyorlar koltuklarını? İktidarla iyi geçinerek. İktidarla iyi geçinerek koltuklarını koruyan başkanlardan, o iktidara karşı toplumun o kesimlerinin haklarını korumalarını bekleyeceğiz, öyle mi?"
