Ankara’nın Gölbaşı ilçesindeki Külhöyük kazılarında milyonlarca yıl öncesine uzanan bir bulgu gün yüzüne çıkarıldı. Yaklaşık 66 milyon yıllık olduğu değerlendirilen Gastropoda fosilinin, Orta Anadolu’yu da kapsayan Tetis Denizi’nin son dönemlerinde yaşamış bir deniz canlısına ait olduğu belirtildi. 5 bin yıllık Hatti ve Hitit yerleşiminde bulunan fosilin, binlerce yıl önce Külhöyük sakinleri tarafından bölgeye taşınmış olabileceği değerlendiriliyor.
66 MİLYON YILLIK FOSİL BULUNDU
Ankara’nın Gölbaşı ilçesine bağlı Oyaca’daki Külhöyük’te sürdürülen arkeolojik kazılar, bölgenin yalnızca insanlık tarihine değil milyonlarca yıl önceki doğal geçmişine ilişkin de yeni bir iz ortaya çıkardı.
Kazı alanında Gastropoda sınıfına ait, karından ayaklı bir salyangoz fosili bulundu. Yapılan değerlendirmelerde fosilin yaklaşık 66 milyon yıl öncesine tarihlendiği belirtildi.
Buluntunun yaklaşık 173 gram ağırlığında ve 8 santimetre uzunluğunda olduğu açıklandı. Fosilin, Orta Anadolu’yu da içine alan Tetis Denizi’nin son dönemlerinde yaşamış bir canlıya ait olduğu değerlendiriliyor.
ANKARA’NIN MİLYONLARCA YIL ÖNCESİNE UZANIYOR
Bugün denize kıyısı bulunmayan Ankara’da deniz canlısına ait milyonlarca yıllık fosilin ortaya çıkması, Orta Anadolu’nun jeolojik geçmişini yeniden gündeme getirdi.
Araştırmacıların değerlendirmesine göre fosil, milyonlarca yıl önce Orta Anadolu’yu kapsayan Tetis Denizi’nin son dönemlerinden kalma. Böylece Külhöyük’teki buluntu, bölgenin 66 milyon yıl öncesindeki doğal yaşamından bir iz taşıyor.
FOSİL BURAYA SONRADAN GETİRİLMİŞ OLABİLİR
Keşfin dikkat çeken bir başka noktası ise 66 milyon yıllık fosilin yaklaşık 5 bin yıllık Hatti ve Hitit yerleşimi Külhöyük’te bulunması oldu.
Fosilin bulunduğu yere doğal yollarla gelmiş olmasının yanı sıra, binlerce yıl önce Külhöyük sakinleri tarafından yerleşim alanına taşınmış olabileceği ihtimali üzerinde de duruluyor. Ancak fosilin neden taşınmış olabileceğine ilişkin kesin bir açıklama bulunmuyor.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy da bu ihtimale işaret ederek fosilin Külhöyük sakinleri tarafından yerleşime taşınmış olabileceği değerlendirmesinin keşfi daha dikkat çekici hale getirdiğini belirtti.
AYNI KAZIDA 4 BİN YILLIK TOHUMLAR DA BULUNDU
Külhöyük son günlerde ikinci kez önemli bir keşifle gündeme geldi. Kazılarda yaklaşık 4 bin yıllık bir Hitit kabının içerisinde Sevgi Çiçeği’ne ait tohum kalıntıları da tespit edildi.
Günümüzde dünyada yalnızca Ankara’nın Gölbaşı ilçesinde yetiştiği belirtilen endemik Sevgi Çiçeği’ne ait kalıntılar, bitkinin bilinen en eski tohum izleri olarak kayıtlara geçti.
Türkiye’ye özgü ve koruma altında bulunan Sevgi Çiçeği, Gölbaşı Belediyesinin başvurusunun ardından 2019 yılında coğrafi işaretle tescillenmişti.
5 BİN YILLIK HATTİ VE HİTİT YERLEŞİMİ
Külhöyük’ün geçmişi yaklaşık 5 bin yıl öncesine uzanıyor. Hatti ve Hitit dönemlerinin izlerini taşıyan yerleşimde gerçekleştirilen çalışmalar, Ankara’nın binlerce yıllık kültürel geçmişinin ortaya çıkarılmasına katkı sağlıyor.
Kazılar 2021 yılından bu yana Cumhurbaşkanlığı Kararlı Kazı statüsünde sürdürülüyor. Çalışmalar, Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Ankara Üniversitesi adına Doç. Dr. Derya Yılmaz Tekin başkanlığında yürütülüyor.
KÜLHÖYÜK’TE KEŞİFLER PEŞ PEŞE GELDİ
Külhöyük’teki son bulgular farklı dönemleri aynı kazı alanında buluşturdu. Yaklaşık 66 milyon yıllık deniz canlısı fosili bölgenin jeolojik geçmişine, 5 bin yıllık yerleşim Hatti ve Hitit dönemlerine, 4 bin yıllık Sevgi Çiçeği tohumları ise Anadolu’nun bitki tarihine ilişkin yeni veriler sundu.
Sevgi Çiçeği tohumlarının keşfi 10 Eylül 2026’da kamuoyuna duyurulurken, 66 milyon yıllık fosile ilişkin ayrıntılar da 11 Eylül’de yayımlanan bilgilerle gündeme geldi.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy ise 14 Eylül’de fosile ilişkin yaptığı açıklamada Külhöyük’ün Ankara’nın milyonlarca yıl öncesine uzanan doğal tarihine ışık tuttuğunu belirterek kazı çalışmalarının sürdürüleceğini bildirdi.
