İklim değişikliği, artan nüfus ve yükselen su talebi, dünyadaki su kaynakları üzerindeki baskıyı her geçen gün artırıyor. Su kaynaklarının azalması ve mevcut suyun daha verimli kullanılması ihtiyacı, su yönetiminde yeni teknolojilerin kullanımını da gündeme getirdi. Hayatın her alanına dahil olan yapa zekâ, su kalitesinin izlenmesinden altyapıdaki sorunların önceden tespit edilmesine, tarımsal sulamadan sel ve taşkın tahminine kadar birçok alanda yeni imkânlar sunuyor.
Su Politikaları Derneği Başkanı Dursun Yıldız, nüfus artışı, iklim değişikliği ve su sistemlerinin giderek karmaşıklaşmasının su kaynaklarının yönetimini zorlaştırdığını belirtti. Yıldız, geleneksel yöntemlerin karşı karşıya kalınan yeni sorunları ele almada yetersiz kaldığı alanlarda yapay zekâ; verimlilik, sürdürülebilirlik ve dayanıklılığın artırılması için kullanılabilecek araçlardan biri olarak öne çıktığını söyledi.
SU KALİTESİNDEN ALTYAPI BAKIMINA KADAR KULLANILABİLİYOR
Yıldız, yapay zekânın büyük miktardaki veriyi analiz ederek sonuçları öngörebildiğini, süreçleri optimize edebildiğini ve karar alma süreçlerine veri sağlayabildiğini aktardı. Makine öğrenimi, sinir ağları, Nesnelerin İnterneti (IoT), akıllı sensörler ve gelişmiş veri analizi tekniklerinin su yönetiminde kullanılabileceğini kaydeden Yıldız, şunları ifade etti:
"Makine öğrenimi algoritmaları, gelecekteki talebi tahmin etmek, anormallikleri tespit etmek ve su dağıtım sistemlerini optimize etmek için geçmiş su kullanım verilerini analiz edebilir. Sinir ağları, hava koşullarının su mevcudiyeti üzerindeki etkisi gibi su sistemlerindeki karmaşık ilişkileri modelleyebilir. Nesnelerin İnterneti (IoT) cihazları ve akıllı sensörler, su kalitesi, akış hızları ve çevresel koşullar hakkında gerçek zamanlı veriler toplar ve yapay zekâ bu verileri analiz ederek uygulanabilir bilgiler sağlayabilir. Gelişmiş veri analizi teknikleri, büyük veri kümelerinin işlenmesine ve yorumlanmasına yardımcı olarak daha iyi karar verme ve kaynak yönetimi sağlar."
TARIMDA SULAMA VE SEL TAHMİNİ İÇİN DE KULLANILABİLİR
Yıldız, yapay zekânın su dağıtım ağlarında arz ve talebi dengelemek, su kayıplarını azaltmak ve enerji tüketimini düşürmek amacıyla kullanılabileceğini söyledi. Sistemlerin tüketim alışkanlıklarını analiz ederek su akışını gerçek zamanlı biçimde düzenleyebilmesinin de uygulama alanları arasında yer aldığına dikkat çeken Yıldız, hava durumu verileri ve nehir akış modellerinin analiz edilmesiyle sel tahminlerinin geliştirilebileceğini dile getirdi.
YAPAY ZEKÂ SU KAYNAKLARININ YÖNETİMİNİ NASIL DEĞİŞTİREBİLİR?
Yıldız, yapay zekânın su kaynaklarının daha verimli kullanılmasına ve işletme maliyetlerinin azaltılmasına katkı sağlayabileceğini vurguladı. Yapay zekânın hava durumu, toprak nemi ve tüketim alışkanlıkları gibi farklı kaynaklardan gelen verileri birlikte değerlendirebilmesi sayesinde tarım, sanayi ve haneler için su kaynaklarının uzun vadeli erişilebilirliğine yönelik yönetim stratejileri geliştirilebileceğini belirten Yıldız, "Yapay zekânın su yönetimindeki kullanımı bazı zorlukları da beraberinde getiriyor. Yapay zekâ modellerinin etkin çalışması için farklı kaynaklardan gelen verilerin doğru ve erişilebilir olması gerekir" ifadelerini kullandı.
İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE UYUMDA YAPAY ZEKÂ KULLANILABİLİR
Dursun Yıldız, yapay zekâ algoritmalarındaki gelişmelerin su yönetimindeki tahmin ve karar süreçlerini daha da geliştirebileceğini kaydetti.
Yapay zekânın yenilenebilir enerji sistemleriyle birlikte kullanılmasının da su yönetiminde yeni uygulama alanları oluşturabileceğini dile getiren Yıldız, su arıtma tesisleri, tuzdan arındırma süreçleri ve pompalama sistemlerinde güneş ve rüzgâr enerjisinin kullanımının optimize edilebileceğini ifade etti.
TÜRKİYE İÇİN HAVZA ÖLÇEĞİNDE VERİ ALTYAPISI ÖNERİSİ
Yıldız, su yönetiminde yapay zekânın kullanılabilmesi için politika ve düzenleme çerçevesinin de oluşturulması gerektiğini belirtti. Veri gizliliği, güvenlik ve algoritmaların şeffaflığı gibi başlıkların ele alınmasının kamu güveni açısından önem taşıdığını anlatan Dursun Yıldız, "İkim değişikliği, artan su talebi ve su kaynakları üzerindeki baskılar, geleneksel yöntemlerden veriye dayalı, öngörülü ve bütünleşik bir su yönetimine geçişi gerekli kılıyor. Yapay zekâ bu dönüşümün önemli teknolojik araçlarından biri" dedi
Yıldız, yapay zekânın doğal su üretmeyeceğini ancak mevcut suyun daha verimli, adil ve sürdürülebilir yönetilmesine önemli katkılar sağlayacağını kaydetti.
