UEFA Şampiyonlar Ligi, Avrupa futbolunun kulüpler düzeyindeki en prestijli organizasyonu olarak kabul ediliyor. 1955 yılında Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası adıyla başlayan turnuva, 1992/93 sezonundan itibaren UEFA Champions League adıyla düzenlenmeye başladı.
Bugün Avrupa'nın en güçlü kulüplerini karşı karşıya getiren organizasyon; tarihi, rekorları, yıldız futbolcuları ve Türk takımlarının performanslarıyla futbol dünyasının en önemli turnuvalarından biri olmayı sürdürüyor.
ŞAMPİYONLAR LİGİ NEDİR?
UEFA Şampiyonlar Ligi, UEFA'ya bağlı ülkelerden kulüplerin mücadele ettiği Avrupa'nın en üst düzey erkek futbol organizasyonudur.
Turnuva ilk kez 1955/56 sezonunda Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası adıyla düzenlendi. Organizasyon, 1992/93 sezonunda yeniden yapılandırılarak UEFA Şampiyonlar Ligi adını aldı.
ŞAMPİYONLAR LİGİ'Nİ KİM KURDU?
Turnuvanın ortaya çıkmasında Fransız spor gazetesi L'Équipe önemli rol oynadı.
Gazetenin editörlerinden Gabriel Hanot, Avrupa'nın önde gelen kulüplerinin düzenli olarak karşılaşacağı bir organizasyon fikrini 1954 yılında gündeme getirdi. Jacques Ferran da turnuvanın ilk kurallarının hazırlanmasında önemli görev üstlendi.
UEFA, 21 Haziran 1955'te organizasyonu resmen kendi çatısı altına aldı.
Fikrin öncüsü: Gabriel Hanot
Organizatör: UEFA
İlk sezon: 1955/56
İLK ŞAMPİYON REAL MADRID OLDU
Turnuvanın ilk finali 13 Haziran 1956'da Paris'te oynandı. Real Madrid, Stade de Reims'i 4-3 mağlup ederek kupanın ilk sahibi oldu.
İspanyol ekibi daha sonra organizasyonun ilk beş sezonunu üst üste kazanarak halen geçilemeyen bir seri yakaladı.
EN ÇOK ŞAMPİYONLAR LİGİ KAZANAN TAKIM
Avrupa Kupası ve Şampiyonlar Ligi tarihinin en başarılı kulübü Real Madrid.
| Kulüp | Şampiyonluk |
|---|---|
| Real Madrid | 15 |
| AC Milan | 7 |
| Liverpool | 6 |
| Bayern Münih | 6 |
| Barcelona | 5 |
Real Madrid, 15 şampiyonlukla rakiplerinin açık ara önünde bulunuyor.
ŞAMPİYONLAR LİGİ'NİN EN GOLCÜ FUTBOLCUSU
Turnuva tarihinin en golcü futbolcusu Cristiano Ronaldo.
Ana turnuvada: 140 gol
Elemeler dahil: 141 gol
Öne çıkan golcüler şöyle:
| Oyuncu | Gol |
|---|---|
| Cristiano Ronaldo | 141 |
| Lionel Messi | 129 |
| Robert Lewandowski | 109 |
| Karim Benzema | 90 |
| Kylian Mbappé | 71 |
| Raúl | 71 |
Ronaldo aynı zamanda 2013/14 sezonunda attığı 17 golle tek sezonda en fazla gol atan futbolcu rekorunu da elinde bulunduruyor.
EN ÇOK MAÇA ÇIKAN VE EN FAZLA ASİST YAPAN FUTBOLCU
Cristiano Ronaldo, elemeler dahil 187 maçla turnuva tarihinde en fazla forma giyen futbolcu konumunda.
Asist sıralamasında da 42 asistle zirvede yer alıyor. Ronaldo'yu Ángel Di María ve Lionel Messi takip ediyor.
RONALDO VE MESSI KAÇ KEZ KAZANDI?
Cristiano Ronaldo kariyerinde 5 kez Şampiyonlar Ligi şampiyonu oldu.
Manchester United ile 2008'de, Real Madrid ile 2014, 2016, 2017 ve 2018 yıllarında kupayı kazandı.
Lionel Messi ise Barcelona formasıyla 4 kez Şampiyonlar Ligi şampiyonluğu yaşadı. Messi'nin Barcelona adına attığı 120 gol, tek bir kulüp adına kaydedilen en yüksek Şampiyonlar Ligi gol sayısı olarak öne çıkıyor.
ŞAMPİYONLAR LİGİ'NDE KAÇ TAKIM OYNUYOR?
Yeni formatla birlikte lig aşamasında 36 takım mücadele ediyor.
Her takım 8 farklı rakiple karşılaşıyor. Bu maçların 4'ü iç sahada, 4'ü deplasmanda oynanıyor.
36 takım tek puan tablosunda sıralanıyor.
İlk 8: Doğrudan son 16 turuna yükseliyor.
9-24. sıralar: Eleme play-off'u oynuyor.
25-36. sıralar: Turnuvaya veda ediyor.
Galibiyete 3, beraberliğe 1 puan veriliyor.
ELEME TURLARI NASIL OYNANIYOR?
Eleme turlarının büyük bölümü iki maç üzerinden oynanıyor. Toplam skorda üstün olan takım tur atlıyor.
Eşitlik halinde uzatma, ardından gerekirse penaltı atışları uygulanıyor. Final ise tek maç üzerinden oynanıyor.
Deplasman golü kuralı artık uygulanmıyor.
ŞAMPİYONLAR LİGİ'NİN ÖNE ÇIKAN REKORLARI
| Rekor | İsim/Takım | Değer |
|---|---|---|
| En çok şampiyonluk | Real Madrid | 15 |
| En çok gol | Cristiano Ronaldo | 141 |
| En çok maç | Cristiano Ronaldo | 187 |
| En çok asist | Cristiano Ronaldo | 42 |
| Tek sezonda en çok gol | Cristiano Ronaldo | 17 |
| Tek kulüp adına en çok gol | Lionel Messi – Barcelona | 120 |
| En uzun şampiyonluk serisi | Real Madrid | 5 |
| Modern dönemde üst üste şampiyonluk | Real Madrid | 3 |
Modern Şampiyonlar Ligi dönemindeki en farklı galibiyetlerden biri 8-0'lık skor oldu. Liverpool'un Beşiktaş'ı, Real Madrid'in ise Malmö'yü 8-0 mağlup ettiği karşılaşmalar bu rekorun örnekleri arasında yer aldı.
TÜRK TAKIMLARI ŞAMPİYONLAR LİGİ'Nİ KAZANDI MI?
Hayır. Bugüne kadar hiçbir Türk kulübü Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası veya UEFA Şampiyonlar Ligi'ni kazanamadı.
Türk futbolunun turnuvadaki en ileri derecesi, Galatasaray'ın 1988/89 sezonunda ulaştığı yarı final oldu.
| Takım | En iyi derece | Sezon |
|---|---|---|
| Galatasaray | Yarı final | 1988/89 |
| Fenerbahçe | Çeyrek final | 2007/08 |
| Beşiktaş | Çeyrek final | 1986/87 |
| Trabzonspor | Grup aşaması | 2011/12 |
| Bursaspor | Grup aşaması | 2010/11 |
| Başakşehir | Grup aşaması | 2020/21 |
Galatasaray'ın 1988/89 ve Beşiktaş'ın 1986/87 dereceleri, organizasyonun Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası adıyla oynandığı dönemde geldi.
GALATASARAY'IN EN BÜYÜK BAŞARISI
Galatasaray, Türk takımları arasında Avrupa'nın bir numaralı kupasında en ileriye giden ekip oldu.
Sarı-kırmızılılar 1988/89 sezonunda yarı finale yükseldi. Modern Şampiyonlar Ligi döneminde ise 2000/01 ve 2012/13 sezonlarında çeyrek final oynadı.
2012/13 sezonunda çeyrek finalde Real Madrid ile karşılaşan Galatasaray, deplasmanda 3-0 kaybetti. İstanbul'daki rövanşı 3-2 kazanmasına rağmen turnuvaya veda etti.
FENERBAHÇE'NİN EN İYİ DERECESİ
Fenerbahçe'nin modern Şampiyonlar Ligi dönemindeki en büyük başarısı 2007/08 sezonunda çeyrek finale çıkması oldu.
Sarı-lacivertliler son 16 turunda Sevilla'yı penaltılarla eledi. Çeyrek finalde Chelsea'yi İstanbul'da 2-1 mağlup etti ancak rövanşı 2-0 kaybederek elendi.
BEŞİKTAŞ'IN EN İYİ DERECESİ
Beşiktaş, Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası döneminde 1986/87 sezonunda çeyrek finale yükseldi.
Modern Şampiyonlar Ligi dönemindeki en önemli başarısı ise 2017/18 sezonunda geldi. Siyah-beyazlılar grup aşamasını 4 galibiyet ve 2 beraberlikle namağlup lider tamamladı ancak son 16 turunda Bayern Münih'e elendi.
TRABZONSPOR, BURSASPOR VE BAŞAKŞEHİR
Trabzonspor, 2011/12 sezonunda grup aşamasında mücadele etti ve deplasmanda Inter'i 1-0 mağlup ederek dikkat çekti.
Bursaspor, 2010/11 sezonunda Manchester United, Valencia ve Rangers ile aynı grupta yer aldı ancak grup aşamasını geçemedi.
Başakşehir ise 2020/21 sezonunda Paris Saint-Germain, Manchester United ve RB Leipzig ile karşılaştı. İstanbul'da Manchester United'ı 2-1 mağlup etmesi turnuvadaki en dikkat çekici sonucu oldu.
MODERN DÖNEMDE TÜRK TAKIMLARININ EN İYİ DERECELERİ
1992/93 sezonundan itibaren Şampiyonlar Ligi adıyla oynanan dönem esas alındığında Türk takımlarının en iyi sonuçları şöyle:
| Takım | En ileri aşama |
|---|---|
| Galatasaray | Çeyrek final – 2000/01, 2012/13 |
| Fenerbahçe | Çeyrek final – 2007/08 |
| Beşiktaş | Son 16 – 2017/18 |
| Trabzonspor | Grup aşaması – 2011/12 |
| Bursaspor | Grup aşaması – 2010/11 |
| Başakşehir | Grup aşaması – 2020/21 |
Bugüne kadar hiçbir Türk takımı turnuvada finale çıkamadı.
ŞAMPİYONLAR LİGİ'NDE EN ÇOK GOL ATAN TÜRK FUTBOLCULAR
Ana turnuvadaki gol sayılarına göre Hakan Şükür ve Burak Yılmaz 13'er golle öne çıkıyor.
| Oyuncu | Gol |
|---|---|
| Hakan Şükür | 13 |
| Burak Yılmaz | 13 |
| Hakan Çalhanoğlu | 12 |
| Arda Turan | 9 |
| Kerem Aktürkoğlu | 6 |
Turnuvanın grup veya lig aşamasından finale kadar olan bölümünde en fazla forma giyen Türk futbolcu ise Hakan Çalhanoğlu.
ŞAMPİYONLAR LİGİ HAKKINDA KISA ÖZET
İlk sezon: 1955/56
Fikrin öncüsü: Gabriel Hanot
Organizatör: UEFA
İlk şampiyon: Real Madrid
En çok kazanan: Real Madrid – 15
En golcü futbolcu: Cristiano Ronaldo – 141 gol
En çok maça çıkan: Cristiano Ronaldo – 187 maç
Lig aşamasındaki takım sayısı: 36
Takım başına maç: 8
Türk takımlarının en iyi derecesi: Galatasaray – 1988/89 yarı final
Modern dönemde en iyi Türk derecesi: Galatasaray ve Fenerbahçe – çeyrek final
