Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK), teknoloji devi Google bünyesindeki YouTube platformunun Filistin, Gazze ve Kudüs içerikli haber videolarına yönelik kısıtlama ve kaldırma işlemlerini mercek altına aldı. Yapılan inceleme sonucunda Kurul, platformun tutumunu siyasi ve felsefi görüş temelinde ayrımcılık olarak nitelendirerek, Google İstanbul Bilgi Teknolojileri Limited Şirketine üst sınırdan 204 bin 285 lira idari para cezası verilmesine oy birliğiyle hükmetti.
TİHEK’TEN YOUTUBE’A ÜST SINIRDAN AYRIMCILIK CEZASI
Süreç, Gazze'deki insani dramı ve İsrail'in saldırılarını kamuoyuna duyurmaya çalışan bir gazetecinin başvurusuyla başladı. Gazeteci; "Filistin", "Gazze" ve "Kudüs" başlıklarını taşıyan videolarının sistematik olarak engellendiğini, içeriklerin sansürlendiğini ve kanalının kapatılma tehdidiyle karşı karşıya kaldığını belirtti. TİHEK yaptığı detaylı incelemede, söz konusu videoların şiddet propagandası içermediğini, aksine soykırım iddialarına ve toplumsal tepkilere dair haber niteliği taşıyan içerikler olduğunu saptadı.
BASININ KAMU BEKÇİSİ ROLÜ VE OTOSANSÜR RİSKİ
Kurulun gerekçeli kararında, basının "kamu bekçisi" rolü gereği toplumsal olayları duyurma görevinin altı çizildi. Gazze'de yaşanan ağır insanlık trajedisini haberleştirmenin sosyopolitik bir duruş olduğu ve bu içeriklere getirilen kısıtlamaların ifade özgürlüğünü zedelediği vurgulandı. Kararda, dijital mecralardaki bu tür engellemelerin sadece başvuruyu yapan kişiyi değil, diğer basın mensuplarını da otosansüre sürükleyebilecek "caydırıcı bir etki" yarattığı ifade edildi.
YOUTUBE’UN UYGULAMALARINDA ÇİFTE STANDART TESPİTİ
TİHEK, YouTube'un itiraz süreçlerini de "soyut ve yetersiz" buldu. Platformun İsrail yanlısı içeriklere kısıtlama getirmezken, Filistin halkının yaşadığı soykırımı duyuran içerikleri sistematik olarak engellemesi çifte standart olarak değerlendirildi. Kararda, bu durumun demokratik bir toplumda yeri olmadığı, kamunun haber alma hakkına yönelik açık bir sansür niteliği taşıdığı ve muhatap şirketin bu ayrımcı muameleyi haklı çıkaracak orantılı bir neden sunamadığı kaydedildi.
DİĞER GAZETECİLER İÇİN EMSAL NİTELİĞİNDE BİR KARAR
Kararda ayrıca, dünya tarihinde görülmemiş sayıda gazetecinin Gazze'deki süreçte hedef alınarak öldürüldüğüne dikkat çekildi. Gerçeklerin dünya kamuoyu tarafından bilinmesini engellemeye yönelik aktif politikalara bazı sosyal medya şirketlerinin de "görünmez kılma" stratejileriyle katkı sağladığı vurgulandı. TİHEK'in bu kararı, dijital platformların keyfi içerik denetimi politikalarına karşı hukuki bir bariyer oluşturması açısından emsal niteliği taşıyor.
