Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunulan yeni yasa teklifi, çalışan anne ve babaların izin haklarında önemli değişiklikler öngörüyor. Teklifin yasalaşması halinde annelerin doğum izni süresi uzatılacak, babalık izni artırılacak ve analık ödeneği yeniden düzenlenecek. Düzenleme özellikle çalışan annelerin doğum sonrası çocuklarıyla daha uzun süre vakit geçirebilmesini hedefliyor.
DOĞUM İZNİ 24 HAFTAYA ÇIKIYOR
Mevcut uygulamada çalışan anneler doğumdan önce 8 hafta, doğumdan sonra ise 8 hafta olmak üzere toplam 16 hafta izin kullanabiliyor. TBMM’ye sunulan teklif ise doğum sonrası izin süresini artırarak toplam izni 24 haftaya çıkarıyor. Yeni düzenlemeye göre doğum öncesindeki 8 haftalık izin süresi korunurken, doğum sonrası izin 16 haftaya yükseltilecek. Böylece anneler doğumdan sonra bebekleriyle daha uzun süre vakit geçirme imkânına sahip olacak.
DOĞUM ÖNCESİ İZNİ SONRAYA AKTARMA İMKÂNI
Teklifte annelere izin kullanımı konusunda esneklik de tanınıyor. Doktor raporuyla sağlık durumunun uygun olduğunu belgeleyen anneler, doğumdan önce kullanmaları gereken izin sürelerinin bir bölümünü ya da tamamını doğum sonrasına aktarabilecek. Bu uygulama sayesinde anneler doğum sonrası dönemde bebekleriyle daha uzun süre birlikte olabilecek.
MEMUR ANNELER İÇİN EK ESNEKLİK
Tasarı, kamu çalışanı anneler için de ek bir düzenleme içeriyor. Kadın memurlar, doktor raporu bulunması halinde doğuma kısa süre kalana kadar görevlerine devam edebilecek. Bu durumda kullanılmayan doğum öncesi izin süresi doğum sonrasına eklenecek ve annelerin çocuklarıyla geçirdiği süre yaklaşık 5,5 aya kadar uzayabilecek.
YARI ZAMANLI ÇALIŞMA HAKKI SÜRÜYOR
Doğum izninin ardından anneler mevcut uygulamada olduğu gibi ücretsiz izin kullanabilecek. Ayrıca yarı zamanlı çalışma hakkı da korunuyor. Bu kapsamda anneler çocuk sayısına göre 6 aya kadar yarı zamanlı çalışıp tam maaş alabilecek. Bunun yanı sıra çocuk ilköğretim çağına gelene kadar yarı zamanlı çalışarak yarım maaş alma hakkı da devam edecek.
BABALIK İZNİ 10 GÜNE ÇIKIYOR
Teklifte babalar için de önemli bir değişiklik yer alıyor. Hâlihazırda 5 gün olan babalık izninin 10 güne çıkarılması planlanıyor. Düzenlemenin hayata geçmesiyle birlikte kamu ve özel sektör çalışanları arasındaki babalık izni farkının da ortadan kaldırılması hedefleniyor.
KORUYUCU AİLELER İÇİN İZİN DÜZENLEMESİ
Yasa teklifinde koruyucu aile olan memurlara yönelik de yeni bir hak öngörülüyor. Bir veya birden fazla çocuğa koruyucu aile olan memurlar, çocuğun aileye teslim edilmesinin ardından talep etmeleri halinde 10 gün izin kullanabilecek. Ayrıca sosyal güvencesi bulunmayan koruyucu ailelerin isteğe bağlı sigorta primlerinin devlet tarafından karşılanması da planlanan düzenlemeler arasında yer alıyor.
ANALIK ÖDENEĞİ ARTACAK
Doğum izninin 24 haftaya çıkarılması analık ödeneğinde de artış anlamına geliyor. Mevcut uygulamada 112 gün üzerinden hesaplanan ödeme, yeni düzenlemeyle 168 gün üzerinden hesaplanacak. Böylece annelere 56 gün daha fazla ödeme yapılacak.
ÖDENEĞİN TUTARI MAAŞA GÖRE DEĞİŞİYOR
Analık ödeneği, annenin son bir yıldaki brüt kazanç ortalamasına göre belirleniyor ve brüt maaşın üçte ikisi üzerinden hesaplanıyor.
Bu hesaplamaya göre brüt maaş ortalaması yaklaşık:
40 bin TL olan bir anneye yaklaşık 149 bin TL,
50 bin TL olan bir anneye yaklaşık 186 bin TL,
60 bin TL olan bir anneye ise yaklaşık 224 bin TL analık ödeneği ödenebiliyor.
Yasa teklifinin TBMM’de görüşülmesinin ardından kabul edilmesi halinde yeni düzenlemenin milyonlarca çalışan aileyi doğrudan etkilemesi bekleniyor.
