Küresel piyasalarda altın, faiz, borsa, yapay zeka ve jeopolitik risklerin aynı anda belirleyici olduğu kritik bir döneme girilirken, Ekonomist Levent Işık Manşet Haber’e yaptığı değerlendirmelerde finansal piyasalardaki görünüm ile reel ekonomi arasındaki derin ayrışmaya dikkat çekti.
KÜRESEL PİYASALAR ÇOK KATMANLI BİR KIRILMA SÜRECİNDE
Ekonomist Levent Işık, küresel finans piyasalarında yüzeyde güçlü bir iyimserlik hakim olduğunu ancak verilerin derinlemesine incelendiğinde bu tabloyla çelişen ciddi risklerin ortaya çıktığını söyledi. Işık’a göre dijitalleşmeyle birlikte finans sistemi küresel bir köy haline gelirken, en küçük bilgi akışı dahi saniyeler içinde dünya genelinde sert fiyat hareketlerine yol açabiliyor.
ALTIN PİYASASINDA FLASH CRASH UYARISI
Işık, geride kalan haftanın en çarpıcı gelişmesinin, güvenli liman olarak görülen altının kısa sürede aşırı spekülatif bir varlığa dönüşmesi olduğunu belirtti. Işık’a göre ons altın 5.100 dolar seviyelerini test ederken, perşembe akşamı yaşanan sert satış dalgası fiyatları saniyeler içinde 4.900 doların altına sürükledi ve bu hareket finans literatüründe “flash crash” olarak tanımlanabilecek nitelikteydi.
SERT HAREKETİN KAYNAĞI ASYA PİYASALARI
Işık, altındaki ani düşüşün arkasında makroekonomik bir neden değil, tamamen Asya kaynaklı spekülatif pozisyonlanma bulunduğunu vurguladı. Çinli büyük yatırımcıların altın ve gümüşte açtığı long ve short pozisyonların toplam büyüklüğünün milyarlarca dolara ulaştığını ifade eden Işık, bu hacmin piyasalarda ciddi bir türbülans yarattığını kaydetti.
TEMELLER SAĞLAM, DÜŞÜŞ KALICI DEĞİL
Ekonomist Levent Işık’a göre, yaşanan sert düşüşe rağmen altın fiyatlarında kalıcı bir bozulma görülmemesinin nedeni güçlü makroekonomik temeller oldu. Işık, Çin’de Yeni Yıl tatilinin başlamasıyla bu yüksek spekülatif hacmin geçici olarak piyasadan çekileceğini ve bunun oynaklığı bir miktar azaltabileceğini dile getirdi.
ABD ENFLASYON VERİLERİ ALTINI YENİDEN DESTEKLEDİ
Levent Işık, altın fiyatlarının hızlı toparlanmasında ABD’den gelen enflasyon verilerinin belirleyici olduğunu söyledi. ABD’de manşet enflasyonun beklentilerin altına gerileyerek yüzde 2,4 seviyesine düşmesinin, Fed’in faiz indirim sürecine devam etmesi gerektiğine dair güçlü bir sinyal verdiğini ifade etti.
FED TEMKİNLİ, BELİRSİZLİK SÜRÜYOR
Buna karşın Levent Işık, tarım dışı istihdam verilerinin güçlü seyretmesi nedeniyle Fed’in enflasyonda kalıcı bir yavaşlama görmek için daha fazla kanıt aradığını belirtti. Işık’a göre bu durum, piyasalardaki iyimserliğin kısa vadede sorgulanmasına yol açabilecek bir risk unsuru olarak öne çıkıyor.
MERKEZ BANKALARININ ALTIN TALEBİ DEVAM EDİYOR
Levent Işık, başta Çin Merkez Bankası olmak üzere birçok merkez bankasının altın alımlarını sürdürdüğüne dikkat çekti. Işık’a göre küresel belirsizlikler, jeopolitik riskler ve mevcut dünya düzenine dair huzursuzluklar, merkez bankalarının altına yönelmesini destekliyor.
KÜRESEL FAİZ BEKLENTİLERİ TÜRKİYE’Yİ HAREKETLENDİRDİ
Işık, küresel piyasalardaki faiz indirimi beklentilerinin Türkiye piyasalarında güçlü bir katalizör etkisi yarattığını söyledi. Borsa İstanbul’un 14.000 puanın üzerine yerleşmesinde yalnızca küresel iyimserliğin değil, Merkez Bankası’nın Enflasyon Raporu’nda verdiği örtülü mesajların da etkili olduğunu vurguladı.
PİYASALAR %21 MESAJINI NASIL OKUDU?
Levent Işık’a göre Merkez Bankası’nın yıl sonu enflasyon tahmin bandının üst sınırını yüzde 21’e yükseltmesi, piyasalar tarafından faiz indirimlerinin sürebileceği şeklinde yorumlandı. Bu algının bankacılık hisseleri öncülüğünde borsada sert yükselişleri tetiklediğini belirtti.
YABANCI FONLAR RALLİYİ HIZLANDIRDI
Işık, borsadaki yükselişin yalnızca yerli yatırımcı iyimserliğiyle açıklanamayacağını, yüksek hacimli yabancı alımların piyasaya güçlü bir destek verdiğini ifade etti. Bu durumun Borsa İstanbul’u yeni rallilere aday hale getirdiğini söyledi.
REEL EKONOMİDE TABLO FARKLI
Ekonomist Levent Işık, finansal piyasalardaki ralliye karşın reel ekonomide ciddi bir finansman daralması yaşandığını vurguladı. Yüksek enflasyon, gıda fiyatlarındaki artış ve krediye erişimdeki zorlukların hem hane halkını hem de işletmeleri baskı altında tuttuğunu dile getirdi. Işık’a göre Merkez Bankası’nın kredi büyümesine yönelik mikro önlemleri, özellikle KOBİ’ler ve büyük yatırımlar yapan şirketler için ciddi bir nakit sıkışıklığı yaratıyor. Bu durumun üretim ve hizmet sektöründe büyümeyi sınırladığını belirtti.
JEOPOLİTİK RİSKLER PİYASALARI DİRİ TUTUYOR
Levent Işık, Orta Doğu’da artan askeri hareketlilik ve diplomatik belirsizliklerin küresel piyasalar açısından önemli bir risk unsuru olmaya devam ettiğini söyledi. Işık’a göre diplomasi masaları ayakta kalsa da çatışma ihtimali fiyatlamalar üzerinde baskı yaratıyor.
Haber: Melisa Altuntaş
