Güneş'ten uzaya yayılan yüklü parçacıkların Dünya'nın manyetik alanıyla etkileşimi, jeomanyetik fırtına ihtimalini artırdı. Uzay hava durumu tahminleri, önümüzdeki saatlerde manyetik aktivitenin güçlenebileceğine işaret ediyor.
NOAA'nın 10 Ekim'de yayımlanan üç günlük tahmininde, 10 ve 11 Ekim'in ilerleyen saatlerinde G1 (hafif), 12 Ekim'de ise G1-G2 (hafif-orta) seviyelerinde jeomanyetik fırtına koşulları beklendiği belirtildi. Tahminin gerekçesi olarak Güneş'ten gelen birden fazla koronal kütle atımının Dünya'ya ulaşma olasılığı gösterildi.
JEOMANYETİK FIRTINA BEKLENİYOR
NOAA'nın tahminine göre jeomanyetik aktivitenin 12 Ekim'de Kp 6 seviyesine yaklaşması bekleniyor.
Kp endeksi, Dünya'nın manyetik alanındaki bozulmanın şiddetini gösteriyor. Endeks yükseldikçe kuzey ışıklarının normalde görüldükleri bölgelerin daha güneyinde ortaya çıkma ihtimali de artıyor.
Bununla birlikte jeomanyetik fırtınanın şiddeti, Güneş'ten gelen parçacıkların Dünya'ya ulaşma zamanına ve manyetik alanla nasıl etkileşime girdiğine bağlı olarak değişebiliyor.
KUZEY IŞIKLARI TÜRKİYE'DEN GÖRÜLEBİLİR Mİ?
Jeomanyetik fırtınalar sırasında kuzey ışıkları, normalde görüldükleri kutup bölgelerinden daha düşük enlemlere kadar ulaşabiliyor. Ancak bunun için manyetik aktivitenin yeterince güçlü olması gerekiyor.
NOAA'nın mevcut tahmininde G2 seviyesine kadar çıkabilecek bir fırtına öngörülmesi, Türkiye'de kuzey ışıklarının kesin olarak görüleceği anlamına gelmiyor.
Türkiye'den gözlem yapılabilmesi için manyetik aktivitenin beklenenden daha güçlü gerçekleşmesi, gökyüzünün açık olması ve ışık kirliliğinin düşük olması gibi koşullar önem taşıyor.
AVRUPA'DA KUZEY IŞIKLARI GÖRÜLDÜ MÜ?
Güneş kaynaklı jeomanyetik hareketlilik, Avrupa'daki kuzey ışığı gözlemlerini de gündeme taşıdı.
Kuzey ışıklarının Avrupa'nın bazı ülkelerinde görüldüğüne ilişkin paylaşımlar bulunmakla birlikte, araştırmada bu gözlemleri 10-11 Ekim tarihlerine ait güvenilir kayıtlarla doğrulamak mümkün olmadı.
Jeomanyetik aktivitenin artması halinde özellikle Avrupa'nın kuzeyindeki bölgelerde gözlem olasılığı yükselebilir.
JEOMANYETİK FIRTINA NEDİR?
Jeomanyetik fırtına, Güneş'ten gelen yüklü parçacıkların Dünya'nın manyetik alanını etkilemesiyle meydana geliyor.
Güneş'teki koronal kütle atımları sırasında uzaya büyük miktarda plazma ve manyetik alan taşınabiliyor. Bu yapıların Dünya'ya ulaşması, gezegenin manyetik alanında geçici değişimlere yol açabiliyor.
Söz konusu etkileşimler, atmosferin üst katmanlarında kuzey ışıkları olarak bilinen renkli ışımaların oluşmasını sağlayabiliyor.
Jeomanyetik fırtınalar, şiddetlerine bağlı olarak uydu sistemlerini, radyo iletişimini ve bazı teknolojik altyapıları da etkileyebiliyor.
GÜNEŞ FIRTINASI NE KADAR SÜRECEK?
NOAA'nın 10 Ekim tarihli tahminine göre jeomanyetik hareketliliğin 12 Ekim'e kadar etkili olması bekleniyor.
Tahminlerde 10 ve 11 Ekim için G1, 12 Ekim için ise G2 seviyesine ulaşabilecek koşullar öne çıkıyor.
