Türkiye ile Libya arasında 2019 yılında imzalanan deniz yetki alanlarının sınırlandırılması mutabakatı, Libya Temsilciler Meclisinin 20 Ekim 2026'da aldığı onay kararının ardından yeniden Doğu Akdeniz gündemine taşındı. Yunanistan hükümeti anlaşmaya yönelik itirazlarını sürdürürken Yunan basınında Atina'nın diplomatik girişimlerinin yeterli olmadığı yönünde değerlendirmeler yapıldı. Fransa'nın ise bölgedeki elektrik bağlantısı projesinin ertelenmesini önerdiği öne sürüldü.
YUNAN BASININDAN HÜKÜMETE ELEŞTİRİ
Libya Parlamentosunun Türkiye ile imzalanan mutabakata onay vermesi, Yunanistan'da hükümetin Doğu Akdeniz politikasını yeniden tartışmaya açtı.
Yunanistan merkezli Militaire internet sitesi, gelişmeleri "Türkiye'den bir tokat daha yedik" sözleriyle değerlendirdi.
Bazı Yunan yayın organlarında da Atina yönetiminin Libya ile yürüttüğü diplomatik temasların istenen sonucu vermediği görüşü öne çıktı.
Türkiye'nin bölgedeki girişimleri karşısında Yunanistan'ın yeterli hazırlığı yapamadığı savunuldu.
YUNAN PROFESÖRDEN "HAZIRLIKSIZ YAKALANDIK" SÖZLERİ
Yunanistan merkezli iEidiseis.gr'ye konuşan Uluslararası Hukuk Profesörü Petros Liakouras, Libya'daki gelişmeleri değerlendirdi.
Liakouras, Yunanistan'ın Türkiye-Libya mutabakatına yönelik itirazlarının beklenen sonucu vermediğini belirtti.
Libya Parlamentosunun kararının yalnızca hukuki açıdan ele alınmaması gerektiğini savunan Liakouras, sürecin diplomatik ve siyasi sonuçlar doğurduğunu ifade etti.
Yunanistan'ın gelişmelere hazırlıksız yakalandığını belirten Liakouras, "Açıkçası, sanırım herkesi şaşırttı, hazırlıksız yakalandık" dedi.
FRANSA'DAN ELEKTRİK PROJESİ İÇİN ERTELEME ÖNERİSİ İDDİASI
Doğu Akdeniz'deki gelişmelerin bölgesel enerji projelerini de etkileyebileceği öne sürüldü.
Yunanistan'da yayımlanan Ta Nea gazetesinin haberine göre Fransa, Yunanistan, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ve İsrail arasında planlanan Great Sea Interconnector (GSI) elektrik bağlantısı projesinin ertelenmesini önerdi.
Haberde, Paris yönetiminin Türkiye-Libya mutabakatına ilişkin son gelişmelerin ardından bölgedeki koşulları yeniden değerlendirmek istediği ileri sürüldü.
Atina'nın ise projenin takviminde değişiklik yapılmasına karşı çıktığı iddia edildi.
Fransa'nın projeyi erteleme talebine ilişkin resmî bir karar açıklanmadı.
YUNANİSTAN VE GKRY'DEN DİPLOMATİK GİRİŞİMLER
Yunanistan Dışişleri Bakanlığı, Libya Parlamentosunun kararının ardından 20 Ekim'de açıklama yaparak Türkiye-Libya mutabakatına yönelik itirazını yineledi.
Atina yönetimi, anlaşmanın Yunan adalarının deniz yetki alanlarını dikkate almadığını ve uluslararası deniz hukukuna aykırı olduğunu savundu.
Güney Kıbrıs Rum Yönetimi Meclis Başkanı Annita Dimitriu da Yunan yetkililerle gerçekleştirdiği görüşmelerde Avrupa Birliği düzeyinde ortak diplomatik girişimlerde bulunulmasını istedi.
Öte yandan Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgos Yerapetritis'in Mısırlı mevkidaşı Bedir Abdulati ile görüşmesinde deniz yetki alanlarına ilişkin yeni müzakerelerin gündeme geldiği aktarıldı.
TÜRKİYE'DEN LİBYA'NIN KARARINA DESTEK
Türkiye Dışişleri Bakanlığı, Libya Temsilciler Meclisinin 20 Ekim'de aldığı kararı memnuniyetle karşıladığını duyurdu.
Bakanlık, 2019'dan bu yana yürürlükte bulunan mutabakatın iki ülkenin hak ve çıkarlarını uluslararası hukuk ve hakkaniyet ilkeleri temelinde koruduğunu belirtti.
Türkiye, anlaşmanın Doğu Akdeniz'de iş birliğine katkı sağladığını savunurken Yunanistan ve Avrupa Birliği farklı bir hukuki değerlendirmede bulunuyor.
Avrupa Birliği de 21 Ekim'de yayımladığı açıklamada Libya Parlamentosunun onay kararına karşı çıkarak anlaşmanın üçüncü ülkeler açısından hukuki sonuç doğuramayacağı yönündeki tutumunu yineledi.
DOĞU AKDENİZ'DE ENERJİ PROJELERİ YENİDEN GÜNDEMDE
Türkiye ile Libya arasındaki mutabakatın Libya Parlamentosu tarafından onaylanması, Doğu Akdeniz'deki deniz yetki alanları tartışmasını yeniden gündeme getirdi.
Gelişmeler, yalnızca ülkeler arasındaki diplomatik ilişkileri değil, bölgede planlanan elektrik bağlantıları ve enerji altyapısı projelerini de ilgilendiriyor.
Yunanistan'ın anlaşmaya karşı yürüttüğü diplomatik girişimler sürerken Great Sea Interconnector projesinin takvimine ilişkin iddialar da tartışılmaya devam ediyor.