İsviçre’de F-35 savaş uçaklarının fiyatı konusunda yıllardır yapılan açıklamalar, siyasetçilere hapis cezası verilmesi önerisini gündeme taşıdı. Sosyal Demokrat siyasetçi Carlo Sommaruga, halka bilerek yanlış bilgi veren hükümet üyelerinin üç yıla kadar hapisle cezalandırılmasını istedi. Öneri henüz yasalaşmış değil.
Tartışma, İsviçre Parlamentosunun ABD’den alınacak F-35’ler için 15 Eylül’de 394 milyon İsviçre frangı ek kredi onaylamasının ardından büyüdü. Uçakların sabit fiyatla satın alındığı uzun süre açıklanmış, ancak parlamento denetiminde böyle bir sabit fiyat anlaşmasının bulunmadığı tespit edilmişti.
LA TRIBUNE DE GENÈVE: SİYASETÇİLER NEDEN DAHA ÖNCE SORGULAMADI?
İsviçre gazetesi La Tribune de Genève, hapis önerisinden önce şu soruya odaklandı: F-35 alımındaki fiyat sorunu yıllardır tartışılırken siyasetçiler neden daha erken harekete geçmedi?
Gazeteden Christophe Passer, Sommaruga’nın geçmiş haberleri inceleyerek fiyatla ilgili çelişkileri çok daha önce görebileceğini savundu. Passer’a göre yanlış açıklamaların yayılmasında, bunları sorgulamadan kabul edenlerin de sorumluluğu bulunuyor.
LE POINT: YARIN AYNI YASA RAKİPLERİN ELİNDE OLURSA?
Fransız Le Point dergisinden Peggy Sastre ise siyasi yalanlara ceza getirilmesi fikrinin başka bir yönüne dikkat çekti. Fransa’da Yeşiller’in cumhurbaşkanı adayı Marine Tondelier’nin benzer çağrısını değerlendiren Sastre, bir siyasetçinin bilerek yalan söylediğine kimin ve nasıl karar vereceğini sorguladı.
Sastre, böyle bir yasanın iktidar değiştiğinde siyasi rakiplere karşı kullanılıp kullanılmayacağının da düşünülmesi gerektiğini belirtti.
ÜÇ YIL HAPİS ÖNERİSİ NE ANLAMA GELİYOR?
Sommaruga’nın önerisi, her yanlış açıklamanın otomatik olarak suç sayılması anlamına gelmiyor. Tartışmanın merkezinde, bir hükümet üyesinin yanlış olduğunu bildiği bilgiyi halkı yanıltmak amacıyla vermesi bulunuyor.
Avrupa basınındaki görüş ayrılığı da burada ortaya çıkıyor: Bir tarafta yanlış bilgilendirme nedeniyle siyasi hesap verilebilirlik talebi, diğer tarafta ise yalan söyleme kastını belirleyecek bir ceza düzenlemesinin siyasi amaçlarla kullanılabileceği kaygısı var.
