Birleşmiş Milletler (BM), küresel gıda sistemlerinin yaşadığı zorluklarla birlikte Hürmüz Boğazı'ndan ürün geçişini kolaylaştırmak amacıyla "güven artırıcı mekanizma" üzerinde çalıştığını duyurdu. Organizasyon, üye ülkeleri bu konuda "ciddi ve yapıcı" bir katılım göstermeye çağırdı. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, gazetecilere verdiği demeçte, dünya sularındaki ticari gemi hareketliliğinde yaşanan aksaklıkların etkilerini değerlendirdi.
Hürmüz ve Babülmendep boğazlarındaki geçişlerin, Orta Doğu'daki çatışmalardan olumsuz etkilendiğini ve Rusya-Ukrayna Savaşı'nın seyrüsefer rotalarını tehdit ettiğini ifade etti.
GIDA TEDARİK ZİNCİRİNE ETKİ
Guterres, bu durumun küresel gıda tedarik sisteminde baskı oluşturduğunu dile getirdi. "Deniz geçiş noktaları, asla baskı aracı olmamalı ve dünya gıda tedariki, çatışmaların ikincil etkisi haline gelmemelidir," değerlendirmesinde bulundu.
Buna ek olarak, seyrüsefer özgürlüğünün uluslararası barış ve güvenlik ile gıda, enerji ve temel malzemelerin taşınması için kritik önemde olduğunu vurgulayan Guterres, mart ayında kurduğu bir görev gücünün Hürmüz Boğazı'ndaki krizle müdahale etmesi için üye devletlere çağrı yaptı.
MİSYONUN AMACI
Guterres, bu görev gücünün öncelikle gübre ve ilgili hammaddelerin taşınmasına yönelik bir "güven artırıcı mekanizma" oluşturma üzerine odaklandığını, ancak uygulamanın diğer ürünleri de kapsayabileceğini belirtti. Mekanizmanın, üye devletlerin uluslararası hukuktaki sorumluluklarını etkilemeyeceğini de ekledi. BM'nin bu konuda "tarafsız bir kolaylaştırıcı" olabileceğini söyledi.
Guterres, "Tarafların işbirliği ve siyasi irade sergilemesi gerekir. Üye devletleri, bu sürece ciddi ve yapıcı bir şekilde katılmaya davet ediyorum," ifadesini kullandı.
BM Proje Hizmetleri Ofisi'nin (UNOPS) İcra Direktörü Jorge Moreira da Silva, yaptığı yazılı açıklamada, ortaya konan mekanizmanın son dört ayda üye ülkelerle gerçekleştirilen görüşmelerde destek bulduğunu ve bölgedeki ülkelerin iradesiyle uygulamaya geçmeye hazır olduğunu aktardı.
