Küresel askeri harcamalar, 2025 yılında artan jeopolitik riskler ve devam eden savaşların etkisiyle 2 trilyon 887 milyar dolara ulaşarak rekor seviyeye çıktı. Harcamalar reel bazda yıllık yüzde 2,9 artış gösterdi.
2009'DAN BU YANA EN YÜKSEK SEVİYEDE
Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü tarafından yayımlanan rapora göre, küresel askeri harcamalar art arda 11. yıl yükseldi. Harcamaların küresel GSYH içindeki payı yüzde 2,5’e çıkarak 2009’dan bu yana en yüksek seviyeye ulaştı.
En fazla harcama yapan ülkeler ABD, Çin, Rusya, Almanya ve Hindistan olurken, bu ülkeler toplam harcamaların yüzde 58’ini oluşturdu.
ABD'DE DÜŞÜŞ, ÇİN'DE ARTIŞ
Raporda, ABD’nin askeri harcamalarının 2025’te yüzde 7,5 azalarak 954 milyar dolara gerilediği belirtildi. Bu düşüşte, Başkan Donald Trump döneminde Ukrayna’ya yönelik yeni askeri yardım paketlerinin onaylanmamasının etkili olduğu ifade edildi.
ABD’nin ardından en fazla harcama yapan Çin’de ise askeri bütçe yüzde 7,4 artarak 336 milyar dolara ulaştı. Çin’in askeri harcamalarının 31 yıldır kesintisiz arttığı bilgisi paylaşıldı.
TÜRKİYE'NİN SAVUNMA HARCAMASI ARTTI
Raporda, Türkiye’nin askeri harcamalarının 2025’te yüzde 7,2 artarak 30 milyar dolara yükseldiği belirtildi. Türkiye’nin savunma harcamalarının 2016’ya kıyasla yüzde 94 arttığı ifade edildi.
Ayrıca yerli savunma sanayine yapılan yatırımların artışta belirleyici olduğu, bu kapsamda oluşturulan özel fonun payının yüzde 25 yükseldiği ve toplam harcamaların yüzde 22’sine ulaştığı aktarıldı.
AVRUPA'DA REKOR ARTIŞ
Raporda, küresel artışın en büyük itici gücünün Avrupa olduğu vurgulandı. Avrupa’nın askeri harcamaları 2025’te yüzde 14 artarak 864 milyar dolarla rekor seviyeye ulaştı.
Son 10 yılda bölgedeki artışın yüzde 102 olduğu belirtilirken, bu yükselişin Rusya-Ukrayna Savaşı ve ABD’nin güvenlik politikalarına ilişkin belirsizliklerle bağlantılı olduğu ifade edildi.
ASYA-PASİFİK VE ORTA DOĞU'DA YÜKSELİŞ
Asya ve Okyanusya bölgesinde askeri harcamalar yüzde 8,1 artarak 681 milyar dolara çıktı. Bölgedeki tüm alt alanlarda artış gözlemlendiği belirtildi.
Öte yandan İsrail’de, Gazze’deki saldırıların azalmasına paralel olarak askeri harcamalarda yüzde 4,9’luk sınırlı düşüş kaydedildi.
HARCAMALARDA ARTIŞ SÜREBİLİR
SIPRI araştırmacısı Xiao Liang, devletlerin krizlere silahlanma ile yanıt verdiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:
"Küresel askeri harcamalar, devletlerin savaşlara, belirsizliklere ve jeopolitik sarsıntılara geniş çaplı silahlanma hamleleriyle yanıt vermesi sonucu 2025 yılında yeniden yükseldi. Mevcut krizlerin çeşitliliği ve birçok devletin uzun vadeli askeri harcama hedefleri göz önüne alındığında, bu büyümenin 2026 ve sonrasında da devam etmesi muhtemeldir."
