Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, dünyayı gelecekte yaşanabilecek salgınlara karşı uyardı. Salgın dönemlerinde finansman ve taahhütlerin hızla arttığını ancak tehlikenin etkisini kaybetmesinin ardından rehavet oluştuğunu belirten Guterres, bunun kamu sağlığına duyulan güvene zarar verdiğini söyledi.
Guterres'in mesajı, BM'nin 81. Genel Kurulu kapsamında New York'ta düzenlenen Pandemilere Hazırlık Konulu Yüksek Düzeyli Toplantı'nın açılışında Genel Sekreter Yardımcısı Amina Mohammed tarafından okundu.
Toplantıya Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu da katıldı.
GUTERRES'TEN “REHAVET” UYARISI
Guterres, salgın tehdidi ortaya çıktığında ülkelerin harekete geçtiğine, kaynakların devreye alındığına ve çeşitli taahhütlerde bulunulduğuna dikkat çekti. Ancak salgının etkisinin azalmasıyla bu yaklaşımın sürdürülemediğini belirtti.
Guterres, “Dünyada bir virüs ortaya çıktığında para akıyor, sözler veriliyor ancak etkisi geçtiğinde rehavet hakim oluyor. Bu da kamu sağlığına karşı güven kaybına yol açıyor. Bu döngünün tekrar etmesine izin veremeyiz.” ifadelerini kullandı.
KOVİD-19'DAN ÇIKARILAN DERSE DİKKAT ÇEKTİ
Kovid-19 salgınının küresel sağlık sisteminin karşı karşıya olduğu sorunları ortaya çıkardığını belirten Guterres, birbirine bu kadar bağlı bir dünyada hiçbir ülkenin kendisini diğerlerinden izole ederek koruyamayacağını vurguladı.
BM Genel Sekreteri, salgınlara karşı mücadelenin ülkelerin hayat kurtaran sağlık araçlarına ve finansmana erişebilmesine bağlı olduğunu kaydetti.
Guterres ayrıca Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) öncülük ettiği Patojen Erişimi ve Yarar Paylaşım Sistemi'ne ülkelerin eşit şekilde erişmesinin önemine işaret etti.
DÜNYA YENİ BİR PANDEMİYE HAZIR MI?
BM'nin New York'ta gerçekleştirdiği toplantının merkezinde gelecekte ortaya çıkabilecek salgınlara karşı ülkelerin hazırlık kapasitesinin artırılması bulunuyor.
BM'nin açıkladığı bilgilere göre toplantı, pandemilerin önlenmesi, pandemilere hazırlık ve müdahale konusunda düzenlenen ikinci yüksek düzeyli toplantı olma özelliği taşıyor.
Kovid-19 sonrasında sağlık alanında bazı hukuki, kurumsal ve finansal mekanizmalar güçlendirilse de sağlık ürünlerine erişimdeki eşitsizlikler, finansmanın parçalı yapısı ve hastalık gözetimi, laboratuvarlar ile sağlık sistemlerindeki eksiklikler devam ediyor.
Toplantıyla ülkelerin mevcut durumu değerlendirmesi, devam eden sorunları belirlemesi ve gelecekteki salgınlara karşı ortak hareket etme taahhüdünü yenilemesi amaçlanıyor.
AŞI, İLAÇ VE SAĞLIK SİSTEMLERİ GÜNDEMDE
Toplantıda salgınlara karşı yalnızca acil müdahale değil, ülkelerin uzun vadeli hazırlık kapasitesinin güçlendirilmesi de ele alınıyor.
Hastalık gözetim ve laboratuvar sistemlerinin geliştirilmesi, sağlık çalışanlarının kapasitesinin artırılması, acil durum mekanizmalarının güçlendirilmesi ve toplum temelli sağlık hizmetlerinin sürdürülebilir hale getirilmesi gündemdeki başlıklar arasında bulunuyor.
Aşı, ilaç, tanı ürünleri ve diğer sağlık araçlarının salgın dönemlerinde zamanında, uygun maliyetle ve eşit biçimde erişilebilir olması da görüşülen konular arasında yer alıyor.
EBOLA SALGININI ÖRNEK GÖSTERDİ
Guterres mesajında Kongo Demokratik Cumhuriyeti'ndeki Ebola salgınına da dikkat çekti.
Buradaki salgının uluslararası toplumun birlikte hareket etme kapasitesi açısından bir sınav oluşturduğunu belirten Guterres, küresel sağlık tehditlerine karşı ortak hareket edilmesi gerektiğini vurguladı.
PANDEMİ ANLAŞMASI ÇAĞRISI
Guterres, gelecekteki salgınlara hazırlık için yerel sağlık sistemlerinin sürdürülebilir şekilde finanse edilmesi gerektiğini belirtti.
Sağlık araçlarına erişimin güvence altına alınmasının önemine işaret eden Guterres, BM üyesi ülkelere DSÖ'nün Pandemi Anlaşması'na ilişkin süreci tamamlama çağrısında bulundu.
Guterres ayrıca insan, hayvan ve çevre sağlığının birbirinden bağımsız değerlendirilmemesi gerektiğini kaydetti.
TOPLANTIDAN SİYASİ BİLDİRİ ÇIKACAK
BM'nin açıklamasına göre toplantı, “eşitlik ve dayanışma ilkeleri doğrultusunda pandemileri ve kamu sağlığı acil durumlarını önlemek, bunlara hazırlanmak ve müdahale etmek için çok taraflı ve kuşaklar arası bir yaklaşım geliştirilmesi” temasıyla gerçekleştiriliyor.
Görüşmelerin sonunda ülkeler arasında yapılan müzakereler sonucunda hazırlanan kısa ve eylem odaklı bir siyasi bildirinin onaylanması öngörülüyor.
BM, toplantıyla salgınlara karşı siyasi ilginin, yatırımların ve uluslararası işbirliğinin uzun vadede devam ettirilmesini hedefliyor.
