Orta Doğu’da enerji arzını tehdit eden gelişmeler sürerken Hürmüz Boğazı için yürütülen diplomatik girişimden beklenmedik bir karar çıktı. Umman’ın İran ile Körfez ülkelerini bir araya getirmeyi planladığı bölgesel toplantı ertelendi. Umman Dışişleri Bakanı Seyyid Bedr el-Busaidi, pazartesi günü yapılması planlanan görüşmenin “uzlaşı adına” ileri bir tarihe bırakıldığını açıkladı.
HÜRMÜZ İÇİN GÖRÜŞME ERTELENDİ
İranlı yetkililerin toplantıda, Tahran ile Maskat arasında Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin yönetimi konusunda varılan mutabakatı Körfez ülkelerine sunması planlanıyordu.
İran Dışişleri Bakanlığından bir yetkili, görüşmenin bazı bölge ülkelerinin talebi üzerine İran ve Umman’ın ortak kararıyla ertelendiğini bildirdi. Yeni toplantı tarihi için taraflar arasındaki koordinasyonun devam edeceği belirtildi.
SUUDİ ARABİSTAN’DA PETROL HATTI KAPALI
Diplomatik görüşmenin ertelenmesi, Suudi Arabistan’ın Hürmüz Boğazı’nı bypass eden önemli petrol güzergâhlarından doğu-batı boru hattının kapalı olduğu döneme denk geldi.
Yaklaşık 1.200 kilometrelik boru hattının cuma günü düzenlenen İHA saldırılarında zarar gördüğü belirtildi. Suudi Arabistan, hasarın boyutu ve hattın ne zaman yeniden faaliyete geçeceğine ilişkin ayrıntılı açıklama yapmadı. Reuters’a konuşan kaynaklara göre onarım birkaç günden birkaç haftaya kadar sürebilir.
KÜRESEL PETROL ARZI İÇİN ENDİŞE
Haberde aktarılan piyasa kaynaklarına göre Suudi Arabistan’ın Yanbu Limanı’nda, boru hattının kapalı kalması halinde ihracatı yaklaşık 5 ila 7 gün sürdürebilecek petrol stoku bulunuyor.
Bu sürenin ardından küresel petrol arzının yüzde 4’e varan bölümünün risk altına girebileceği değerlendiriliyor. Hürmüz’deki sevkiyat sorunları nedeniyle günlük milyonlarca varillik arzın zaten piyasadan çekildiği belirtiliyor.
PETROL FİYATLARI YENİDEN YÜKSELDİ
Piyasaların haftanın ilk işlem gününde açılmasıyla petrol fiyatları yükseldi. Geçen hafta petrolün temmuz ayından bu yana ilk kez varil başına 100 doların üzerine çıktığı, ABD’de dizel fiyatlarının ise galon başına 6,20 doları aşarak rekor seviyeye ulaştığı aktarıldı.
HÜRMÜZ’DE GERİLİM SÜRÜYOR
Hürmüz Boğazı çevresindeki güvenlik sorunları da devam ediyor. İngiltere Deniz Ticareti Operasyonları Kurumu, boğazdan geçen bir gemide bir cismin isabet etmesi sonucu yangın çıktığını ve mürettebatın tahliye edildiğini bildirdi. İran ise kıyıları açıklarında vurulan İran’a ait ticari gemide bir kişinin öldüğünü ve dört kişinin yaralandığını açıkladı.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi de Umman ile varılabilecek bir anlaşmanın Hürmüz Boğazı’nın hemen yeniden açılması anlamına gelmeyeceğini belirterek, ABD İran’ın taleplerini karşılamadığı sürece boğazın yeniden açılmayacağını söyledi.
BABÜLMENDEP’TE DE RİSK ARTIYOR
Enerji güzergâhlarındaki gerilim Hürmüz ile sınırlı değil. İran destekli Husilerin Yemen’deki faaliyetleri, Kızıldeniz’in girişindeki Babülmendep Boğazı çevresinde de güvenlik endişelerini artırıyor. Husiler, Suudi Arabistan’ın güneyindeki saldırıların ardından Perim Adası’nı ele geçirdiklerini duyurdu.
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’ın da geçen hafta ABD Başkanı Donald Trump ile görüşerek Husilere karşı askeri destek talep ettiği öne sürüldü. Reuters’a konuşan kaynaklara göre Washington şimdilik istihbarat desteği teklif etti.
