Rusya-Ukrayna savaşıyla birlikte insansız hava araçlarının kullanımının yaygınlaşması, NATO’nun doğu kanadındaki hava savunma planlarını yeniden şekillendiriyor. İttifak karşı-drone teknolojilerine yatırımlarını artırırken İsveç, Polonya’daki kritik lojistik merkezinin korunması için Patriot sistemi ve Gripen savaş uçaklarıyla NATO görevlerine katkısını genişletiyor.
DRONE TEHDİDİ NATO’NUN ÖNCELİKLERİNİ DEĞİŞTİRDİ
NATO İnovasyon Fonu Başkanı Ari Jonsson, Ukrayna’daki savaşın ittifakın teknoloji önceliklerini değiştirdiğini belirtti. Drone’ların tespit edilmesi, takip edilmesi ve etkisiz hale getirilmesine yönelik sistemlerin yanı sıra uzay tabanlı gözetleme ve keşif teknolojileri de öncelikli ihtiyaçlar arasında gösteriliyor.
24 NATO ülkesinin desteklediği yaklaşık 1 milyar euroluk NATO İnovasyon Fonu da bu kapsamda Polonya’daki faaliyetlerini genişletiyor. Fonun Varşova’daki yapılanmasını güçlendirmesi ve savunma teknolojileri geliştiren şirketlere yönelik yatırımlarını artırması planlanıyor.
Ukrayna savaşında düşük maliyetli insansız hava araçlarının yüksek sayılarda kullanılabilmesi, geleneksel hava savunmasının yanı sıra daha hızlı ve düşük maliyetli karşı-drone çözümlerine duyulan ihtiyacı da artırdı.
İSVEÇ POLONYA’YA PATRIOT GÖNDERİYOR
NATO’nun doğu kanadındaki savunmayı güçlendirme adımlarının en dikkat çekici bölümlerinden biri İsveç’ten geldi. İsveç hükümeti, aralık ayından itibaren Polonya’nın güneydoğusunda bulunan ve Ukrayna’ya askeri ile sivil yardımların ulaştırılmasında kullanılan NATO lojistik merkezinin korunması için Patriot hava savunma sistemi konuşlandıracağını açıkladı.
İsveç Silahlı Kuvvetlerine göre görev kapsamında yaklaşık 100 asker Polonya’ya gönderilecek. Bu, İsveç’in Patriot sistemini ilk kez bir NATO görevi kapsamında kullanması anlamına geliyor. Görevin 2027’nin ilk yarısında da devam edebilmesi planlanıyor.
Patriot sistemi, NATO’nun Polonya’daki entegre hava ve füze savunmasına katkı sağlayacak ve özellikle Ukrayna’ya yönelik yardım sevkiyatlarının gerçekleştirildiği lojistik merkezin korunmasında kullanılacak.
GRIPEN SAVAŞ UÇAKLARI DA GÖREVDE
İsveç’in NATO’nun doğu kanadındaki katkısı Patriot sistemiyle sınırlı değil. Stockholm yönetimi, ekim ayından itibaren Gripen savaş uçaklarını da Polonya’daki NATO hava savunma görevine tahsis etti.
Gripenlerin NATO’nun Entegre Hava ve Füze Savunmasına katkıda bulunması, Polonya hava sahasının korunması ve Ukrayna’ya ulaştırılan askeri ve sivil yardım akışının güvenliğinin desteklenmesi amaçlanıyor. İsveç savaş uçaklarının büyük bölümü İsveç’te konuşlu olacak, Polonya’da ise daha küçük bir ileri operasyon noktası kullanılacak.
DOĞU KANADINDA HAVA SAVUNMASI GÜÇLENDİRİLİYOR
NATO’nun doğu kanadındaki güvenlik gündeminde hava sahası ihlalleri de öne çıkıyor. İttifak, Rusya-Ukrayna savaşının yarattığı güvenlik risklerine karşı savaş uçakları, gözetleme unsurları ve hava savunma sistemlerinin bölgedeki varlığını artırıyor.
İsveç’in Patriot ve Gripen katkıları da bu çerçevede NATO’nun doğu kanadındaki hava ve füze savunmasını destekleyen yeni adımlar arasında yer alıyor. İsveç hükümeti, Polonya’daki lojistik merkezin Ukrayna’ya desteğin sürdürülmesi açısından kritik önemde olduğunu vurguluyor.
FÜZE TEDARİKİNDE GECİKME ENDİŞESİ
Savunma kapasitesinin artırılmasına yönelik adımlar sürerken, Polonya’nın planları silah ve mühimmat tedarikindeki gecikmelerden de etkileniyor.
Polonya ordusunun harekat komutanı General Ireneusz Nowak, ABD yapımı silah sistemleri ile Patriot önleyici füzelerinin teslimatında gecikmeler yaşanmasının beklendiğini açıkladı. Nowak, bu durumu İran’la bağlantılı savaşın ABD’nin silah stokları üzerindeki etkisiyle ilişkilendirdi.
Böylece NATO’nun doğu kanadında bir taraftan drone tehdidine karşı yeni teknolojiler, savaş uçakları ve Patriot sistemleri devreye alınırken, diğer taraftan önleyici füze tedarikindeki gecikmeler savunma planlarının önündeki önemli başlıklardan biri olmayı sürdürüyor.