Rusya'nın Şubat 2022'de Ukrayna'ya yönelik geniş çaplı saldırısının ardından Moskova ile Batılı ülkeler arasındaki gerilim giderek arttı. Avrupa ülkeleri Ukrayna'ya askeri ve lojistik desteğini sürdürürken Rusya, Avrupa'da meydana gelen çeşitli sabotaj, siber saldırı ve dezenformasyon faaliyetleriyle ilişkilendirildi.
Bratislava merkezli Globsec'in çalışmasına göre Şubat 2022 ile Şubat 2026 arasında Rusya'ya atfedilen 151 eylem tespit edildi. Bunlar arasında sabotaj, kundaklama, vandalizm ve suikast girişimleri de yer aldı. Ancak Moskova bu tür olaylarla bağlantılı olduğu yönündeki suçlamaları reddediyor.
ALMANYA'DAN RUSYA'YA İHA SUÇLAMASI
Gerilimi yeniden gündeme taşıyan son gelişme Almanya'da yaşandı. Alman yönetimi, geçen ay Leipzig/Halle Havalimanı'nda yaşanan patlayıcı yüklü İHA olayının sorumluluğunu Moskova'ya yükledi.
Almanya İçişleri Bakanı Alexander Dobrindt, olayın Rusya'nın Avrupa'daki “hibrit operasyonları” ile benzerlik gösterdiğini savundu.
Moskova ise Leipzig'deki olayla herhangi bir bağlantısının bulunmadığını belirterek Almanya'nın suçlamalarını reddetti.
“HİBRİT SAVAŞ” NE DEMEK?
Hibrit savaş; doğrudan ve açık bir askeri çatışmaya girmeden karşı tarafa baskı uygulamak amacıyla farklı yöntemlerin birlikte kullanıldığı stratejiyi ifade ediyor.
İHA faaliyetleri, sabotaj, siber saldırılar, kritik altyapıya yönelik eylemler ve dezenformasyon kampanyaları bu yöntemler arasında gösteriliyor.
Uzmanlar, bu tür operasyonların temel amaçlarından birinin Avrupa'da siyasi ve toplumsal sorunları büyütmek ve Ukrayna'ya verilen desteğin maliyetini artırmak olduğunu değerlendiriyor.
AVRUPA'DA KRİTİK NOKTALAR HEDEFTE
Rusya'ya atfedilen faaliyetler yalnızca Almanya ile sınırlı değil. Polonya, Fransa, Litvanya, Estonya ve İngiltere gibi ülkelerde de çeşitli olayların Moskova ile bağlantılı olduğu öne sürüldü.
Polonya hükümeti, Kasım 2025'te Ukrayna'ya yönelik sevkiyatlarda kullanılan bir demiryolu hattındaki patlamayı sabotaj olarak nitelendirmiş ve bulguların Rusya'yı işaret ettiğini açıklamıştı. Bunun ardından kritik demiryolu hattının korunması için yaklaşık 10 bin askerin katıldığı bir operasyon başlatıldı.
İHA VE SİBER SALDIRILAR DA GÜNDEMDE
Almanya, Belçika, Danimarka, Hollanda, Fransa, Norveç, İsveç ve İngiltere'deki askeri tesisler, havalimanları ve kritik altyapıların yakınlarında da Rusya bağlantılı olduğundan şüphelenilen İHA faaliyetleri kaydedildi.
Avrupa hükümetleri ayrıca Rusya bağlantılı ağları sahte sosyal medya hesapları, uydurma raporlar ve yapay zekâ ile üretilen içerikler üzerinden dezenformasyon faaliyetleri yürütmekle suçluyor.
“GÖLGE FİLO” DA MERCEK ALTINDA
Rusya'nın Batı yaptırımlarını aşmak için kullandığı öne sürülen ve “gölge filo” olarak adlandırılan ticari gemiler de Avrupa'nın gündeminde.
Bu gemilerin Baltık ve Kuzey Denizi'ndeki denizaltı kablolarına ve kritik altyapıya yönelik bazı şüpheli olaylarla bağlantılı olabileceği değerlendiriliyor. Rusya bu suçlamaları da reddediyor.
NATO VE AB'DEN ÖNLEM
NATO ve Avrupa Birliği ülkeleri, gelişmeler üzerine istihbarat paylaşımını güçlendirdiklerini, kritik altyapıların korunmasına yönelik önlemleri artırdıklarını ve Rusya bağlantılı kişi, kuruluş ve gemilere karşı yaptırımları genişlettiklerini açıkladı.
Uzmanlara göre Moskova'nın NATO ile doğrudan savaşa girmek yerine sabotaj, siber operasyon ve dezenformasyon gibi yöntemlerle baskı oluşturmayı sürdürmesi daha olası.
Bununla birlikte uzmanlar, bu faaliyetlerin yanlış hesaplama veya sivillerin zarar gördüğü bir olay nedeniyle istemeden daha büyük bir gerilime dönüşebileceği konusunda da uyarıyor.
