Okullarda artan fiziksel, duygusal ve siber akran zorbalığına karşı Akran Arabuluculuk Derneği (AKRANDER), geleneksel disiplin cezalarına alternatif olan "Akran Arabuluculuğu" modelini hayata geçirdi. 6 yıldır sürdürülen ve 15 ayrı şehirde 300 okula ulaşan projeyle bugüne kadar 20 bin akran arabulucu çocuk yetiştirildi; masadaki uzlaşma oranı ise yüzde 94'e ulaştı.
Okullarda akran zorbalığı her geçen gün tırmanırken, geleneksel disiplin ve cezalandırma yöntemleri bu sorunun çözümünde yetersiz kalıyor. Akran Arabuluculuk Derneği (AKRANDER), okullarda barışçıl bir iklim yaratmayı hedefleyen ezber bozan bir yaklaşımı hayata geçiriyor. Anlaşmazlık yaşayan öğrencilerin sorunlarını, yine tarafsız bir üçüncü öğrencinin gönüllü kolaylaştırıcılığıyla çözmeyi amaçlayan "Akran Arabuluculuğu" modeli okullarda yeni bir dönem başlatıyor.
15 ŞEHİRDE 300 OKUL VE 20 BİN ARABULUCU ÖĞRENCİ
Manşet Haber’e özel açıklamalarda bulunan Akran Arabuluculuk Derneği Kurucu Başkanı Av. Necdet Göğüsdere, projenin ulaştığı boyutu şu verilerle paylaştı:
"Bu çalışmayı 6 yıldır sürdürüyoruz. Şu an 15 ayrı şehirde, toplam 300 okulda projelerimiz yürüyor. Bugüne kadar yaklaşık 20 bin akran arabulucu çocuk yetiştirdik. Uygulama yapılan okullardan bugüne kadar hiçbir kötü geri dönüşüm almadık; aksine okulların birbirine tavsiyesiyle bu iş büyüdü."
Göğüsdere, modelin uygulandığı okullarda iklimin tamamen değiştiğini, çocukların sorunlarını arabulucu yardımıyla konuşarak çözmeyi öğrendiğini belirtti. Okullarda barış ikliminin hakim olmasıyla birlikte akademik başarının da arttığını ifade eden Göğüsdere, okul yönetimlerinin disiplin olaylarıyla uğraşmak zorunda kalmayıp tamamen eğitime odaklanabildiğini vurguladı.
MASADAKİ UZLAŞMA ORANI YÜZDE 94
Her öğrenci kavgasının zorbalık olarak nitelendirilemeyeceğine dikkat çeken Av. Necdet Göğüsdere, zorbalığın şartlarını ve arabuluculuk masasının işleyişini şu sözlerle özetledi:
"Akranlar arasındaki her çatışma bir zorbalık değildir. Zorbalık olması için taraflar arasında güç dengesizliği ve süreklilik arz eden durumlar gerekir. Basit bir kantin sırası tartışması ya da yanlış bakışmadan kaynaklanan çatışmalarda, arabulucu öğrencimiz tarafları toplantıya davet ediyor. Karşılıklı empati kurdurarak tarafların ortak karar alıp barışmasını sağlıyor. Akran arabuluculuğu masasında anlaşma oranımız tam yüzde 94. Biz çocuklara sözün gücünü anlatıp diplomasiyi ve müzakere etmeyi öğretiyoruz” dedi.
GÖREVLERİ EMPATİ KURDURMAK
AKRANDER’İn modelinde akran arabulucularının herhangi bir resmi gücü, hakemlik ya da danışmanlık rolü bulunmuyor. Görevleri, taraflara ne yapacaklarını söylemek veya kimin haklı olduğuna karar vermek değil; tamamen adil ve yüz yüze bir müzakere ortamı sağlamaktan ibaret kalıyor.
DAVRANIŞLARININ SORUMLULUĞUNU ÜSTLENİYORLAR
Geleneksel eğitim sisteminde bir kavga çıktığında öğretmenler otorite yoluyla cezalandırma yöntemini seçerken, bu model öğrencileri kararlara dahil ederek onlara güçlü bir sorumluluk duygusu aşılıyor. Sistem artık okullarda o kadar benimsenmiş durumda ki öğretmenler, nöbetçi öğretmenler ve okul yönetimi bir sorun gördüğünde öğrencileri doğrudan akran arabulucularına yönlendiriyor. Modelin temel amacı, öğrenciyi bizzat kendi sorununu yapıcı şekilde çözecek kadar güçlendirmek olarak öne çıktığını ifade etti. Göğüsdere, “Öğretmenleri diyor ki siz aranızdaki sorunu akran ara bulucuya giderek çözün diyor. Yönetim söylüyor, nöbetçi öğretmen görüyor koridorda söylüyor. Onları yönlendiriyor ve bu şekilde projeyi işliyor” ifadelerini kullandı.
Öte yandan, projeyi kendi okulunda uygulamak isteyen eğitimciler veya detaylı bilgi almak isteyen vatandaşlar, kurumun resmi internet sitesi olan akrander.org adresinden başvuru ve detaylara ulaşabiliyor.
