Türkiye’nin Türk Devletleri Teşkilatı üyesi Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan ile gerçekleştirdiği ticaret son 5 yılda 72,2 milyar dolara ulaştı. Türkiye bu dönemde söz konusu ülkelerle dış ticaretinde 10,9 milyar dolar fazla verdi.
Türkiye ile Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) üyeleri arasındaki ekonomik ilişkiler büyürken, ticaretin yanı sıra teknoloji, enerji, ulaşım, madencilik ve dijitalleşme gibi alanlarda da işbirlikleri genişliyor.
Teşkilat, 3 Ekim 2009’da “Türk Dili Konuşan Ülkeler İşbirliği Konseyi” adıyla kuruldu. 2021’de Türk Devletleri Teşkilatı adını alan yapının “Türk Dünyası 2040 Vizyon Belgesi” kapsamında üye ülkeler arasındaki siyasi, ekonomik, kültürel ve toplumsal entegrasyonun geliştirilmesi hedefleniyor.
5 YILDA 72,2 MİLYAR DOLARLIK TİCARET
Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre Türkiye, 2021-2025 döneminde Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan’a toplam 41,6 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdi.
Aynı dönemde bu dört ülkeden yapılan ithalat ise 30,6 milyar dolar oldu.
Böylece Türkiye ile TDT üyesi dört ülke arasındaki toplam ticaret hacmi 5 yılda 72,2 milyar dolara çıktı. Türkiye, söz konusu dönemde dış ticarette 10,9 milyar dolar fazla elde etti.
EN FAZLA İHRACAT AZERBAYCAN’A
Son 5 yılda TDT üyeleri arasında Türkiye’nin en fazla ihracat gerçekleştirdiği ülke Azerbaycan oldu.
Türkiye’nin Azerbaycan’a ihracatı 13,7 milyar dolara ulaşırken, Kazakistan’a 12,4 milyar dolar, Özbekistan’a 9,9 milyar dolar ve Kırgızistan’a 5,6 milyar dolarlık dış satım gerçekleştirildi.
İthalatta ise ilk sırada Kazakistan yer aldı. Türkiye, bu ülkeden 5 yılda 16,7 milyar dolarlık ithalat yaptı. Aynı dönemde Özbekistan’dan 6,9 milyar dolar, Azerbaycan’dan 6,2 milyar dolar ve Kırgızistan’dan 951,9 milyon dolarlık ürün alındı.
9 AYLIK İHRACAT 4,8 MİLYAR DOLAR
Türkiye İhracatçılar Meclisi verilerine göre Türkiye’nin söz konusu ülkelere bu yılın ilk 9 ayında gerçekleştirdiği ihracat da 4,8 milyar dolar olarak kayıtlara geçti.
Ekonomik ilişkilerin yalnızca mal ticaretiyle sınırlı kalmadığı, yeni işbirliği alanlarının da geliştiği belirtildi.
ORTA KORİDOR İŞBİRLİĞİNDE ÖNE ÇIKIYOR
TDT’nin orta ve uzun vadeli hedefleri arasında üye ülkeler arasında emtia, sermaye, hizmet, teknoloji ve insan kaynaklarının serbest dolaşımının kademeli olarak sağlanması bulunuyor.
Asya ile Avrupa arasındaki Orta Koridor’un daha hızlı, güvenli ve düşük maliyetli bir lojistik hattına dönüştürülmesi de hedefler arasında yer alıyor.
Türkiye ile Azerbaycan arasında savunmadan enerjiye, ulaşımdan teknoloji ve medyaya kadar farklı alanlarda ortak çalışmalar yürütülüyor. Bakü-Tiflis-Kars Demir Yolu Hattı da iki ülke arasındaki ulaştırma işbirliğinin önemli unsurlarından biri olarak öne çıkıyor.
YAPAY ZEKADAN UZAYA YENİ İŞBİRLİĞİ ALANLARI
Türkiye ile Kazakistan arasındaki ekonomik ilişkiler de Orta Koridor üzerinden gelişirken, işbirlikleri yapay zeka, inovasyon, uzay faaliyetleri ve madencilik gibi alanlara yayılıyor.
Kırgızistan ve Özbekistan ile ilişkilerde ise uluslararası ulaşım hatlarının yanı sıra enerji, madencilik, serbest bölgeler, dijital ticaret ve karşılıklı yatırımlar öne çıkıyor.
TDT ayrıca yenilenebilir enerji ve akıllı şebeke teknolojilerinde ortak yatırımlar yapılmasını ve bölgesel ile küresel krizlerde üye ülkelerin birlikte hareket etmesini stratejik hedefleri arasında değerlendiriyor.
