Azerbaycan'da Çin sermayesiyle hayata geçirilen 100 megavatlık Gobustan Güneş Enerjisi Santrali elektrik şebekesine bağlandı. Yaklaşık 200 bin güneş panelinden oluşan tesisin yılda 200 milyon kilovatsaat elektrik üretmesi bekleniyor. Projenin önemi ise yalnızca yeni üretim kapasitesiyle sınırlı değil; santral, Azerbaycan'ın doğalgaz tüketimini azaltarak yeşil elektrik kapasitesini büyütme planının da bir parçası.
100 MEGAVATLIK SANTRAL DEVREYE GİRDİ
Bakü'nün Karadağ bölgesinde bulunan Gobustan Güneş Enerjisi Santrali, Çinli enerji şirketi Universal Energy tarafından finanse edilerek inşa edildi. 100 megavat kurulu güce sahip tesiste yaklaşık 200 bin güneş paneli ile 110 kilovoltluk trafo merkezi bulunuyor.
Projenin temeli daha önce Azerbaycan'ın düzenlediği ilk yenilenebilir enerji ihalesine dayanıyor. Çinli Universal International Holdings Limited, 2024'te düzenlenen ihalede en düşük tarife teklifini vererek projeyi kazanmıştı. İlgili belgeler aynı yıl COP29 kapsamında imzalanmıştı.
45 MİLYON METREKÜP DOĞALGAZ TASARRUFU
Santralin yılda yaklaşık 200 milyon kilovatsaat elektrik üretmesi bekleniyor. Bu üretim sayesinde yıllık yaklaşık 45 milyon metreküp doğalgaz tasarrufu sağlanması ve karbon emisyonlarının yaklaşık 97 bin ton azaltılması öngörülüyor.
Bu rakamlar projenin Azerbaycan açısından taşıdığı ekonomik önemi de ortaya koyuyor. Güneşten üretilen elektriğin artması, elektrik üretiminde kullanılan doğalgaz miktarının azaltılmasına ve tasarruf edilen gazın farklı alanlarda değerlendirilmesine imkan sağlayabilir.
AZERBAYCAN YEŞİL ENERJİDE KAPASİTEYİ BÜYÜTÜYOR
Gobustan projesi, Azerbaycan'ın daha geniş yenilenebilir enerji programının bir parçası. Azerbaycan Cumhurbaşkanlığının verilerine göre ülkenin toplam elektrik üretim kapasitesi 9 bin 732,5 megavat seviyesinde bulunurken, büyük hidroelektrik santralleri dahil yenilenebilir kaynakların kapasitesi 1829,6 megavata ulaşıyor. Bu da toplam kapasitenin yüzde 18,8'ine karşılık geliyor. Azerbaycan, bu oranı 2030'a kadar en az yüzde 30'a çıkarmayı hedefliyor.
Ülke ayrıca 2027'ye kadar toplam kapasitesi 2 gigavatı aşan yeni yeşil enerji projelerini hayata geçirmeyi planlıyor. Çinli şirketlerle farklı güneş enerjisi projeleri için de çalışmalar yürütülüyor.
ÇİN-AZERBAYCAN ENERJİ ORTAKLIĞI GENİŞLİYOR
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, yenilenebilir enerji işbirliğinin Çin ile ilişkilerin önemli alanlarından biri haline geldiğini belirterek daha fazla Çinli şirketin ülkede yatırım yapmasını istediklerini ifade etti.
Gobustan'ın devreye alınması bu açıdan da önem taşıyor. Azerbaycan bir taraftan petrol ve doğalgaz üreticisi konumunu korurken diğer taraftan güneş ve rüzgar yatırımlarıyla elektrik üretimindeki yenilenebilir enerji payını artırmaya çalışıyor.
Son dönemde bunun etkileri elektrik sisteminde de görülmeye başladı. Resmi verilere göre güneş, rüzgar ve hidroelektrik üretiminin yüksek olduğu bazı saatlerde yenilenebilir kaynakların Azerbaycan'ın elektrik tüketimindeki payı yüzde 41'e kadar çıktı.
Gobustan Güneş Enerjisi Santrali'nin devreye girmesiyle Azerbaycan'ın yeşil enerji kapasitesine 100 megavatlık yeni güç eklenirken, proje aynı zamanda doğalgaz tasarrufu, emisyonların azaltılması ve Çin yatırımlarının enerji sektöründeki ağırlığının artması açısından öne çıkıyor.
