Küresel kurulu hidroelektrik kapasitesi geçen yıl sonu itibarıyla 1469 gigavata yükseldi. Böylece hidroelektrik, dünyanın en büyük yenilenebilir elektrik kaynağı olma konumunu güçlendirdi.
HİDROELEKTRİKTE YILDIZ DÖNEM
Uluslararası Hidroelektrik Derneği tarafından yayımlanan “2026 Dünya Hidroelektrik Görünümü” raporu, hidroelektrik sektörünün enerji güvenliği ve enerji egemenliği açısından yeni bir stratejik döneme girdiğini gözler önüne serdi.
Rapora göre geçen yıl, özellikle pompalı depolamalı hidroelektrik projeleri açısından önemli bir eşik oldu. Küresel pompalı depolamalı hidroelektrik kapasitesi ilk kez 200 gigavat seviyesini aşarak 201 gigavata ulaştı.
Yıl içinde devreye alınan 28 gigavatlık yeni kapasitenin 11,7 gigavatı pompalı depolamalı hidroelektrik projelerinden oluştu. Bu artış, bugüne kadar kaydedilen en yüksek yıllık pompalı depolama kapasite artışı olarak kaydedildi.
HİDROELEKTRİK KAPASİTESİ 1269 GİGAVAT OLDU
Raporda, geleneksel hidroelektrik kapasitesinin 1269 gigavat seviyesinde gerçekleştiği belirtildi.
Hidroelektrik sektörü geçen yıl toplam 4 bin 95 teravatsaat elektrik üreterek küresel elektrik talebinin yaklaşık yüzde 14’ünü karşıladı. Bu üretim seviyesi, rüzgar ve güneş enerjisinin toplam üretimine eş değer bir büyüklüğe ulaştı.
Hidroelektrik kullanımı sayesinde yıllık 2,2 milyar ton karbondioksit emisyonunun önüne geçildiği açıklandı.
BORU HATTI KAPASİTESİ 1127 GİGAVATA ÇIKTI
Rapora göre hidroelektrikte toplam boru hattı kapasitesi 1127 gigavat olarak kayıtlara geçti. Bu kapasitenin 400 gigavattan fazlası ise halihazırda inşaat aşamasında bulunuyor.
Pompalı depolama kapasitesinin gelecek 10 yılda iki katına çıkması öngörülüyor. Veri merkezlerinin hızla artan elektrik ihtiyacı da hidroelektrik sektörü için yeni bir büyüme alanı olarak değerlendiriliyor.
2024’te 415 teravatsaat olan veri merkezi elektrik tüketiminin 2030’da 945 teravatsaate ulaşacağı öngörülüyor. Kesintisiz ve düşük karbonlu güç sağlayabilen hidroelektriğin bu alanda kritik rol üstlenmesi bekleniyor.
ÇİN LİDERLİĞİNİ SÜRDÜRDÜ
Rapora göre Çin, 4,7 gigavat geleneksel hidroelektrik ve 7,5 gigavat pompalı depolama kapasitesi ilavesiyle küresel liderliğini korudu.
Etiyopya, 5,15 gigavat kapasiteli Büyük Etiyopya Rönesans Barajı’nın tamamlanmasıyla Afrika’nın en büyük güç istasyonuna sahip oldu.
Hindistan ise 4,2 gigavatlık kapasite artışıyla Rusya’yı geride bırakarak dünyanın en büyük beşinci hidroelektrik gücü haline geldi.
TÜRKİYE AVRUPA’DA İKİNCİ SIRADA
Raporda yer alan ülke bazlı veriler, Türkiye’nin hidroelektrik alanında küresel ve bölgesel ölçekte önemli bir konuma sahip olduğunu gösterdi.
Türkiye’nin toplam hidroelektrik kurulu gücü yaklaşık 32 bin 294 megavat seviyesine ulaştı. Bu kapasiteyle Türkiye, Avrupa kıtasında 34 gigavat kurulu güce sahip Norveç’in ardından en büyük ikinci hidroelektrik gücü olma unvanını sürdürdü.
Dünya sıralamasında ise Türkiye; Çin, Brezilya, ABD, Kanada, Hindistan, Rusya, Japonya ve Norveç’in ardından en büyük dokuzuncu hidroelektrik kapasitesine sahip ülke olarak kayıtlara geçti.
ŞEBEKE ESNEKLİĞİNDE KRİTİK ROL
Raporda hidroelektriğin yalnızca elektrik üretim kaynağı olmadığına dikkat çekildi.
Hidroelektriğin frekans kontrolü, gerilim desteği ve “black-start” olarak adlandırılan kendi başına devreye girme yetenekleriyle modern elektrik şebekeleri için esneklik sağlayan temel kaynaklardan biri haline geldiğinin altı çizildi.