Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Göz Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Metin Süleymanzade, dar spektrumlu LED aydınlatmanın retina metabolizması ve görsel performans üzerinde olumsuz etkiler oluşturabileceğini belirtti. Süleymanzade, özellikle uzun süre yapay ışığa maruz kalınan ortamlarda görsel yorgunluk ve kontrast algısında azalma gibi şikâyetlerin artabildiğine dikkat çekti.
ULUSLARARASI ARAŞTIRMADAN DİKKAT ÇEKEN BULGULAR
Süleymanzade, University College London bünyesinde yürütülen ve LED aydınlatmanın biyolojik etkilerini inceleyen bir çalışmaya atıfta bulunarak, dar dalga boylu LED ışıkların insan gözünün evrimsel olarak uyum sağladığı geniş spektrumlu gün ışığından belirgin şekilde farklı olduğunu aktardı. Araştırmaya göre, dar spektrumlu LED’lerin hücresel enerji üretiminde rol oynayan mitokondri fonksiyonlarını baskılama potansiyeli bulunuyor. Buna karşılık LED yoğunluğunun olduğu ortamlara geniş spektrumlu ışık eklendiğinde, bireylerin renk kontrast algısında anlamlı bir iyileşme gözleniyor ve bu etkinin bir süre devam ettiği görülüyor.
RETİNA METABOLİK AÇIDAN SON DERECE HASSAS
Süleymanzade, retinanın vücuttaki en yüksek metabolik aktiviteye sahip dokulardan biri olduğunu vurgulayarak, yoğun mitokondri içeren bu yapının sürekli enerji üretimine ihtiyaç duyduğunu ifade etti. Bu nedenle ışığın yalnızca parlaklığının değil, spektral içeriğinin de retina sağlığı açısından kritik öneme sahip olduğunu söyledi. Klinik gözlemlerinde, uzun süre yapay aydınlatmaya maruz kalan kişilerde kontrast algısında düşüş ve görsel yorgunlukla sık karşılaştıklarını belirten Süleymanzade, söz konusu çalışmaların doğrudan bir hastalık sonucundan ziyade gözün farklı ışık spektrumlarına verdiği fizyolojik yanıtları ortaya koyduğunu kaydetti.
AYDINLATMA PLANLAMASI SAĞLIK ODAKLI OLMALI
Uzman doktor, geniş spektrumlu ışıkla kontrast algısında görülen iyileşmenin, gözün fizyolojik olarak bu tür aydınlatmaya daha uyumlu olabileceğini düşündürdüğünü dile getirdi. Ayrıca kızılötesi gibi bazı dalga boylarının, doğrudan fark edilmese bile görme fonksiyonu ve genel vücut sağlığı üzerinde olumlu etkiler yaratabileceğine işaret etti. Uzun süreli LED maruziyetinin yalnızca anlık görme konforu açısından değil, uzun vadeli görsel performans bakımından da değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Süleymanzade, özellikle hastaneler, bakım merkezleri ve kapalı çalışma alanlarında aydınlatma tasarımının sağlık perspektifiyle ele alınmasının önemine dikkat çekti. Süleymanzade, aydınlatma konusunun yalnızca enerji tasarrufu çerçevesinde değerlendirilmemesi gerektiğini belirterek, geniş spektrumlu ve göze daha fizyolojik yaklaşan ışık kaynaklarının görsel performansın korunmasına katkı sağlayabileceğini sözlerine ekledi.
Kaynak: AA
