İran, ABD ve İsrail’in ortak saldırılarının ardından yaptığı misillemelere ek olarak Hürmüz Boğazı’nı kapattı. Küresel enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan boğazın kapanması, dünya ekonomisini doğrudan etkileyecek.
ENERJİ AKIŞI DURDU
Açıklamanın ardından tanker hareketliliği durdu, gemi takip sistemlerinde boğazdaki gemilerin hızları sıfıra indi. Günlük yaklaşık 20 milyon varil petrol ve türev ürün bu geçiş noktasından dünya pazarlarına ulaşıyordu. Bu miktar küresel petrol arzının beşte birine denk geliyor.
PETROL VE DOĞAL GAZ FİYATLARI YÜKSELİYOR
Uzmanlara göre tam kapanma halinde petrol fiyatları 150 dolar seviyesine çıkabilir. Goldman Sachs değerlendirmelerine göre enerji akışının yarıya düşmesi bile fiyatları 110 dolara taşıyabilir. Avrupa’da doğal gaz fiyatlarının TTF referansında 74 euro/MWh seviyesine ulaşabileceği öngörülüyor.
KÜRESEL EKONOMİ DARBE ALABİLİR
Enerji maliyetlerindeki artış, üretim ve lojistik giderlerini yükselterek maliyet enflasyonunu tetikleyecek. Küresel GSYH’de %0,8 daralma yaşanabileceği tahmin ediliyor. En çok etkilenecek ülkeler arasında Avrupa Birliği üyeleri ve Çin öne çıkıyor. ABD ise artan üretim kapasitesi sayesinde daha sınırlı etkilenebilir.
TEDARİK ZİNCİRİ VE JEOPOLİTİK RİSKLER
Boğazın kapanması deniz taşımacılığını da doğrudan etkiliyor. Sigorta primleri ve navlun ücretleri artarken, alternatif güzergâhların sınırlı kapasitesi küresel tedarik zincirini kırılgan hale getiriyor. Petrol fiyatlarındaki yükseliş üretici ülkeler için gelir artışı sağlarken, ithalatçı ülkeler için ciddi ekonomik baskı yaratacak.
