Türkiye’nin 2053 net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda hayata geçirilmesi planlanan Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) için önemli bir aşamaya geçiyor. Planlamaya göre, ETS’ye ilişkin mevzuat çalışmaları bu yıl tamamlanacak ve pilot uygulama süreci başlatılacak.
ETS İLE SERA GAZI EMİSYONLARI
2026-2028 dönemini kapsayan Katılım Öncesi Ekonomik Reform Programı’nda yer alan bilgilere göre, ETS ile sera gazı emisyonlarının piyasa temelli bir mekanizma üzerinden azaltılması amaçlanıyor. Sistem kapsamında belirli sektörlere emisyon üst sınırı getirilecek ve bu sınır dahilindeki emisyon izinlerinin alınıp satılmasına olanak tanınacak.
YÜKSEK EMİSYONLU SEKTÖRLER
ETS’nin özellikle çimento, demir-çelik, kimya ve alüminyum gibi yüksek sera gazı salımına sahip sektörleri kapsaması amaçlanıyor. Bu sayede hem emisyonların düşürülmesi hem de temiz ve düşük karbonlu teknolojilere geçişin hızlandırılması hedefleniyor.
SKDM İLE UYUMLU VE AB ETS’YE PARALEL YAPI
Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın (SKDM) uygulama dönemine geçmesiyle birlikte hız kazanan çalışmalar kapsamında, Türkiye ETS’sinin uluslararası karbon fiyatlandırma sistemleriyle uyumlu şekilde tasarlanması planlanıyor. Bu doğrultuda sistemin, Avrupa Birliği Emisyon Ticaret Sistemi ile paralel bir yapıya kavuşturulması amaçlanıyor.
ETS ALTYAPISI EPİAŞ TARAFINDAN GELİŞTİRİLECEK
Planlama doğrultusunda, Enerji Piyasaları İşletme AŞ (EPİAŞ) tarafından geliştirilen ETS Piyasası Yönetim Sistemi Platformu bu yıl test ortamında çalıştırılacak. İşlem Kayıt Sistemi’ne ilişkin güvenlik testlerinin de yıl içinde tamamlanması öngörülüyor.
Ayrıca emisyon izleme, raporlama ve doğrulama süreçlerinin EPİAŞ altyapısına entegre edilmesi sağlanacak. Sisteme dahil olacak tesisler için eğitim faaliyetleri ve çevrim içi rehberlerin de bu yıl tamamlanması planlanıyor.
TAM UYGULAMA 2028’DE
ETS pilot uygulamasının 2027 yılında da devam etmesi, sürecin planlandığı şekilde ilerlemesi halinde ise 2028’de birinci uygulama döneminin başlatılması amaçlanıyor. Bu süreçte sistemin sektörler üzerindeki etkileri detaylı biçimde analiz edilecek.
ETS İLE SKDM KAYNAKLI MALİYETLERİN AZALTILMASI
Program kapsamında yer alan analizlere göre, ETS’nin devreye alınmasıyla SKDM kaynaklı maliyetlerin önemli ölçüde düşmesi amaçlanıyor. Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası işbirliğiyle yapılan çalışmada, SKDM nedeniyle 2027 için öngörülen 138 milyon avroluk maliyetin ETS ile 56 milyon avroya, 2032 için hesaplanan yaklaşık 2,6 milyar avroluk maliyetin ise 1,1 milyar avro seviyesine gerileyebileceği ifade ediliyor.
2053 NET SIFIR HEDEFİ
ETS ile karbon maliyetlerinin içselleştirilmesi ve elde edilecek gelirlerin düşük karbonlu kalkınma sürecinde kullanılması hedefleniyor. Bu adımın, Türkiye’nin 2053 net sıfır emisyon hedefi yolunda kritik bir eşik oluşturması öngörülüyor.
Haber Merkezi
