DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve Mersin Milletvekili Mehmet Emin Ekmen, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü bünyesinde kurulan Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığının faaliyetlerini ve tespit ettiği verileri Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemine taşıdı. Daire başkanlığının ilk aşamada 75 ildeki 638 faili meçhul soruşturma dosyası ile 693 maktulü belirleyerek kamuoyuyla paylaşmasının ardından Ekmen, Adalet Bakanı Akın Gürlek’in yanıtlaması istemiyle bir soru önergesi verdi. Soru önergesinde, söz konusu dosyaların ve maktul sayılarının yıllara ve illere göre dağılımının şeffaf bir şekilde açıklanması talep edildi.
"FAİLİ MEÇHULLERE İLİŞKİN AYRINTILAR PAYLAŞILMALI"
Milletvekili Mehmet Emin Ekmen, TBMM Başkanlığına sunduğu önergede, cezasızlıkla mücadele açısından bu çalışmanın önemine dikkat çekmekle birlikte verilerin eksik paylaşılmasının süreci değerlendirmeyi zorlaştırdığını belirtti. Ekmen, konuya dair şu değerlendirmelerde bulundu:
“Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü bünyesinde kurulan Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığı tarafından ülke genelinde yapılan tarama sonucunda, 81 ilde yürütülen çalışma kapsamında ilk etapta 75 ilde 638 faili meçhul soruşturma dosyası ve 693 maktul tespit edildiği kamuoyuna açıklanmıştır. Aynı açıklamada bazı illere ilişkin sınırlı veriler paylaşılmış olup, illere göre bir dağılım bulunduğu anlaşılmaktadır. Toplum vicdanında derin izler bırakan faili meçhul vakalara ilişkin söz konusu çalışma, cezasızlıkla mücadele bakımından önem taşımakla birlikte, açıklanan verilerin kapsamı, yöntemi ve dağılımına ilişkin ayrıntıların tamamının kamuoyuyla paylaşılmamış olması, söz konusu sürecin değerlendirilmesini güçleştirmektedir.”
"YASAMA DENETİMİ İÇİN VERİLERİN TAMAMI AÇIKLANMALI"
Devletin faili meçhul dosyalar konusunda şeffaf, denetlenebilir ve etkili bir soruşturma yürütmekle yükümlü olduğunu hatırlatan Ekmen, yasama denetiminin de sağlıklı işleyebilmesi için tam şeffaflık gerektiğini savundu. Ekmen, "Açıklanan verilerin kapsamı ve dağılımına ilişkin ayrıntıların hangi çerçevede değerlendirildiğinin ortaya konulması, söz konusu sürecin sağlıklı biçimde anlaşılabilmesi ve yasama denetiminin etkin şekilde yerine getirilebilmesi bakımından elzemdir" dedi.
"81 İLDE FAİLİ MEÇHUL DOSYA VE MAKTUL SAYILARI NE KADAR?"
Mehmet Emin Ekmen, Adalet Bakanı Akın Gürlek tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını istediği önergesinde şu kritik soruları yöneltti:
-
81 ilde yapılan tarama sonucunda her bir il itibarıyla faili meçhul soruşturma dosyası ve maktul sayısı ile bunların yıllara göre dağılımı nedir?
-
Açıklamada illere göre dağılım bulunduğu anlaşılmakla birlikte, kamuoyuna yalnızca sınırlı sayıda ilin verileri paylaşılmıştır. Bu kapsamda, 75 ilde tespit edilen 638 dosyanın tüm iller itibarıyla tam dağılımı nedir? Söz konusu dosyaların yıllara göre dağılımı nedir?
-
693 maktule ilişkin verilerin iller ve yıllar bazında dağılımı nedir?
-
Faili meçhul olarak değerlendirilen dosyalar arasında, hakkında şüpheli tespit edilerek kamu davası açılan ancak yargılama sonucunda beraat kararı verilmesi nedeniyle failin kesin olarak tespit edilemediği dosyalar bulunmakta mıdır ve bulunmakta ise bu dosyaların sayısı ile iller ve yıllar bazındaki dağılımı nedir?
-
Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığı tarafından yürütülen incelemelerde dosyaların kapsama alınmasına ilişkin kriterler nelerdir ve bu kriterler belirlenirken hangi hukuki ve teknik ölçütler esas alınmıştır?
-
Söz konusu çalışmalara ilişkin olarak düzenli ve ayrıntılı kamuoyu bilgilendirmesi yapılması planlanmakta mıdır?
-
Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığının çalışma usul ve esasları hangi çerçevede belirlenecektir? Dairenin görev alanı, dosya inceleme yöntemi, savcılıklarla ilişkisi ve raporlama süreçlerini belirleyen yazılı bir düzenleme bulunmakta mıdır?
-
Daire Başkanlığı tarafından yapılan incelemelerde, yerel savcılıklarca geçmişte yürütülen soruşturma işlemlerinin eksikliği, gecikmesi, delil toplama yöntemleri veya soruşturma stratejisi bakımından bir yerindelik denetimi yapılmakta mıdır? Böyle bir denetim yapılması hâlinde bunun, Hâkimler ve Savcılar Kurulu’nun denetim ve teftiş yetkisi ile Cumhuriyet savcılarının soruşturma bağımsızlığı karşısındaki hukuki sınırı nedir?
-
Daire Başkanlığı tarafından yürütülecek teknik inceleme ve destek faaliyetlerinin, Cumhuriyet savcılarının soruşturma yetkisine müdahale niteliği taşımaması için hangi kurumsal sınırlar ve usuli güvenceler belirlenmiştir?
