Çin, 2025 yılında güneş ve rüzgar enerjisinde rekor kapasite artışı yaşarken aynı dönemde kömür santrali yatırımlarını da hızlandırdı. Yeni yayımlanan uluslararası bir rapor, dünyanın en büyük karbon salımı yapan ülkesinin enerji politikasında “çift yönlü” bir strateji izlediğini gösterdi.
2025’TE REKOR YENİLENEBİLİR KAPASİTE
Centre for Research on Energy and Clean Air (CREA) ile Global Energy Monitor tarafından hazırlanan ortak rapora göre Çin, 2025’te 315 gigawatt güneş ve 119 gigawatt rüzgar enerjisi kapasitesini devreye aldı. Çin’in yenilenebilir enerji alanındaki küresel liderliğini güçlendirirken, elektrik talebindeki yükselişi büyük ölçüde temiz kaynaklarla karşılamayı başardığını gösteriyor.
KÖMÜR SANTRALLERİNDE SERT SIÇRAMA
Rapora göre Çin, 2025 yılında toplam 78 gigawatt yeni kömür kapasitesini elektrik sistemine ekledi. 1 gigawatt ve üzeri kapasiteye sahip 50’den fazla büyük kömür ünitesi devreye alındı. Bu büyüklük, son on yılın yıllık ortalamasının üzerinde bir artışa işaret ediyor. Uzmanlar, yalnızca 2025’te devreye giren kömür kapasitesinin, bazı ülkelerin son yıllardaki toplam artışını aştığını belirtiyor.
Buna rağmen kömürün toplam elektrik üretimindeki payı sınırlı da olsa geriledi. Güneş ve rüzgardaki hızlı büyüme, kömürün sistem içindeki oranını yaklaşık yüzde 1 aşağı çekti.
ELEKTRİK KESİNTİLERİ VE ARZ GÜVENLİĞİ ETKİSİ
Çin’in kömür yatırımlarındaki artışın arkasında birden fazla faktör bulunuyor. 2021 ve 2022 yıllarında bazı bölgelerde yaşanan ciddi elektrik kesintileri, enerji arz güvenliğinin öncelik haline gelmesine yol açtı. Kuraklık sebebiyle hidroelektrik üretimde düşüş yaşanması da sistem üzerindeki baskıyı artırdı. Bu süreçte verilen yeni santral izinleri, 2025’te devreye giren kapasite artışının temelini oluşturdu.
ARTAN TALEP VE SANAYİ BASKISI
1,4 milyarlık nüfusa sahip Çin’de artan orta sınıf, klima ve elektrikli cihaz kullanımını hızla yükseltiyor. Aynı zamanda sanayi üretimi ve yapay zeka gibi yüksek enerji tüketen teknolojiler de elektrik talebini artırıyor. Bu sebeple Çin yönetimi, kömürü rüzgar ve güneş gibi hava koşullarına bağlı kaynaklar için “dengeleyici güç” olarak konumlandırıyor.
ÖNÜMÜZDEKİ DÖNEMDE YENİ KAPASİTE SİNYALİ
Rapora göre 2025’te 83 gigawatt’lık yeni kömür santrali inşaatı başlatıldı. Bu durum, önümüzdeki yıllarda sisteme ilave kömür kapasitesi eklenebileceğine işaret ediyor. Çinli yetkililer, kömür santrallerinin enerji sistemi istikrarı açısından destekleyici rol oynamaya devam edeceğinin altını çiziyor.
Haber Merkezi
