Almanya’da düzenlenen 62. Münih Güvenlik Konferansı (MSC), uluslararası düzenin sona erdiğine yönelik mesajlar ve “daha Avrupalı bir NATO” çağrılarıyla tamamlandı. Uluslararası düzenin “yıkım sürecinde” olduğu tartışmalarının gölgesinde başlayan konferansta, liderler değişen dünyanın çok kutuplu bir yapıya ilerlediğine vurgu yaptı.
Üç gün süren konferansta çok sayıda Avrupalı lider, Avrupa’nın savunma kapasitesini güçlendirmesi gerektiğini belirterek “daha Avrupalı bir NATO” mesajı verdi. Avrupa’nın ABD olmadan kendini savunma kabiliyeti de masaya yatırılan başlıklar arasında yer aldı.
“ESKİ DÜNYA ARTIK YOK”
Almanya Başbakanı Friedrich Merz, açılış konuşmasında kurallara dayalı uluslararası düzenin artık mevcut olmadığını ifade etti. Merz, “Bu düzen, en iyi dönemlerinde ne kadar kusurlu olsa da artık bu haliyle bile mevcut değil.” dedi.
Berlin Duvarı’nın yıkılmasının ardından oluşan tek kutuplu dünya düzeninin geride kaldığını belirten Merz, ABD’nin liderlik iddiasının sorgulandığını, hatta kaybedilmiş olabileceğini söyledi. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise Avrupa’nın, Donald Trump liderliğindeki yenilenme sürecine dahil olması çağrısında bulundu. Rubio, “Eski dünya artık yok ve jeopolitik açıdan yeni bir çağda yaşıyoruz.” ifadelerini kullandı.
Rubio, ABD ile Avrupa arasındaki bağların yalnızca askeri ve ekonomik değil, manevi ve kültürel boyutta da güçlü olduğunu vurguladı.
AVRUPA SAVUNMA KAPASİTESİNİ ARTIRMA ÇAĞRISI
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, dünyanın giderek daha istikrarsız hale geldiğini belirterek Avrupa’nın savunma kapasitesini güçlendirmesi gerektiğini söyledi. Sanchez, nükleer silahlanma yarışının ise tehlikeli olduğuna dikkat çekti.
AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, AB’nin karşılıklı savunma paktının uygulanma zamanının geldiğini ifade etti. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ise NATO ile AB arasındaki işbirliğinin her zamankinden daha güçlü olduğunu belirterek, “NATO, Berlin Duvarı’nın yıkılmasından bu yana kesinlikle her zamankinden daha güçlü.” dedi.
UKRAYNA MÜZAKERELERİNDE AVRUPA VURGUSU
Rusya-Ukrayna Savaşı konferansın ana gündem maddeleri arasında yer aldı. Liderler, Ukrayna’daki savaşın sonlandırılmasına yönelik müzakerelerde Avrupa’nın da masada olması gerektiğini yineledi.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Avrupa’nın ABD ile birlikte müzakere sürecinde yer almasının savaşın sona erdirilmesi ihtimalini artıracağını söyledi.
TÜRKİYE’DEN ÜST DÜZEY KATILIM
Konferansa Türkiye’den Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, MİT Başkanı İbrahim Kalın, TBMM Milli Savunma Komisyonu Başkanı Hulusi Akar ve Cumhurbaşkanı Dış Politika ve Güvenlik Başdanışmanı Akif Çağatay Kılıç katıldı.
Güvenlik kaynaklarına göre MİT Başkanı Kalın, İran, Gazze, Suriye, Kuzey Afrika, terörle mücadele, yasa dışı göç ve siber güvenlik gibi başlıklarda temaslarda bulundu. Bakan Şimşek ise “No Money for Terror” Konferansı’nda organize suç ve terörün finansmanıyla mücadelede Türkiye’nin yaklaşımını anlattı.
RUSYA’YA BASKI ÇAĞRISI
Münih Güvenlik Konferansı Vakfı Başkanı Wolfgang Ischinger, kapanış konuşmasında Rusya üzerindeki baskının artırılması gerektiğini belirtti. Ischinger, Ukrayna’nın özellikle hava savunma sistemlerine acil ihtiyaç duyduğunu vurgulayarak, Rusya’ya yönelik daha kapsamlı ve eş güdümlü yaptırımlar uygulanması çağrısında bulundu.
