Dünyanın birincil rezerv para birimi konumundaki ABD dolarının küresel rezervlerdeki payı, politika belirsizlikleri ve merkez bankalarının rezerv çeşitlendirme eğilimleri nedeniyle düşüşünü sürdürüyor. Uluslararası Para Fonu’nun (IMF) verileri, doların rezervlerdeki ağırlığının son yılların en düşük seviyelerine gerilediğini ortaya koyuyor.
IMF VERİLERİ: DOLARIN PAYI YÜZDE 56,92’YE DÜŞTÜ
IMF’nin Resmi Döviz Rezervlerinin Para Birimi Dağılımı (COFER) verilerine göre, 2025’in üçüncü çeyreği itibarıyla küresel döviz rezervleri 13 trilyon dolara ulaştı. Bu dönemde doların küresel rezervler içindeki payı yüzde 56,92 olarak kaydedildi. Söz konusu oran, önceki çeyreklerde yüzde 58’in üzerinde seyrediyordu.
DOLARIN TARİHSEL GERİLEMESİ DİKKAT ÇEKİYOR
Veriler, doların küresel rezervlerdeki payının uzun vadeli bir düşüş eğiliminde olduğunu gösteriyor. 1999 yılının başında yüzde 71’in üzerinde olan dolar payı, yıllar içinde kademeli olarak gerileyerek günümüzde yüzde 57’nin altına indi.
AVRONTUN PAYI ARTIŞ GÖSTERDİ
Küresel rezervlerde avronun payında ise yükseliş yaşandı. Avronun rezervlerdeki payı geçen yılın ilk çeyreğinde yüzde 19,12 iken, üçüncü çeyrekte yüzde 20,33’e çıktı. Japon yeni ve Çin yuanı ise sınırlı dalgalanmalarla rezervlerdeki yerini korudu.
DOLAR KÜRESEL ÖDEMELERDE LİDERLİĞİNİ SÜRDÜRÜYOR
Doların rezervlerdeki payı azalsa da küresel finansal işlemlerdeki ağırlığı devam ediyor. ABD, küresel ticaretin yaklaşık yüzde 10’unu gerçekleştirirken, dünya ticaretinin yarısından fazlası dolar üzerinden faturalandırılıyor. SWIFT verilerine göre dolar, küresel ödemelerde yüzde 50’nin üzerinde payla en yaygın kullanılan para birimi olmaya devam ediyor.
REZERV ÇEŞİTLENDİRME EĞİLİMİ ETKİLİ OLUYOR
Uzmanlar, doların rezervlerdeki payındaki düşüşün temel nedenlerinden birinin merkez bankalarının rezerv çeşitlendirme stratejileri olduğunu belirtiyor. Kanada ve Avustralya doları gibi geleneksel olmayan para birimlerinin rezervlere eklenmesi, doların toplam payını aşağı çekiyor.
POLİTİKA BELİRSİZLİKLERİ DÜŞÜŞÜ HIZLANDIRIYOR
Analistler, son dönemde artan politika belirsizliklerinin de doların rezervlerdeki payını etkilediğine dikkat çekiyor. Tarifeler, jeopolitik gelişmeler ve küresel mali riskler, ülkelerin rezerv tercihlerini çeşitlendirmesine yol açıyor.
Kaynak:AA
