Polonya'da Anayasa Mahkemesi yönetiminin görevden uzaklaştırılmasıyla başlayan siyasi kriz büyüyor. Başbakan Donald Tusk, Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki ile yaşanan anlaşmazlıkta geri adım atmayacaklarını açıkladı. Mahkeme önündeki olaylarda üç kişi gözaltına alınırken muhalefet, Tusk hükümetini düşürmek için güvensizlik önergesi vermeye hazırlanıyor.
POLONYA'DA ANAYASA MAHKEMESİ KRİZİ DERİNLEŞTİ
Polonya'da Anayasa Mahkemesi Başkanı Bogdan Swieczkowski ile Başkan Yardımcısı Bartlomiej Sochanski'nin görevlerinden uzaklaştırılmasının ardından başlayan siyasi gerilim devam ediyor.
Başbakan Donald Tusk, mahkeme çevresinde yaşanan olaylara ilişkin sosyal medya hesabından görüntülü açıklama yaptı.
Anayasa Mahkemesi önünde yaşananları utanç verici olarak nitelendiren Tusk, hükümetin hukukun üstünlüğünü koruma konusunda kararlı olduğunu söyledi.
Tusk, "Polonya'da bir daha asla benzer görüntülerle karşılaşmamayı çok isterim ancak huzurun sağlanmasının yolu, hukuksuzluk ve şiddet karşısında geri adım atmak olamaz." ifadelerini kullandı.
TUSK'TAN CUMHURBAŞKANINA SERT SUÇLAMALAR
Başbakan Tusk, Anayasa Mahkemesindeki krizin sorumluluğunu Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, eski Cumhurbaşkanı Andrzej Duda ve muhalefetteki Hukuk ve Adalet Partisine (PiS) yükledi.
Bu isimlerin Anayasa Mahkemesine ve yargıçlara yönelik girişimlerle hukukun üstünlüğüne zarar verdiğini savunan Tusk, hükümetin mahkemenin işleyişini düzeltmek için adımlar attığını belirtti.
Parlamentonun alt kanadı Sejm tarafından seçilen yargıçların hukuka uygun şekilde belirlendiğini ifade eden Tusk, Cumhurbaşkanı Nawrocki'nin yeminlerini kabul etmediğini söyledi.
Tusk ayrıca görevden uzaklaştırılan Mahkeme Başkanı Swieczkowski'nin de yeni yargıçların göreve başlamasını engellediğini ileri sürdü.
"KORKUP GERİ ADIM ATMAYACAĞIZ"
Polonya'nın demokratik yapısını korumakta kararlı olduklarını belirten Tusk, hükümetin baskılara boyun eğmeyeceğini vurguladı.
Tusk, "Bağımsız ve demokratik Polonya gibi bir hazineyi elde etmek için çok uzun süre bekledik, korkup geri adım atmayacağız. Güçlü bir devlet inşa etmeyi biz Polonyalılar olarak çok iyi başardık, onu teslim etmeyeceğiz." dedi.
Mahkemenin yeniden işlevsel hale geleceğine inandığını söyleyen Tusk, demokratik kurumların korunacağını ifade etti.
Başbakan, ülkede hukukun üstünlüğünü zayıflatmak isteyen siyasi grupların bulunduğunu öne sürerek bu kesimlerin Rusya yanlısı yapılardan ve internetteki Rus bot hesaplarından destek aldığını iddia etti.
CUMHURBAŞKANI NAWROCKİ'DEN KARŞI HAMLE
Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki ise Anayasa Mahkemesinde yaşananları anayasal düzene yönelik bir müdahale olarak değerlendirdi.
Nawrocki, devletin anayasal organlarından birinin zor kullanılarak ele geçirildiğini savundu.
Cumhurbaşkanı, ülkedeki siyasi gerilimin azaltılması ve anayasal düzenin yeniden sağlanması amacıyla parlamentodaki siyasi grupların temsilcileriyle görüşmelere başladı.
MAHKEME ÖNÜNDE OLAYLAR ÇIKTI: ÜÇ GÖZALTI
Krizin başlangıcında, 30 Ekim'de Anayasa Mahkemesinin internet sitesinde Başkan Swieczkowski ve yardımcısı Sochanski'nin görevlerinden uzaklaştırıldıkları duyurulmuştu.
Kararın ardından muhalefetteki PiS Genel Başkanı Jaroslaw Kaczynski, eski Başbakan Mateusz Morawiecki ve eski Mahkeme Başkanı Julia Przylebska'nın da aralarında bulunduğu çok sayıda kişi mahkeme binası önünde toplandı.
Protestolar sırasında bazı göstericiler mahkemenin çitlerini aşmaya çalışırken polis ekiplerine çeşitli cisimler atıldı.
Olayların ardından üç kişinin gözaltına alındığı açıklandı.
Mahkeme çevresinde güvenlik önlemleri artırılırken binanın polis ablukasına alındığı bildirildi.
CUMHURBAŞKANININ UÇAĞI GERİ DÖNDÜ
Anayasa Mahkemesinde yaşanan gelişmeler, Cumhurbaşkanı Nawrocki'nin yurt dışı programını da etkiledi.
Senegal'e gitmek üzere havalanan Nawrocki, ülkedeki kriz nedeniyle yolculuğunu yarıda keserek Polonya'ya döndü.
Flightradar24 verilerine göre Cumhurbaşkanının dönüş uçuşu bir milyondan fazla kişi tarafından takip edildi.
Mahkeme binasına gelen Nawrocki'nin içeri girmeye çalıştığı sırada mahkeme üyeleriyle arasında arbede yaşandı.
Gelişmelerin ardından Polonya'nın Pekin Büyükelçisi Jakub Kumoch ile Bükreş Büyükelçisi Pawel Soloch da anayasa krizine tepki göstererek görevlerinden istifa etti.
MUHALEFET TUSK HÜKÜMETİNİ DÜŞÜRMEK İSTİYOR
Polonya'daki siyasi kriz parlamentoya da taşındı.
Eski Başbakan ve Rozwoj Plus oluşumunun lideri Mateusz Morawiecki, Donald Tusk hükümeti hakkında güvensizlik önergesi sunacaklarını duyurdu.
Parlamentonun alt kanadı Sejm'de 460 milletvekili bulunuyor. Hükümetin düşürülebilmesi için 231 milletvekilinin desteği gerekiyor.
Tusk liderliğindeki beş partili koalisyonun ise parlamentoda 239 sandalyesi bulunuyor.
Bu nedenle muhalefetin hükümeti düşürebilmesi için koalisyondaki partilerden en az birinin desteğini alması gerekiyor.
Anayasa Mahkemesi çevresindeki polis ablukası devam ederken hükümet ile Cumhurbaşkanlığı arasındaki anlaşmazlık çözüme kavuşmuş değil.