Yapay zekâ sektöründe geliştirme hızının kontrol edilmesine yönelik çağrı Asya piyasalarında yankı buldu. Anthropic CEO’su Dario Amodei’nin gelişmiş AI sistemlerinde daha kontrollü ilerleme çağrısının ardından teknoloji ve çip hisselerinde satışlar hızlandı. Güney Kore’nin KOSPI endeksi yüzde 3’ün üzerinde gerilerken gelişmeler, küresel yapay zekâ yatırımlarının geleceğine ilişkin tartışmaları da büyüttü.
YAPAY ZEKÂDA FREN TARTIŞMASI HİSSELERİ VURDU
Yapay zekâ şirketlerinin yıllardır sürdürdüğü daha güçlü model geliştirme yarışı, güvenlik riskleri nedeniyle yeniden tartışılıyor. Amodei’nin geliştirme hızının sınırlandırılması gerektiğine yönelik çıkışı, AI altyapısına olan talebin yavaşlayabileceği endişesini artırdı.
Satış dalgasında çip ve teknoloji şirketleri öne çıktı. SoftBank yüzde 13,2, Kioxia yüzde 9,8, SK Hynix yüzde 5,3 ve Samsung Electronics yüzde 3,7 değer kaybetti. Dünyanın en büyük sözleşmeli çip üreticisi TSMC’deki düşüş ise yüzde 1,2 oldu.
Bu şirketlerin önemli bölümü, son yıllarda hızla büyüyen yapay zekâ veri merkezi yatırımlarından doğrudan yararlanıyor. HBM belleklerden gelişmiş işlemcilere kadar birçok alanda talep AI yatırımlarıyla yükseldi. Bu nedenle sektörde olası bir yavaşlama ihtimali bile şirketlerin gelecek gelir beklentilerinin yeniden değerlendirilmesine yol açıyor.
DÜNYA EKONOMİSİNİ NEDEN İLGİLENDİRİYOR?
Yapay zekâ yarışı artık yalnızca teknoloji şirketlerini ilgilendirmiyor. Veri merkezleri, çip üreticileri, enerji şirketleri, bulut sağlayıcıları ve finans kuruluşları AI talebinin büyüyeceği beklentisiyle büyük yatırımlar yaptı.
Sektörün beklenenden hızlı yavaşlaması halinde veri merkezleri için yapılan uzun vadeli kira, enerji ve borç taahhütlerinin nasıl karşılanacağı da gündeme gelebilir. Bu nedenle piyasalardaki tartışma, “Yapay zekâ büyüyecek mi?” sorusundan çok, yapılan büyük yatırımların beklenen getiriyi sağlayıp sağlamayacağı üzerinde yoğunlaşıyor.
Öte yandan ABD ile Çin arasındaki teknoloji rekabeti ve şirketler arasındaki yarış nedeniyle yapay zekâ yatırımlarının kısa sürede tamamen yavaşlaması da kolay görünmüyor. Asya’daki satışlar bu nedenle AI patlamasının sona ermesinden ziyade, yüksek değerlemelerin ve yatırım maliyetlerinin yeniden sorgulanması olarak değerlendiriliyor.
TÜRKİYE’Yİ DE YAKINDAN İLGİLENDİRİYOR
Küresel AI yatırımlarının seyri Türkiye açısından da önem taşıyor. Türkiye, 2030’a kadar veri merkezi kapasitesini en az 1 gigavata çıkarmayı ve yapay zekâ ile veri merkezi altyapısında ağırlıklı olarak özel sektörden en az 10 milyar dolarlık yatırımı harekete geçirmeyi hedefliyor.
Bu nedenle küresel teknoloji şirketlerinin yatırım iştahındaki kalıcı bir düşüş, Türkiye’de planlanan veri merkezi, bulut, enerji ve yapay zekâ yatırımlarının finansmanını ve takvimini de dolaylı olarak etkileyebilir.
Asya’daki son satışların Türkiye’nin hedeflerini şimdiden değiştirdiğini gösteren bir veri bulunmuyor. Ancak yapay zekâ yatırımlarındaki küresel yön değişimi, Türkiye’nin önümüzdeki yıllarda teknoloji alanına çekmek istediği yatırımlar açısından yakından takip edilecek.
