CHP Genel Başkan Yardımcısı Sezgin Tanrıkulu, elektrik ve doğalgaz tarifelerine yapılan zamla ilgili Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın yanıtlaması istemiyle TBMM Başkanlığı’na soru önergesi verdi. Tanrıkulu, zamların gerekçesinden enerji ithalatına, ücretsiz doğalgaz uygulamasından fiyat artışlarının enflasyona etkisine kadar birçok başlıkta açıklama istedi.
ELEKTRİK VE DOĞALGAZ ZAMMINI GÜNDEME TAŞIDI
Sezgin Tanrıkulu, yaptığı açıklamada elektrik ve doğalgaza yapılan yüzde 25’lik zammın vatandaşın üzerindeki ekonomik yükü artırdığını belirtti. Tanrıkulu, “Elektrik ve doğal gaza yapılan %25 zam, halkın sırtına yüklenmiş yeni bir ekonomik yüktür” ifadesini kullandı.
Tanrıkulu, enerji alanında uzun süredir kamuoyuna yapılan açıklamaları da hatırlatarak, “İktidar aylardır ‘enerjide bağımsızlık’ masalları anlatıyor. Karadeniz’de gaz bulduk dediler, Gabar’da petrol bulduk dediler. Seçimden hemen önce ‘doğal gaz bedava’ dediler. Şimdi soruyoruz: Hani o doğal gaz? Hani o petrol?” dedi.
ENERJİ POLİTİKALARINA İLİŞKİN ELEŞTİRİLERİNİ SIRALADI
Tanrıkulu açıklamasında, bulunan enerji kaynaklarına rağmen vatandaşın daha pahalı enerji kullanmak zorunda kaldığını belirterek, “Eğer gerçekten bu kadar kaynak bulunduysa, neden vatandaş her geçen gün daha pahalı enerji kullanmak zorunda kalıyor?” ifadelerine yer verdi.
Enerji politikalarının halkın yararına değil, siyasi propaganda aracı olarak kullanıldığını savunan Tanrıkulu, “Gerçek şu ki; Bu iktidar, enerji politikalarını halkın yararına değil, siyasi propaganda malzemesi olarak kullanmıştır” dedi.
Tanrıkulu, seçim öncesinde verilen ücretsiz doğalgaz sözlerine de değinerek, “Seçim öncesinde verilen ‘bedava doğal gaz’ sözlerinin bedeli bugün zam olarak vatandaşın cebinden çıkmaktadır” ifadesini kullandı.
15 SORU YÖNELTTİ
TBMM Başkanlığı’na sunulan önergede, elektrik ve doğalgaz tarifelerine yapılan yaklaşık yüzde 25’lik zammın gerekçeleri ile maliyet kalemlerinin ayrıntılı şekilde açıklanması istendi.
Önergede ayrıca son 5 yılda konutlara satılan elektrik ve doğalgazın birim maliyeti ile satış fiyatı arasındaki farkın ne olduğu, Sakarya Gaz Sahası’nda çıkarıldığı belirtilen doğalgazın toplam üretim miktarı, Gabar’da üretildiği açıklanan petrolün günlük üretim düzeyi ve bu üretimlerin Türkiye’nin toplam tüketimi içindeki payı soruldu:
1. Elektrik ve doğal gaz tarifelerine yapılan %25 oranındaki zammın gerekçeleri nelerdir? Bu artışın maliyet kalemlerine göre detaylı dağılımı nedir?
2. Son 5 yıl içerisinde konutlara satılan elektrik ve doğal gazın birim maliyeti ile satış fiyatı arasındaki fark ne kadardır? Bu fark hangi kalemler üzerinden oluşmaktadır?
3. Karadeniz’de (özellikle Sakarya Gaz Sahası’nda) çıkarıldığı açıklanan doğal gazın toplam üretim miktarı nedir? Bu gazın Türkiye’nin toplam tüketimi içindeki payı yüzde kaçtır?
4. Kamuoyuna “müjde” olarak açıklanan doğal gaz rezervlerinin ne kadarı fiilen üretime geçirilmiştir? Açıklanan rezervler ile gerçek üretim rakamları arasında fark var mıdır?
5. Gabar’da bulunduğu açıklanan petrolün günlük üretim miktarı nedir? Bu üretimin Türkiye’nin toplam petrol tüketimine etkisi ne düzeydedir?
6. Türkiye’nin doğal gaz ve petrol ithalatında İran, Irak, Azerbaycan ve Türkmenistan’a olan bağımlılığı son 10 yılda nasıl değişmiştir? Bu ülkelerden yapılan ithalatın toplam içindeki payı nedir?
7. Enerji alanında dışa bağımlılığın azaltıldığı yönündeki siyasi söylemlere rağmen, ithalat bağımlılığının devam etmesinin nedeni nedir?
8. Seçim öncesinde konutlara sağlanan ücretsiz doğal gaz uygulamasının toplam maliyeti ne kadardır? Bu maliyet Hazine tarafından nasıl karşılanmıştır?
9. Söz konusu ücretsiz doğal gaz uygulamasının kamu maliyesine etkisi nedir? Bu uygulama nedeniyle oluşan bütçe açığı, sonrasında yapılan zamlarla mı telafi edilmiştir?
10. Elektrik üretiminde kullanılan kaynaklar (hidroelektrik, rüzgar, güneş, doğal gaz, kömür, nükleer vb.) içinde yerli ve yenilenebilir enerji kaynaklarının payı nedir? Bu oran artmasına rağmen fiyatların yükselmesinin nedeni nedir?
11. Enerji üretiminde yapılan büyük ölçekli yatırımlara rağmen, yurttaşların enerjiye daha pahalı erişmek zorunda kalmasının sebebi nedir?
12. Enerji fiyatlarının belirlenmesinde kamu yararı mı yoksa özel enerji şirketlerinin maliyet ve kâr beklentileri mi esas alınmaktadır?
13. Elektrik ve doğal gaz fiyat artışlarının enflasyon üzerindeki etkisine ilişkin bir etki analizi yapılmış mıdır? Yapıldıysa sonuçları nelerdir?
14. Dar gelirli yurttaşların enerjiye erişimini güvence altına almak için yeni bir sosyal destek programı planlanmakta mıdır?
15. Enerji alanında yapılan açıklamaların seçim dönemlerinde yoğunlaşması ve sonrasında fiyat artışlarının gelmesi, kamuoyunun yanıltıldığı yönündeki eleştirilere neden olmaktadır. Bu eleştiriler hakkında ne düşünülmektedir?
