İçişleri Bakanlığı’na bağlı İç Güvenlik Stratejileri Dairesi Başkanlığı’nın hazırladığı “Sosyal Medyanın Çocuklar Üzerindeki Etkisi” başlıklı rapor, dikkatleri “incel” (istemsiz bekarlar) kavramı üzerine çekti. Çocukların sosyal medya kullanımının güvenlik boyutunu mercek altına raporda, incel grupların dijital platformlar üzerinden çocukları radikalleştirme, siber zorbalık yapma ve şiddete teşvik etme potansiyeline sahip bir tehdit olarak tanımlandı.
“INCEL” KAVRAMINDA DÖRT KİLİT NOKTA
Manşet Haber’e konuşan Psikolojik Danışman Eşref Can Atıcı, İçişleri Bakanlığı’nın raporunda ayrı bir parantez açılan “incel” kavramını değerlendirdi. Atıcı, gençlerin bu yapılara yönelmesini yalnızca “kadın düşmanlığı” veya “şiddet eğilimi” ile açıklamanın yetersiz olduğunu söyledi.
“Yoğun yalnızlık, reddedilme hissi, aidiyet ihtiyacı ve değersizlik duygusu önemli bir zemin oluşturuyor” diyen Atıcı, dışlanmış hisseden gençlerin internette benzer duygular yaşayan kişilerle karşılaştığında ilk kez “anlaşıldığını” hissettiğini ifade etti.
“KIRGINLIK ZAMANLA ÖFKEYE DÖNÜŞÜYOR”
Atıcı, bu toplulukların zamanla kırgınlığı iyileştirmek yerine öfkeyi besleyen kapalı alanlara dönüşebildiğini söyledi. Incel gruplarında “Neden ilişki kurmakta zorlanıyorum?” sorusunun yerini “Toplum bana haksızlık yaptı” düşüncesinin aldığını belirten Atıcı, özellikle ergenlik ve genç yetişkinlik döneminde aidiyet ihtiyacının çok güçlü olduğunu hatırlattı.
Atıcı, dijital platformların bazen bu ihtiyacı sağlıklı ilişkiler yerine öfke ve mağduriyet dili üzerinden karşıladığını belirtti.
“HER INCEL BİREYİ TANIYLA AÇIKLANAMAZ”
Atıcı, incel gruplarının ortak psikolojik profilini şu sözlerle değerlendirdi:
“Araştırmalar; bu gruplarda yoğun yalnızlık, düşük benlik değeri, sosyal izolasyon, reddedilme hassasiyeti ve depresif belirtilerin daha sık görülebildiğini gösteriyor. Özellikle aidiyet duygusunda zorlanma ve ilişkilerde tekrar eden reddedilme deneyimleri dikkat çekiyor. Bunun yanında geçmişte zorbalığa maruz kalma, dışlanma hissi ve uzun süreli yalnızlık deneyimleri de sık karşılaşılan temalar arasında yer alıyor.”
EBEVEYNLERE KRİTİK UYARILAR
Psikolojik Danışman Eşref Can Atıcı, bir gencin incel gruplarına katılım gösterdiğini anlamak için bazı ipuçları olduğunu söyledi. Ebeveynlerin kadınlara yönelik aşağılayıcı söylemler, “Kimse beni istemiyor” gibi keskin ifadelere dikkat etmesi gerektiğini anlatan Atıcı, “Sosyal izolasyonun artması, kapalı çevrimiçi gruplara aşırı zaman ayırma, empati kaybı, şiddet içeriklerine ilginin artması ve ‘Biz ve onlar’ şeklinde kutuplaştırıcı dil kullanımı da anne ve babalara fikir verebilir” dedi.
INCEL NE DEMEK?
Incel (involuntary celibate - istemsiz bekâr), romantik veya cinsel ilişki kurmak istemelerine rağmen buna ulaşamadıklarını savunan, çoğunlukla genç erkeklerden oluşan çevrimiçi bir alt kültürü ifade ediyor.
“Incel” başlığı, son olarak Kahramanmaraş’taki okul saldırısının ardından tartışma konusu olmuştu. Emniyet Genel Müdürlüğü, saldırıyı gerçekleştiren İsa Aras Mersinli’nin WhatsApp profilinde, 2014 yılında ABD’de saldırı düzenleyen Elliot Rodger’e atıfta bulunan bir görsel kullandığının tespit edildiğini açıklamıştı.
