CHP Sağlık Politikalarından Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Ali Rıza Erbay, Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’nun sağlık sistemine ilişkin değerlendirmelerine yanıt verdi. Erbay, sağlıkta başarının yalnızca hastane, yatak ve teknoloji kapasitesiyle değil, sağlık sonuçları ve vatandaşın hizmete erişimiyle değerlendirilmesi gerektiğini savundu.
“ALTYAPI TEK BAŞINA YETERLİ DEĞİL”
Erbay, Sağlık Bakanı Memişoğlu’nun “Dünyanın en iyi sağlık hizmetini sunan ülkelerinden biriyiz” açıklamasını eleştirerek, Türkiye’de sağlık altyapısı, tıbbi teknoloji ve hizmet kapasitesinde gelişmeler yaşandığını kabul ettiğini belirtti.
Ancak bu gelişmelerin tek başına sağlık sisteminin başarısını göstermeyeceğini savunan Erbay, “Yeni hastaneler inşa edilmesi, yatak kapasitesinin artırılması ve gelişmiş cihazların kullanılması, tek başına dünyanın en iyi sağlık sistemlerinden birine sahip olduğumuzu kanıtlamaz. Asıl mesele, bu altyapının vatandaşın sağlığına ne ölçüde yansıdığıdır” dedi.
OECD VERİLERİNE DİKKAT ÇEKTİ
Erbay, OECD’nin Health at a Glance 2025 raporundaki verileri örnek gösterdi.
Erbay’ın aktardığı rakamlara göre Türkiye’de beklenen yaşam süresi 77,3 yıl, OECD ortalaması ise 81,1 yıl seviyesinde.
Yüz bin kişide önlenebilir ölüm hızının Türkiye’de 168, OECD ortalamasında 145 olduğunu belirten Erbay, tedavi edilebilir nedenlere bağlı ölüm hızının ise Türkiye’de 119, OECD ortalamasında 77 olduğunu ifade etti.
HEKİM VE HEMŞİRE SAYILARINI KARŞILAŞTIRDI
Sağlık çalışanı sayılarındaki farklara da değinen Erbay, bin kişiye düşen hekim sayısının Türkiye’de 2,4, OECD ortalamasında 3,9 olduğunu söyledi.
Hemşire sayısının Türkiye’de 2,9, OECD ortalamasında ise 9,2 olduğunu belirten Erbay, kaliteli sağlık hizmetinin bulunabilirliğinden memnun olduğunu söyleyenlerin oranının Türkiye’de yüzde 41, OECD ortalamasında yüzde 64 olduğunu aktardı.
“VATANDAŞIN HİZMETE ZAMANINDA ULAŞMASI DA ÖNEMLİ”
Erbay, sağlık sisteminin yalnızca fiziki yatırımlar üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini savundu.
Vatandaşın hekime zamanında ulaşması, tetkik ve tedavisini beklemeden alabilmesi, sağlık harcamaları nedeniyle ekonomik güçlük yaşamaması ve hastalıkların ortaya çıkmadan önlenmesinin de önemli göstergeler olduğunu ifade etti.
CEPTEN SAĞLIK HARCAMALARINI GÜNDEME GETİRDİ
Erbay, TÜİK verilerine dayanarak 2024 yılında vatandaşların cepten sağlık harcamalarının 442,4 milyar liraya ulaştığını söyledi.
Sağlık turizminin önemine de değinen Erbay, yabancı hastalara hizmet verilmesi ile Türkiye’de yaşayan herkesin sağlık hizmetine eşit koşullarda erişmesinin farklı başlıklar olduğunu savundu.
“DÜNYANIN EN İYİLERİNDEN BİRİYİZ DEMEK YETERLİ DEĞİL”
Erbay, tek bir göstergenin sağlık sisteminin tamamını açıklamayacağını belirterek, uluslararası karşılaştırmaların, vatandaş deneyiminin ve sağlık sonuçlarının birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
“Ancak uluslararası karşılaştırmalar, vatandaşın deneyimi ve sağlık sonuçları birlikte değerlendirilmeden ‘dünyanın en iyilerinden biriyiz’ demek yeterli değildir.” ifadelerini kullandı.
“SAĞLIKTA BAŞARI KURTARILAN HAYATLARLA ÖLÇÜLÜR”
CHP’li Erbay, sağlıkta başarı ölçütünün yalnızca hastane sayısı olmadığını belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Sağlıkta başarı kaç insanın hayatını kurtardığımız, önlenebilir hastalıkları ne ölçüde azalttığımız ve vatandaşımızın ihtiyaç duyduğu sağlık hizmetine ne kadar zamanında, nitelikli ve ekonomik yük altında kalmadan ulaşabildiğiyle ölçülür.”
Erbay, sağlık hizmetlerinin kamusal sorumluluk ve temel bir insan hakkı olduğunu savunarak, “Hedefimiz yalnızca daha büyük hastaneler değil; hastalanmayı önleyen, hastalandığında vatandaşını yalnız bırakmayan ve herkes için eşit, nitelikli sağlık hizmeti sunan bir sistem olmalıdır” dedi.
