Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), hantavirüslere ilişkin güncel değerlendirmesinde, virüsün nadir görülmesine rağmen ağır hastalıklara ve ölüme yol açabileceği uyarısında bulundu.
DSÖ’nün yayımladığı bilgi notuna göre hantavirüsler, kemirgenler tarafından taşınan ve insanlara genellikle enfekte hayvanların idrarı, dışkısı veya tükürüğüyle temas sonucu bulaşan zoonotik virüsler grubunda yer alıyor.
FARKLI BÖLGELERDE FARKLI HASTALIKLAR
DSÖ verilerine göre hantavirüsler, coğrafi bölgelere göre farklı klinik tablolara yol açıyor. Amerika kıtasında virüs, akciğer ve kalbi etkileyen hantavirüs kardiyopulmoner sendromuna (HCPS) neden olurken, bu hastalıkta ölüm oranı yüzde 50’ye kadar çıkabiliyor.
Avrupa ve Asya’da ise daha çok böbrek ve damar sistemini etkileyen hemorajik ateş (HFRS) vakaları görülüyor.
İNSANDAN İNSANA BULAŞ NADİR
DSÖ, hantavirüslerin çoğunun insandan insana bulaşmadığını vurgularken, yalnızca Güney Amerika’da görülen Andes virüsünde sınırlı bulaşın tespit edildiğini bildirdi. Bu bulaşın da genellikle yakın ve uzun süreli temaslarda ortaya çıktığı ifade edildi.
BELİRTİLER DİĞER HASTALIKLARLA KARIŞABİLİYOR
Virüsün belirtileri genellikle 1 ila 8 hafta içinde ortaya çıkıyor. Ateş, baş ağrısı, kas ağrıları ve mide-bağırsak şikayetleriyle başlayan hastalık, ağır vakalarda solunum yetmezliği, şok, kanama bozuklukları ve böbrek yetmezliğine kadar ilerleyebiliyor.
DSÖ, bu belirtilerin grip, COVID-19 ve diğer enfeksiyonlarla karışabilmesi nedeniyle erken tanının zor olduğuna dikkat çekti.
AŞI VE ÖZEL TEDAVİ YOK
DSÖ’nün açıklamasına göre hantavirüse karşı onaylı bir aşı ya da spesifik antiviral tedavi bulunmuyor. Uzmanlar, erken dönemde sağlanan destekleyici tıbbi bakımın hayatta kalma oranını artırdığını vurguluyor.
KORUNMANIN ANAHTARI KEMİRGENLERDEN UZAK DURMAK
DSÖ, virüsten korunmada en etkili yöntemin kemirgenlerle teması azaltmak olduğunu belirtti. Ev ve iş yerlerinin temiz tutulması, gıdaların güvenli saklanması ve kemirgen girişlerinin engellenmesi başlıca önlemler arasında yer alıyor.
KÜRESEL VAKA SAYISI DÜŞÜK AMA RİSK YÜKSEK
DSÖ verilerine göre hantavirüs enfeksiyonları dünya genelinde nadir görülüyor. Yıllık vaka sayısının 10 bin ile 100 bin arasında olduğu tahmin ediliyor.
Buna karşın ölüm oranlarının bazı bölgelerde yüksek seyretmesi nedeniyle virüs, halk sağlığı açısından önemini koruyor.